Gaṅgā-māhātmya: Bāhu’s Envy, Defeat, Forest Exile, and Aurva’s Dharmic Consolation

Verse 1

नारद उवाच । कोऽसौ राक्षसभावाद्धि मोचितः सगरान्वये । सगरः को मुनिश्रेष्ठ तन्ममाख्यातुमर्हसि 1. ॥ १ ॥

ನಾರದನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ! ಸಗರವಂಶದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ಷಸಭಾವದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು ಯಾರು? ಸಗರನು ಯಾರು? ದಯವಿಟ್ಟು ನನಗೆ ವಿವರಿಸಿ।

Verse 2

सनक उवाच । शृणुष्व मुनिशार्दूल गंगामाहात्म्यमुत्तमम् । यज्जलस्पर्शमात्रेण पावितं सागरं कुलम् । गतं विष्णुपदं विप्र सर्वलोकोत्तमोत्तमम् ॥ २ ॥

ಸನಕನು ಹೇಳಿದರು—ಓ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲ! ಗಂಗೆಯ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಮಹಾತ್ಮ್ಯವನ್ನು ಕೇಳು. ಅವಳ ಜಲಸ್ಪರ್ಶಮಾತ್ರದಿಂದ ಸಗರಕುಲವು ಪಾವನವಾಗಿ, ಓ ವಿಪ್ರ, ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ವಿಷ್ಣುಪದವನ್ನು ಪಡೆದಿತು।

Verse 3

आसीद्र विकुले जातो बाहुर्नाम वृकात्मजः । बुभुजे पृथिवीं सर्वां धर्मतो धर्मतत्परः ॥ ३ ॥

ವಿಕು ವಂಶದಲ್ಲಿ ವೃಕನ ಪುತ್ರನಾದ ಬಾಹು ಎಂಬ ರಾಜನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನಾಗಿ ಅವನು ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆಳುತ್ತಾ ಅನುಭವಿಸಿದನು।

Verse 4

ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा श्चान्ये च जन्तवः । स्थापिताःस्वस्वधर्मेषु तेन बाहुर्विशांपतिः ॥ ४ ॥

ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರಿಯರು, ವೈಶ್ಯರು, ಶೂದ್ರರು ಹಾಗೂ ಇತರ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳೂ—ಮಹಾಬಾಹುವಾದ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಆ ರಾಜನಿಂದ—ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತರಾದರು.

Verse 5

अश्वमेधैरियाजासौ सप्तद्वीपेषु सप्तभिः । अतर्प्पयद्भूमिदेवान् गोभूस्वर्णांशुकादिभिः ॥ ५ ॥

ಅವನು ಸಪ್ತದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಏಳು ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ, ಗೋವು, ಭೂಮಿ, ಸ್ವರ್ಣ, ವಸ್ತ್ರಾದಿ ದಾನಗಳಿಂದ ‘ಭೂಮಿದೇವ’ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಿದನು.

Verse 6

अशासन्नीतिशास्त्रेण यथेष्टं परिपन्थिनः । मेने कृतार्थमात्मानमन्यातपनिवारणम् ॥ ६ ॥

ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರರೂಪ ದಂಡದಿಂದ ಅವನು ಪಥಿಕರನ್ನು ತನ್ನ ಇಷ್ಟದಂತೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದನು; ‘ನಾನು ಇತರರ ಕಷ್ಟನಿವಾರಕ’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ತನ್ನನ್ನು ಕೃತಾರ್ಥನೆಂದುಕೊಂಡನು.

Verse 7

चन्दनानि मनोज्ञानि बलि यत्सर्वदा जनाः । भूषिता भूषणैर्दिव्यैस्तद्रा ष्ट्रे सुखिनो मुने ॥ ७ ॥

ಓ ಮುನೇ! ಆ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಜನರು ಸದಾ ಮನೋಹರ ಚಂದನ ಮತ್ತು ಬಲಿ-ಕರವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ; ದಿವ್ಯಾಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿತರಾಗಿ ಸುಖವಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 8

अकृष्टपच्या पृथिवी फलपुष्पसमन्विता ॥ ८ ॥

ಆ ಭೂಮಿ ಉಳುಮೆ ಮಾಡದೇಯೇ ಪಕ್ವವಾದ ಬೆಳೆಯನ್ನು ನೀಡಿತು; ಫಲಪುಷ್ಪಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಸದಾ ಶೋಭಿಸಿತು.

Verse 9

ववर्ष भूमौ देवेन्द्र ः काले काले मुनीश्वर । अधर्मनिरतापाये प्रजा धर्मेण रक्षिताः ॥ ९ ॥

ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರ! ದೇವೇಂದ್ರನು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಮಳೆಯನ್ನೆ ಸುರಿಸಿದನು; ಅಧರ್ಮನಿರತರು ದೂರವಾದಾಗ ಪ್ರಜೆ ಧರ್ಮದಿಂದ ರಕ್ಷಿತರಾದರು.

Verse 10

एकदा तस्य भूपस्य सर्वसम्पद्विनाशकृत् । अहंकारो महाञ्जज्ञे सासूयो लोपहेतुकः ॥ १० ॥

ಒಂದು ದಿನ ಆ ರಾಜನಲ್ಲಿ ಸಕಲ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ, ಅಸೂಯೆಯೊಡನೆ ಮಹಾ ಅಹಂಕಾರ ಹುಟ್ಟಿತು; ಅದೇ ಪತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.

Verse 11

अहं राजा समस्तानां लोकानां पालको बली । कर्त्ता महाक्रतूनां च मत्तः पूज्योऽस्ति कोऽपरः ॥ ११ ॥

“ನಾನು ಸಮಸ್ತ ಲೋಕಗಳ ರಾಜನು, ಅವರ ಬಲಿಷ್ಠ ಪಾಲಕನು; ಮಹಾಕ್ರತುಗಳ ಕರ್ತನೂ ನಾನೇ. ನನ್ನಿಗಿಂತ ಪೂಜ್ಯನು ಇನ್ನಾರು?”

Verse 12

अहं विचक्षणः श्रीमाञ्जिताः सर्वे मयारयः । वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञो नीतिशास्त्रविशारदः ॥ १२ ॥

“ನಾನು ವಿವೇಕಿಯೂ ಶ್ರೀಮಂತನೂ; ನನ್ನ ಶತ್ರುಗಳೆಲ್ಲರನ್ನು ನಾನು ಜಯಿಸಿದ್ದೇನೆ. ವೇದ-ವೇದಾಂಗಗಳ ತತ್ತ್ವಜ್ಞನು, ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಶಾರದನು.”

Verse 13

अजेयोऽव्याहतैश्वर्यो मत्तः कोऽन्योऽधिको भुवि । अहंकारपरस्यैवं जातासूया परेष्वपि ॥ १३ ॥

“ನಾನು ಅಜೇಯನು; ನನ್ನ ಐಶ್ವರ್ಯಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ. ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನಿಗಿಂತ ಅಧಿಕನು ಇನ್ನಾರು?” ಹೀಗೆ ಅಹಂಕಾರಾಸಕ್ತನಿಗೆ ಇತರರ ಮೇಲೆಯೂ ಅಸೂಯೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.

Verse 14

असूयातोऽभवत्कामस्तस्य राज्ञो मुनीश्वर । एषु स्थितेषु तु नरो विनाशं यात्यसंशयम् ॥ १४ ॥

ಹೇ ಮುನೀಶ್ವರಾ! ಆ ರಾಜನ ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ಕಾಮನೆ ಹುಟ್ಟಿತು; ಈ ದೋಷಗಳು ನೆಲೆಸಿದರೆ ಮನುಷ್ಯನು ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 15

यौवनं धनसंपत्तिः प्रभुत्वमविवेकिता । एकैकमप्यनर्थाय किमु यत्र चतुष्टयम् ॥ १५ ॥

ಯೌವನ, ಧನಸಂಪತ್ತು, ಪ್ರಭುತ್ವ, ಅವಿವೇಕ—ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಅನರ್ಥಕ್ಕೆ ಕಾರಣ; ನಾಲ್ಕೂ ಒಂದೇ ಕಡೆ ಇದ್ದರೆ ಇನ್ನೇನು ಹೇಳಬೇಕು!

Verse 16

तस्यासूया नु महती जाता लोकविरोधिनी । स्वदेहनाशिनी विप्र सर्वसम्पद्विनाशिनी ॥ १६ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರಾ! ಅದರಿಂದ ಮಹಾ ಅಸೂಯೆ ಹುಟ್ಟಿತು, ಅದು ಲೋಕವಿರೋಧಿನಿ; ಅದು ತನ್ನದೇ ದೇಹವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ ಸರ್ವಸಂಪತ್ತನ್ನೂ ಹಾಳುಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 17

असूयाविष्टमनसि यदि संपत्प्रवर्त्तते । तुषाग्निं वायुसंयोगमिव जानीहि सुव्रत ॥ १७ ॥

ಹೇ ಸುವ್ರತ! ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ಆವಿಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸಂಪತ್ತು ಬೆಳೆಯುವುದಾದರೆ, ಅದನ್ನು ಹುಲ್ಲಿನೊಳಗೆ ಮರೆತ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ತಿಳಿ—ಗಾಳಿಯ ಸಂಗದಿಂದ ತಕ್ಷಣ ಹೊತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

Verse 18

असूयोपेतमनसां दम्भाचारवतां तथा । परुषोक्तिरतानां च सुखं नेह परत्र च ॥ १८ ॥

ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಮನಸ್ಸಿನವರು, ದಂಭಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಇರುವವರು, ಕಠೋರ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರು—ಅವರಿಗೆ ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಸುಖವಿಲ್ಲ, ಪರಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 19

असूयाविष्टचित्तानां सदा निष्ठुरभाषिणाम् । प्रिया वा तनया वापि बान्धवा अप्यरातयः ॥ १९ ॥

ಈರ್ಷೆಯಿಂದ ಚಿತ್ತ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಸದಾ ಕಠೋರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವವರಿಗೆ, ಪ್ರಿಯ ಪತ್ನಿ, ಪುತ್ರ ಹಾಗೂ ಬಂಧುಗಳೂ ಸಹ ಶತ್ರುಗಳಂತೆ ಆಗುತ್ತಾರೆ।

Verse 20

मनोभिलाषं कुरुते यः समीक्ष्य परस्त्रियम् । स स्वसंपद्विनाशाय कुठारो नात्र संशयः ॥ २० ॥

ಪರಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ನೋಡಿ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಸೆ ಬೆಳೆಸುವವನು, ತನ್ನದೇ ಸಂಪತ್ತಿನ ನಾಶಕ್ಕೆ ಕೊಡಲಿಯಂತವನು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ।

Verse 21

यः स्वश्रेयोविनाशाय कुर्याद्यत्नं नरो मुने । सर्वेषां श्रेयसं दृष्ट्वा स कुर्यान्मत्सरं कुधीः ॥ २१ ॥

ಓ ಮುನೇ! ತನ್ನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿನ ನಾಶಕ್ಕೇ ಯತ್ನಿಸುವವನು, ಇತರರ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ನೋಡಿ ಅಸೂಯೆಪಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ಬುದ್ಧಿ ವಿಕೃತವಾಗಿದೆ।

Verse 22

मित्रापत्यगृहक्षेत्रधनधान्यपशुष्वपि । हानिमिच्छन्नरः कुर्यादसूयां सततं द्विज ॥ २२ ॥

ಓ ದ್ವಿಜ! ಇತರರ ಹಾನಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು, ಮಿತ್ರರು, ಮಕ್ಕಳು, ಮನೆ, ಹೊಲ, ಧನ, ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಪಶುಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿಯೂ ಸದಾ ಅಸೂಯೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ।

Verse 23

अथ तस्याविनीतस्य ह्यसूयाविष्टचेतसः । हैहयास्तालजङ्घाश्च बलिनोऽरातयोऽभवन् ॥ २३ ॥

ಆಮೇಲೆ ಆ ಅವಿನೀತನ, ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ಆವರಿತ ಚಿತ್ತವಿರುವವನಿಗೆ ಬಲಿಷ್ಠ ಹೈಹಯರು ಮತ್ತು ತಾಲಜಂಘರು ಶತ್ರುಗಳಾದರು।

Verse 24

यस्यानुकूलो लक्ष्मीशः सौभाग्यं तस्य वर्द्धते । सएव विमुखो यस्य सौभाग्यं तस्य हीयते ॥ २४ ॥

ಯಾರಿಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣು ಅನುಕೂಲರಾಗಿರುವನೋ, ಅವನ ಸೌಭಾಗ್ಯ ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಪ್ರಭು ಯಾರಿಗೆ ವಿಮುಖನಾಗುವನೋ, ಅವನ ಸೌಭಾಗ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 25

तावत्पुत्राश्च पौत्राश्च धनधान्यगृहादयः । यावदीक्षेत लक्ष्मीशः कृपापाङ्गेन नारद ॥ २५ ॥

ಓ ನಾರದಾ! ಲಕ್ಷ್ಮೀಪತಿ ಶ್ರೀವಿಷ್ಣು ಕೃಪಾಪೂರ್ಣ ಕಟಾಕ್ಷದಿಂದ ನೋಡುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಪುತ್ರ-ಪೌತ್ರರು, ಧನ-ಧಾನ್ಯ, ಗೃಹಾದಿಗಳು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತವೆ.

Verse 26

अपि मूर्खान्धबधिरजडाः शूरा विवेकिनः । श्लाघ्या भवन्ति विप्रेन्द्र प्रेक्षिता माधवेन ये ॥ २६ ॥

ಹೇ ವಿಪ್ರೇಂದ್ರ! ಮಾಧವನು ಯಾರ ಮೇಲೆ ದೃಷ್ಟಿ ಹರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವರು ಮೂರ್ಖರು, ಅಂಧರು, ಬಧಿರರು, ಜಡರಾಗಿದ್ದರೂ ಪ್ರಶಂಸನೀಯರಾಗುತ್ತಾರೆ; ಶೂರರೂ ವಿವೇಕಿಗಳೂ ಆಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 27

सौभाग्यं तस्य हीयेत यस्यासूयादिलाञ्छनम् । जायते नात्र संदेहो जन्तुद्वेषो विशेषतः ॥ २७ ॥

ಯಾರಲ್ಲಿ ಅಸೂಯೆ ಮೊದಲಾದ ದೋಷಗಳ ಗುರುತು ಉದಯವಾಗುತ್ತದೋ, ಅವನ ಸೌಭಾಗ್ಯ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ—ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ; ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಜೀವಿಗಳ ಮೇಲಿನ ದ್ವೇಷವಿದ್ದರೆ.

Verse 28

सततं यस्य कस्यापि यो द्वेषं कुरुते नरः । तस्य सर्वाणि नश्यन्ति श्रेयांसि मुनिसत्तम ॥ २८ ॥

ಹೇ ಮುನಿಸತ್ತಮ! ಯಾವನಾದರೂ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಯಾರ ಮೇಲಾದರೂ ದ್ವೇಷವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೋ, ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಶ್ರೇಯಸ್ಸುಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 29

असूया वर्द्धते यस्य तस्य विष्णुः पराङ्मुखः । धनं धान्यं मही संपद्विनश्यति ततो ध्रुवम् ॥ २९ ॥

ಯಾರಲ್ಲಿ ಅಸೂಯೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೋ, ಅವನತ್ತ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣು ಪರಾಙ್ಮುಖನಾಗುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಅವನ ಧನ, ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಸಂಪತ್ತು ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 30

विवेकं हन्त्यहंकारस्त्वविवेकात्तु जीविनाम् । आपदः संभवन्त्येवेत्यहंकारं त्यजेत्ततः ॥ ३० ॥

ಅಹಂಕಾರವು ವಿವೇಕವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ವಿವೇಕದ ಅಭಾವದಿಂದ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಆಪತ್ತುಗಳು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು.

Verse 31

अहंकारो भवेद्यस्य तस्य नाशोऽतिवेगतः । असूयाविष्टमनसस्तस्य राज्ञः परैः सह ॥ ३१ ॥

ಯಾರಲ್ಲಿ ಅಹಂಕಾರ ಉದಯವಾಗುತ್ತದೋ, ಅವನ ನಾಶವು ಅತಿವೇಗದಿಂದ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ಆವರಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ರಾಜನಿಗೆ ಶತ್ರುಗಳೊಡನೆ ಸಹ ವಿನಾಶವೇ ಆಗುತ್ತದೆ.

Verse 32

आयोधनमभूद् घोरं मासमेकं निरन्तरम् । हैहयैस्तालजङ्घैश्च रिपुभिः स पराजितः ॥ ३२ ॥

ಒಂದು ತಿಂಗಳು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಭೀಕರ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು. ನಂತರ ಅವನು ಶತ್ರುಗಳಾದ ಹೈಹಯರು ಮತ್ತು ತಾಲಜಂಘರು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಪರಾಜಿತನಾದನು.

Verse 33

वनं गतस्ततो बाहुरन्तर्वत्न्या स्वभार्यया । अवाप परमां तुष्टिं तत्र दृष्ट्वा महत्सरः ॥ ३३ ॥

ನಂತರ ಬಾಹು ಗರ್ಭಿಣಿಯಾದ ತನ್ನ ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಸರೋವರವನ್ನು ಕಂಡು ಅವನು ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 34

असूयोपेतमनसस्तस्य भावं निरीक्ष्य च । सरोगतविहंगास्ते लीनाश्चित्रमिदं महत् ॥ ३४ ॥

ಅಸೂಯೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ಅವನ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಕಂಡು, ಸರೋವರವಾಸಿ ಆ ವಿಹಂಗಗಳು ಲೀನವಾದವು—ಇದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ದೃಶ್ಯ.

Verse 35

अहो कष्टमहो रूपं घोरमत्र समागतम् । विशन्तस्त्वरया वासमित्यूचुस्ते विहंगमाः ॥ ३५ ॥

“ಅಹೋ, ಎಷ್ಟು ಕಷ್ಟ! ಇಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಘೋರ ರೂಪ ಬಂದಿದೆ!” ಎಂದು ಆ ವಿಹಂಗಗಳು ಹೇಳಿ, ತ್ವರೆಯಿಂದ ತಮ್ಮ ವಾಸಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದವು.

Verse 36

सोऽवगाह्य सरो भूपः पत्नीभ्यां सहितो मुदा । पीत्वा जलं च सुखदं वृक्षमूलमुपाश्रिताः ॥ ३६ ॥

ರಾಜನು ತನ್ನ ಇಬ್ಬರು ಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ಸುಖಕರವಾದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿ, ನಂತರ ಮರದ ಬೇರುಗಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೈದನು.

Verse 37

तस्मिन्बाहौ वनं याते तेनैव परिरक्षिताः । दुर्गुणान्विगणय्यास्य धिग्धिगित्यब्रुवन्प्रजाः ॥ ३७ ॥

ಆ ಮಹಾಬಾಹು ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗಲೂ, ಅವನಿಂದಲೇ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರಜೆಗಳು ಅವನ ದುರ್ಗುಣಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿ, ಮರುಮರು “ಧಿಕ್! ಧಿಕ್!” ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

Verse 38

यो वा को या गुणी मर्त्यः सर्वश्लाघ्यतरो द्विज । सर्वसंपत्समायुक्तोऽप्यगुणी निन्दितो जनैः ॥ ३८ ॥

ಓ ದ್ವಿಜ, ಯಾರು ಯಾವ ಮನುಷ್ಯನಾದರೂ ಗುಣವಂತನಾಗಿದ್ದರೆ ಅವನೇ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ಲಾಘನೀಯನು; ಎಲ್ಲ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೂ ಗುಣಹೀನನಾದರೆ ಜನರು ಅವನನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 39

अपकीर्तिसमो मृत्युर्लोकेष्वन्यो न विद्यते । यदा बाहुर्वनं यातस्तदा तद्रा ज्यगा जनाः । सन्तुष्टिं परमां याता दवथौ विगते यथा ॥ ३९ ॥

ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಪಕೀರ್ತಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಮರಣ ಮತ್ತೊಂದಿಲ್ಲ. ಬಾಹು ವನಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ, ಆ ರಾಜ್ಯದ ಜನರು ಪರಮ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು—ದಾಹಜ್ವರ ಶಮನವಾದಾಗ ದೊರಕುವ ನೆಮ್ಮದಿಯಂತೆ.

Verse 40

निन्दितो बहुशो बाहुर्मृतवत्कानने स्थितः । निहत्य कर्म च यशो लोके द्विजवरोत्तम ॥ ४० ॥

ಅನೇಕ ಬಾರಿ ನಿಂದಿತನಾದ ಬಾಹು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೃತನಂತೆ ಇದ್ದನು; ತನ್ನ ಕರ್ಮಫಲ (ಪುಣ್ಯ) ಮತ್ತು ಲೋಕಯಶಸ್ಸನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಹೇ ದ್ವಿಜಶ್ರೇಷ್ಠ!

Verse 41

नास्त्यकीर्तिसमो मृत्युर्नास्ति क्रोधसमो रिपुः । नास्ति निंदासमं पापं नास्ति मोहसमासवः ॥ ४१ ॥

ಅಪಕೀರ್ತಿಗೆ ಸಮಾನ ಮರಣವಿಲ್ಲ; ಕ್ರೋಧಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ಶತ್ರುವಿಲ್ಲ. ನಿಂದೆಗೆ ಸಮಾನ ಪಾಪವಿಲ್ಲ; ಮೋಹಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ಮದವಿಲ್ಲ.

Verse 42

नास्त्यसूयासमाकीर्तिर्नास्ति कामसमोऽनलः । नास्ति रागसमः पाशो नास्ति संगसमं विषम् ॥ ४२ ॥

ಅಸೂಯೆಗೆ ಸಮಾನ ಅಪಕೀರ್ತಿಯಿಲ್ಲ; ಕಾಮಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ಅಗ್ನಿಯಿಲ್ಲ. ರಾಗಕ್ಕೆ ಸಮಾನ ಪಾಶವಿಲ್ಲ; ಸಂಗಕ್ಕೆ (ಲೌಕಿಕ ಆಸಕ್ತಿ) ಸಮಾನ ವಿಷವಿಲ್ಲ.

Verse 43

एवं विलप्य बहुधा बाहुरत्यन्तदुःखितः । जीर्णाङ्गो मनसस्तापाद् वृद्धभावादभूदसौ ॥ ४३ ॥

ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ವಿಧವಾಗಿ ವಿಲಪಿಸಿದ ಬಾಹು ಅತ್ಯಂತ ದುಃಖಿತನಾದನು. ಮನಸ್ಸಿನ ದಾಹದಿಂದ ಅವನ ಅಂಗಗಳು ಜೀರ್ಣಗೊಂಡು, ಅವನು ವೃದ್ಧಭಾವವನ್ನು ಪಡೆದನು.

Verse 44

गते बहुतिथे काले और्वाश्रमसमीपतः । स बाहुर्व्याधिना ग्रस्तो ममार मुनिसत्तम ॥ ४४ ॥

ಬಹು ಕಾಲ ಕಳೆದ ನಂತರ, ಔರ್ವ ಮುನಿಯ ಆಶ್ರಮದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ, ರೋಗದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ರಾಜ ಬಾಹು ಮರಣ ಹೊಂದಿದನು, ಹೇ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ।

Verse 45

तस्य भार्या च दुःखार्ता कनिष्ठा गर्भिणी तदा । चिरं विलप्य बहुधा सह गन्तुं मनो दधे ॥ ४५ ॥

ಅವನ ಕನಿಷ್ಠ ಪತ್ನಿ, ಆ ವೇಳೆಗೆ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾಗಿದ್ದು, ದುಃಖದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಲಳಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಹಲವು ವಿಧವಾಗಿ ಅಳುತ್ತಾ, ಅವನೊಂದಿಗೆ ಹೋಗಲು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದಳು।

Verse 46

समानीय च सैधांसि चितां कृत्वातिदुःखिता । समारोप्य तमारूढं स्वयं समुपचक्रमे ॥ ४६ ॥

ಅವಳು ಕಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಚಿತೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದಳು; ಅತಿದುಃಖದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಅದರ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟು, ತಾನೂ ಅದಕ್ಕೆ ಏರಿ (ಚಿತಾಪ್ರವೇಶದ) ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದಳು।

Verse 47

एतस्मिन्नन्तरे धीमानौर्वस्तेजोनिधिर्मुनिः । एतद्विज्ञातवान्सर्वं परमेण समाधिना ॥ ४७ ॥

ಈ ಮಧ್ಯೆ, ತೇಜಸ್ಸಿನ ನಿಧಿಯಾದ ಧೀಮಂತ ಔರ್ವ ಮುನಿಯು ಪರಮ ಸಮಾಧಿಯಿಂದ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ತಿಳಿದುಕೊಂಡನು।

Verse 48

भूतं भव्यं वर्त्तमानं त्रिकालज्ञा मुनीश्वराः । गतासूया महात्मानः पश्यन्ति ज्ञानचक्षुषा ॥ ४८ ॥

ತ್ರಿಕಾಲಜ್ಞರಾದ ಮುನೀಶ್ವರರು ಭೂತ, ಭವಿಷ್ಯ ಮತ್ತು ವರ್ತಮಾನವನ್ನು ಜ್ಞಾನಚಕ್ಷುವಿನಿಂದ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ; ಆ ಮಹಾತ್ಮರು ಅಸೂಯೆ—ಈರ್ಷೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತರು।

Verse 49

तपोभिस्तेजसां राशिरौर्वपुण्यसमो मुनिः । संप्राप्तस्तत्र साध्वी च यत्र बाहुप्रिया स्थिता ॥ ४९ ॥

ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ತೇಜೋರಾಶಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದ, ಔರ್ವನ ಸಮಾನ ಪುಣ್ಯವಂತನಾದ ಆ ಮುನಿ, ಸಾಧ್ವಿ ಬಾಹುಪ್ರಿಯಾ ಇದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೇ ಆಗಮಿಸಿದನು।

Verse 50

चितामारोढुमुद्युक्तां तां दृष्ट्वा मुनिसत्तमः । प्रोवाच धर्ममूलानि वाक्यानि मुनिसत्तमः ॥ ५० ॥

ಅವಳು ಚಿತೆಗೆ ಏರಲು ಸಿದ್ಧಳಾಗಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠನು ಧರ್ಮಮೂಲವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ವಚನಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು।

Verse 51

और्व उवाच । राजवर्यप्रिये साध्वि मा कुरुष्वातिसाहसम् । तवोदरे चक्रवर्ती शत्रुहन्ता हि तिष्ठति ॥ ५१ ॥

ಔರ್ವನು ಹೇಳಿದನು—ಓ ಸಾಧ್ವಿ, ರಾಜಶ್ರೇಷ್ಠನ ಪ್ರಿಯೆಯೇ, ಅತಿಸಾಹಸ ಮಾಡಬೇಡ. ನಿನ್ನ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿ, ಶತ್ರುಹಂತನು ಇರುವನು।

Verse 52

बालापत्याश्च गर्भिण्यो ह्यदृष्टऋतवस्तथा । रजस्वला राजसुते नारोहन्ति चितां शुभे ॥ ५२ ॥

ಓ ಶುಭ ರಾಜಸುತೆ, ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳಿರುವವರು, ಗರ್ಭಿಣಿಯರು, ಇನ್ನೂ ಋತುಪ್ರಾರಂಭವಾಗದವರು, ಹಾಗೆಯೇ ರಜಸ್ವಲೆಯರು—ಚಿತೆಗೆ ಏರುವುದಿಲ್ಲ।

Verse 53

ब्रह्महत्यादिपापानां प्रोक्ता निष्कृतिरुत्तमैः । दम्भिनो निंदकस्यापि भ्रूणघ्नस्य न निष्कृतिः ॥ ५३ ॥

ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿ ಪಾಪಗಳಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ; ಆದರೆ ದಂಭಿ, ನಿಂದಕ, ಹಾಗೂ ಭ್ರೂಣಘ್ನನಿಗೆ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವಿಲ್ಲ।

Verse 54

नास्तिकस्य कृतघ्नस्य धर्मोपेक्षाकरस्य च । विश्वासघातकस्यापि निष्कृतिर्नास्ति स्रुवते ॥ ५४ ॥

ಹೇ ಸ್ರುವತೇ, ನಾಸ್ತಿಕ, ಕೃತಘ್ನ, ಧರ್ಮವನ್ನು ಉಪೇಕ್ಷಿಸುವವನು ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವಾಸಘಾತಕನಿಗೂ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತವೇ ಇಲ್ಲ.

Verse 55

तस्मादेतन्महत्पापं कर्त्तुं नार्हसि शोभने । यदेतद्दुःखमुत्पन्नं तत्सर्वं शांतिमेष्यति ॥ ५५ ॥

ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ಶೋಭನೇ, ಈ ಮಹಾಪಾಪವನ್ನು ಮಾಡಲು ನೀನು ಯೋಗ್ಯಳಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ದುಃಖವೆಲ್ಲವೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಶಾಂತಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ.

Verse 56

इत्युक्ता मुनिना साध्वी विश्वस्य तदनुग्रहम् । विललापातिदुःखार्ता समुह्यधवपत्कजौ ॥ ५६ ॥

ಮುನಿಯು ವಿಶ್ವಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು. ಆ ಸಾಧ್ವೀ ಸ್ತ್ರೀ ತೀವ್ರ ದುಃಖದಿಂದ ವ್ಯಾಕುಳಳಾಗಿ ಅಳಲಾರಂಭಿಸಿ, ಸಂಯಮ ಕಳೆದು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದಳು.

Verse 57

और्वोऽपि तां पुनः प्राह सर्वशास्त्रार्थकोविदः । मा रोदी राजतनये श्रियमग्र्ये गमिष्यसि ॥ ५७ ॥

ಸರ್ವಶಾಸ್ತ್ರಾರ್ಥಕೋವಿದನಾದ ಔರ್ವನು ಅವಳಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಹೇಳಿದನು—“ಹೇ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೇ, ಅಳಬೇಡ; ನೀನು ಪರಮೋನ್ನತ ಶ್ರೀ-ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.”

Verse 58

मा मुंचास्रं महाभागे प्रेतो दाह्योऽद्य सज्जनैः । तस्माच्छोकं परित्यज्य कुरु कालोचितां क्रियाम् ॥ ५८ ॥

ಹೇ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವತೀ, ಕಣ್ಣೀರು ಸುರಿಸಬೇಡ. ಇಂದು ಈ ಪ್ರೇತದೇಹವನ್ನು ಸಜ್ಜನರು ದಹನ ಮಾಡಬೇಕು. ಆದ್ದರಿಂದ ಶೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಕಾಲೋಚಿತ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸು.

Verse 59

पंडिते वापि मूर्खे वा दरिद्रे वा श्रियान्विते । दुर्वृत्ते वा सुवृत्ते वा मृत्योः सर्वत्र तुल्यता ॥ ५९ ॥

ಪಂಡಿತನಾಗಲಿ ಮೂರ್ಖನಾಗಲಿ, ದರಿದ್ರನಾಗಲಿ ಶ್ರೀಮಂತನಾಗಲಿ, ದುರ್ವೃತ್ತನಾಗಲಿ ಸುವೃತ್ತನಾಗಲಿ—ಮರಣವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ.

Verse 60

नगरे वा तथारण्ये दैवमत्रातिरिच्यते ॥ ६० ॥

ನಗರದಲ್ಲಾಗಲಿ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಾಗಲಿ—ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ದೈವವೇ (ಭಾಗ್ಯವೇ) ಪ್ರಧಾನವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 61

यद्यत्पुरातनं कर्म तत्तदेवेह युज्यते । कारणं दैवमेवात्र मन्ये सोपाधिका जनाः ॥ ६१ ॥

ಹಿಂದೆ ಯಾವ ಕರ್ಮ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯೋ, ಅದರ ಫಲವೇ ಇಲ್ಲಿ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ದೈವವೇ ಕಾರಣವೆಂದು ನಾನು ಮನಸಾರೆ ತಿಳಿಯುತ್ತೇನೆ; ಆದರೆ ಉಪಾಧಿಗಳಿಂದ ಬಂಧಿತರಾದ ಜನರು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗಿ ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 62

गर्भे वा बाल्यभावे वा यौवने वापि वार्द्धके । मृत्योर्वशं प्रयातव्यं जन्तुभिः कमलानने ॥ ६२ ॥

ಗರ್ಭದಲ್ಲಾಗಲಿ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಾಗಲಿ, ಯೌವನದಲ್ಲಾಗಲಿ ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಾಗಲಿ—ಓ ಕಮಲಾನನೆ—ಜೀವಿಗಳು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಮರಣದ ವಶಕ್ಕೆ ಹೋಗಲೇಬೇಕು.

Verse 63

हन्ति पाति च गोविन्दो जन्तून्कर्मवशे स्थितान् । प्रवादं रोपयन्त्यज्ञा हेतुमात्रेषु जन्तुषु ॥ ६३ ॥

ಕರ್ಮವಶದಲ್ಲಿರುವ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಗೋವಿಂದನು ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾನೂ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೂ ಇದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಅಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕೇವಲ ನಿಮಿತ್ತಮಾತ್ರ ಕಾರಣಗಳಾದ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲೆಯೇ ದೋಷಾರೋಪಣೆ ಹಾಗೂ ನಿಂದೆಯನ್ನು ನೆಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 64

तस्माद्दुःखं परित्यज्य सुखिनी भव सुव्रते । कुरु पत्युश्च कर्माणि विवेकेन स्थिरा भव ॥ ६४ ॥

ಆದುದರಿಂದ, ಓ ಸುವ್ರತೇ, ದುಃಖವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಸುಖಿನಿಯಾಗಿರು. ವಿವೇಕದಿಂದ ಪತಿಸಂಬಂಧಿತ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಸ್ಥಿರಚಿತ್ತಳಾಗಿರು.

Verse 65

एतच्छरीरं दुःखानां व्याधीनामयुतैर्वृतम् । सुखाभासं बहुक्लेशं कर्मपाशेन यन्त्रितम् ॥ ६५ ॥

ಈ ದೇಹವು ಅನೇಕ ದುಃಖಗಳು ಮತ್ತು ರೋಗಗಳಿಂದ ಆವರಿತವಾಗಿದೆ; ಇದು ಸುಖದ ಕೇವಲ ಭ್ರಮೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಬಹು ಕ್ಲೇಶಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ ಮತ್ತು ಕರ್ಮಪಾಶದಿಂದ ಬಂಧಿತವಾಗಿದೆ.

Verse 66

इत्याश्वास्य महाबुद्धिस्तया कार्याण्यकारयत् । त्यक्तशोका च सा तन्वी नता प्राह मुनीश्वरम् ॥ ६६ ॥

ಹೀಗೆ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿ ಮಹಾಬುದ್ಧಿಯ ಮುನಿಯು ಅವಳಿಂದ ಅಗತ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಶೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ ಆ ಸೊಗಸಾದ ಸ್ತ್ರೀ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಮುನೀಶ್ವರನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.

Verse 67

किमत्र चित्रं यत्सन्तः परार्थफलकांक्षिणः । नहि द्रुमाश्च भोगार्थं फलन्ति जगतीतले ॥ ६७ ॥

ಇದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನು—ಸತ್ಪುರುಷರು ಪರಹಿತದ ಫಲವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಮರಗಳು ತಮ್ಮ ಭೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಫಲಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

Verse 68

योऽन्यदुःखानि विज्ञाय साधुवाक्यैः प्रबोधयेत् । स एव विष्णुस्तत्त्वस्थो यतः परहिते स्थितः ॥ ६८ ॥

ಇತರರ ದುಃಖಗಳನ್ನು ತಿಳಿದು, ಸಾಧುವಚನಗಳಿಂದ ಅವರನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುವವನೇ ತತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ವಿಷ್ಣು; ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಪರಹಿತದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 69

अन्यदुःखेन यो दुःखी योऽन्य हर्षेण हर्षितः । स एव जगतामीशो नररूपधरो हरिः ॥ ६९ ॥

ಇತರರ ದುಃಖದಿಂದ ದುಃಖಿಸುವವನು, ಇತರರ ಹರ್ಷದಿಂದ ಹರ್ಷಿಸುವವನು—ಅವನೇ ಜಗದೀಶ, ನರರೂಪಧಾರಿ ಹರಿ.

Verse 70

सद्भिः श्रुतानि शास्त्राणि परदुःखविमुक्तये । सर्वेषां दुःखनाशाय इति सन्तो वदन्ति हि ॥ ७० ॥

ಸಜ್ಜನರು ಪರದುಃಖವಿಮುಕ್ತಿಗಾಗಿ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಶ್ರವಣ-ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ; ‘ಎಲ್ಲರ ದುಃಖನಾಶವೇ ಶಾಸ್ತ್ರಾರ್ಥ’ ಎಂದು ಸಂತರ ಮಾತು.

Verse 71

यत्र सन्तः प्रवर्त्तन्ते तत्र दुःखं न बाधते । वर्तते यत्र मार्तण्डः कथं तत्र तमो भवेत् ॥ ७१ ॥

ಸಂತರು ಧರ್ಮಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವಲ್ಲಿ ದುಃಖವು ಬಾಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾರ್ತಂಡ ಸೂರ್ಯ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಂಧಕಾರ ಹೇಗೆ ಇರಲಿದೆ?

Verse 72

इत्येवं वादिनी सा तु स्वपत्युश्चापराः क्रियाः । चकार तत्सरस्तीरे मुनिप्रोक्तविधानतः ॥ ७२ ॥

ಇಂತೆಂದು ಹೇಳಿ, ಆಕೆ ಆ ಸರೋವರದ ತೀರದಲ್ಲಿ, ಮುನಿಯು ಹೇಳಿದ ವಿಧಾನದಂತೆ, ತನ್ನ ಪತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕರ್ಮಗಳನ್ನೂ ಇತರ ನಿಯತ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿದಳು.

Verse 73

स्थिते तत्र मुनौ राजा देवराडिव संज्वलन् । चितामध्याद्विनिष्क्रम्य विमानवरमास्थितः ॥ ७३ ॥

ಮುನಿ ಅಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವಾಗ, ರಾಜನು ದೇವರಾಜನಂತೆ ಜ್ವಲಿಸಿ, ಚಿತೆಯ ಮಧ್ಯದಿಂದ ಹೊರಬಂದು, ಶ್ರೇಷ್ಠ ವಿಮಾನವನ್ನು ಏರಿದನು.

Verse 74

प्रपेदे परमं धाम नत्वा चौर्वं मुनीश्वरम् । महापातकयुक्ता वा युक्ता वा चोपपातकैः । परं पदं प्रयान्त्येव महद्भिरवलोकिताः ॥ ७४ ॥

ಮುನೀಶ್ವರ ಚೌರ್ವನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ಚೌರ್ವನು ಪರಮ ಧಾಮವನ್ನು ಪಡೆದನು. ಮಹಾಪಾತಕಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ಉಪಪಾತಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿರಲಿ—ಮಹಾತ್ಮರ ಕೃಪಾದೃಷ್ಟಿ ಬಿದ್ದರೆ ಅವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಪರಮಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ।

Verse 75

कलेवरं वा तद्भस्म तद्धूमं वापि सत्तम । यदि पश्यति पुण्यात्मा स प्रयाति परां गतिम् ॥ ७५ ॥

ಹೇ ಸತ್ತಮ! ಪುಣ್ಯಾತ್ಮನು ಆ ದೇಹವನ್ನಾಗಲಿ, ಅದರ ಭಸ್ಮವನ್ನಾಗಲಿ, ಅಥವಾ ಅದರ ಧೂಮವನ್ನಾದರೂ ನೋಡಿದರೆ, ಅವನು ಪರಮಗತಿಯನ್ನು—ಪರಮಪದವನ್ನು—ಪ್ರಾಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ।

Verse 76

पत्युः कृतक्रिया सा तु गत्वाश्रमपदं मुनेः । चकार तस्य शुश्रूषां सपत्न्या सह नारद ॥ ७६ ॥

ಪತಿಯ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿ ಆಕೆ ಮುನಿಯ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋದಳು; ಓ ನಾರದ, ಸಹಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಆಕೆ ಅವನಿಗೆ ಸೇವಾ-ಶುಶ್ರೂಷೆ ಮಾಡಿತು।

Verse 77

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे प्रथमपादे गङ्गामाहात्म्यं नाम सप्तमोऽध्यायः ॥ ७ ॥

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಬೃಹನ್ನಾರದೀಯಪುರಾಣದ ಪೂರ್ವಭಾಗದ ಪ್ರಥಮಪಾದದಲ್ಲಿ ‘ಗಂಗಾಮಾಹಾತ್ಮ್ಯ’ ಎಂಬ ಏಳನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು।