Adhyaya 24

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे त्रयोविंशो ऽध्यायः व्यास उवाच अग्निहोत्रं तु जुहुयादाद्यन्ते ऽहर्निशोः सदा / दर्शेन चैव पक्षान्ते पौर्णमासेन चैव हि

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಕೂರ್ಮಪುರಾಣದ ಷಟ್ಸಾಹಸ್ತ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಮೇಲ್ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತ್ಮೂರನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು. ವ್ಯಾಸರು ಹೇಳಿದರು—ಹಗಲು-ರಾತ್ರಿಗಳ ಆದಿ ಮತ್ತು ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಹೋಮವನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು; ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಾಂತದಲ್ಲಿ ದರ್ಶ ಯಾಗವನ್ನೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಪೌರ್ಣಮಾಸ ಯಾಗವನ್ನೂ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 2

शस्यान्ते नवशस्येष्ट्या तथर्त्वन्ते द्विजो ऽध्वरैः / पशुना त्वयनस्यान्ते समान्ते सौमिकैर्मखैः

ಶಸ್ಯಾಂತದಲ್ಲಿ ನವಶಸ್ಯೇಷ್ಠಿಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಋತುವಿನ ಅಂತದಲ್ಲಿ ದ್ವಿಜನು ವೇದೋಕ್ತ ಅಧ್ವರ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಅಯನಾಂತದಲ್ಲಿ ಪಶುಯಾಗವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ, ವರ್ಷದ ಅಂತದಲ್ಲಿ ಸೋಮಸಂಬಂಧಿ ಸೌಮಿಕ ಮಖಗಳನ್ನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ ನೆರವೇರಿಸಬೇಕು.

Verse 3

नानिष्ट्वा नवशस्येष्ट्या पशुना वाग्निमान् द्विजः / नवान्नमद्यान्मांसं वा दीर्घमायुर्जिजीविषुः

ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ದ್ವಿಜ ಗೃಹಸ್ಥನು ದೀರ್ಘಾಯು ಬಯಸಿದರೆ, ಮೊದಲು ನವಶಸ್ಯೇಷ್ಠಿ ಹಾಗೂ ವಿಧಿಯಿರುವಲ್ಲಿ ಪಶು-ಆಹುತಿಯನ್ನು ನೆರವೇರಿಸದೆ ಹೊಸ ಧಾನ್ಯವನ್ನಾಗಲಿ ಮಾಂಸವನ್ನಾಗಲಿ ಸೇವಿಸಬಾರದು.

Verse 4

नवेनान्नेन चानिष्ट्वा पशुहव्येन चागन्यः / प्राणानेवात्तुमिच्छन्ति नवान्नामिषगृद्धिनः

ಹೊಸ ಅನ್ನದಿಂದ ಯಜ್ಞ ಮಾಡದೆ, ಪಶುಮಾಂಸದ ಹವ್ಯವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅಗ್ನಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುವವರು—ಹೊಸ ಧಾನ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾಂಸಕ್ಕೆ ಲೋಭಿಗಳು—ನಿಜವಾಗಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ನುಂಗಲು ಬಯಸುವವರಂತೆ.

Verse 5

सावित्रान् शान्तिहोमांश्च कुर्यात् पर्वसु नित्यशः / पितॄंश्चैवाष्टकास्वर्चन् नित्यमन्वष्टकासु च

ಪರ್ವದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯವಾಗಿ ಸಾವಿತ್ರೀ ಜಪ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಹೋಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು; ಅಷ್ಟಕಾ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪಿತೃಗಳನ್ನು ಅರ್ಚಿಸಬೇಕು, ಹಾಗೆಯೇ ಅನ್ವಷ್ಟಕಾ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಸದಾ ಅದನ್ನೇ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 6

एष धर्मः परो नित्यमपधर्मो ऽन्य उच्यते / त्रयाणामिह वर्णानां गृहस्थाश्रमवासिनाम्

ಇದೇ ಪರಮ ಧರ್ಮ; ಇದನ್ನು ನಿತ್ಯವೂ ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾದುದು ಅಧರ್ಮವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ಉಪದೇಶವು ಇಲ್ಲಿ ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಮೂರು ವರ್ಣಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದೆ.

Verse 7

नास्तिक्यादथवालस्याद् यो ऽग्नीन् नाधातुमिच्छति / यजेत वा न यज्ञेन स याति नरकान् बहून्

ವೇದದಲ್ಲಿ ಅವಿಶ್ವಾಸದಿಂದಲೋ ಆಲಸ್ಯದಿಂದಲೋ ಯಾರು ಪವಿತ್ರ ಅಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕೂಡ ಯಜ್ಞದಿಂದ ಆರಾಧನೆ ಮಾಡದೆ ಇರುವನೋ, ಅವನು ಅನೇಕ ನರಕಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 8

तामिस्त्रमन्धतामिस्त्रं महारौरवरौरवौ / कुम्भीपाकं वैतरणीमसिपत्रवनं तथा

ತಾಮಿಸ್ರ, ಅಂಧತಾಮಿಸ್ರ, ಮಹಾರೌರವ ಮತ್ತು ರೌರವ; ಹಾಗೆಯೇ ಕುಂಭೀಪಾಕ, ವೈತರಣಿ ಮತ್ತು ಅಸಿಪತ್ರವನ (ಕತ್ತಿ-ಎಲೆಗಳ ಅರಣ್ಯ) ಇವು (ನರಕಗಳು).

Verse 9

अन्यांश्च नरकान् घोरान् संप्राप्यान्ते सुदुर्मतिः / अन्त्यजानां कुले विप्राः शूद्रयोनौ च जायते

ಇತರ ಭಯಾನಕ ನರಕಗಳನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಆ ದುರ್ಮತಿ ವ್ಯಕ್ತಿ—ಓ ವಿಪ್ರರೇ—ಅಂತ್ಯಜರ ಕುಲದಲ್ಲಿಯೂ ಶೂದ್ರ ಯೋನಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಜನ್ಮ ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.

Verse 10

तस्मात् सर्वप्रयत्नेन ब्राह्मणो हि विशेषतः / आधायाग्निं विशुद्धात्मा यजेत परमेश्वरम्

ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ—ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು—ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಆತ್ಮವನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿ, ಯಜ್ಞದ ಮೂಲಕ ಪರಮೇಶ್ವರನನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 11

अग्निहोत्रात् परो धर्मो द्विजानां नेह विद्यते / तस्मादाराधयेन्नित्यमग्निहोत्रेण शाश्वतम्

ದ್ವಿಜರಿಗೆ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರಕ್ಕಿಂತ ಉನ್ನತ ಧರ್ಮವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರದಿಂದ ನಿತ್ಯ ಶಾಶ್ವತನಾದ (ಪ್ರಭುವನ್ನು) ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 12

यश्चाधायाग्निमालस्यान्न यष्टुं देवमिच्छति / सो ऽसौ मूढो न संभाष्यः किं पुनर्नास्तिको जनः

ಯಜ್ಞಾಗ್ನಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಕೂಡ ಆಲಸ್ಯವಶಾತ್ ಯಜ್ಞದಿಂದ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸದವನು ಮೋಹಿತನು; ಅವನೊಂದಿಗೆ ಮಾತಾಡಲೂ ಯೋಗ್ಯನಲ್ಲ—ನಾಸ್ತಿಕನ ವಿಷಯವೇ ಇನ್ನೇನು.

Verse 13

यस्य त्रैवार्षिकं भक्तं पर्याप्तं भृत्यवृत्तये / अधिकं चापि विद्येत स सोमं पातुमर्हति

ಯಾರ ಬಳಿ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಧಾನ್ಯ-ಆಹಾರವು ಭೃತ್ಯರು ಹಾಗೂ ಆಶ್ರಿತರ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ಸಾಕಾಗಿದ್ದು, ಮೇಲಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯೂ ಇದ್ದರೆ, ಅವನು ಸೋಮಪಾನಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನು.

Verse 14

एष वै सर्वयज्ञानां सोमः प्रथम इष्यते / सोमेनाराधयेद् देवं सोमलोकमहेश्वरम्

ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸೋಮಯಜ್ಞವೇ ಪ್ರಥಮವೆಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸೋಮದ ಮೂಲಕ ಸೋಮಲೋಕದ ಮಹೇಶ್ವರ ದೇವರನ್ನು ಆರಾಧಿಸಬೇಕು.

Verse 15

न सोमयागादधिको महेशाराधने क्रतुः / समो वा विद्यते तस्मात् सोमेनाभ्यर्चयेत् परम्

ಮಹೇಶ್ವರಾರಾಧನೆಯಲ್ಲಿ ಸೋಮಯಜ್ಞಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಕ್ರತು ಇಲ್ಲ; ಅದಕ್ಕೆ ಸಮಾನವೂ ಇಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸೋಮಾರ್ಪಣದಿಂದ ಪರಮ ದೇವರನ್ನು ಅಭ್ಯರ್ಚಿಸಬೇಕು.

Verse 16

पितामहेन विप्राणामादावभिहितः शुभः / धर्मो विमुक्तये साक्षाच्छ्रौतः स्मार्तो द्विधा पुनः

ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನು ವಿಪ್ರರಿಗಾಗಿ ಶುಭವಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು; ಅದು ನೇರವಾಗಿ ವಿಮುಕ್ತಿಗೆ ಕಾರಣ. ಅದು ಮತ್ತೆ ಎರಡು ವಿಧ—ಶ್ರೌತ ಮತ್ತು ಸ್ಮಾರ್ತ.

Verse 17

श्रौतस्त्रेताग्निसंबन्धात् स्मार्तः पूर्वं मयोदितः / श्रेयस्करतमः श्रौतस्तस्माच्छ्रौतं समाचरेत्

ಶ್ರೌತಧರ್ಮವು ತ್ರೇತಾಗ್ನಿಗಳ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ; ಸ್ಮಾರ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ನಾನು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಶ್ರೌತಮಾರ್ಗವೇ ಪರಮಶ್ರೇಯಸ್ಕರ; ಆದ್ದರಿಂದ ವಿಧಿವಿಧಾನದಿಂದ ಶ್ರೌತಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು.

Verse 18

उभावभिहितौ धर्मौ वेदादेव विनिः सृतौ / शिष्टाचारस्तृतीयः स्याच्छ्रतिस्मृत्योरलाभतः

ಈ ಎರಡೂ ಧರ್ಮಗಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ವೇದದಿಂದಲೇ ಹೊರಬಂದವು. ಶ್ರುತಿ-ಸ್ಮೃತಿಗಳು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲದಾಗ ಶಿಷ್ಟರ ಆಚಾರವೇ ಮೂರನೇ ಪ್ರಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ.

Verse 19

धर्मेणाभिगतो यैस्तु वेदः सपरिबृंहणः / ते शिष्टा ब्राह्मणाः प्रोक्ता नित्यमात्मगुणान्विताः

ಧರ್ಮಮಾರ್ಗದಿಂದ, ವಿವರಣಾತ್ಮಕ ಉಪಬೃಂಹಣಗಳೊಡನೆ ವೇದವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದವರು—ಅವರೇ ನಿತ್ಯ ಆತ್ಮಗುಣಸಂಪನ್ನರಾದ ಶಿಷ್ಟ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 20

तेषामभिमतो यः स्याच्चेतसा नित्यमेव हि / स धर्मः कथितः सद्भिर्नान्येषामिति धारणा

ಆ ಸಜ್ಜನರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನಿತ್ಯವೂ ಅಂಗೀಕಾರವಾಗಿರುವುದೇ—ಸತ್ಪುರುಷರು ಹೇಳುವ ‘ಧರ್ಮ’. ಇತರರಿಗೆ (ಅಶುದ್ಧಚಿತ್ತರಿಗೆ) ಅದು ಹಾಗಲ್ಲ ಎಂಬುದು ದೃಢ ನಿಶ್ಚಯ.

Verse 21

पुराणं धर्मशास्त्रं च वेदानामुपबृंहणम् / एकस्माद् ब्रह्मविज्ञानं धर्मज्ञानं तथैकतः

ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ವೇದಗಳ ಉಪಬೃಂಹಣ, ಅಂದರೆ ಅಧಿಕೃತ ವಿವರಣೆ. ಒಂದೇ ಮೂಲದಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನವೂ ಧರ್ಮಜ್ಞಾನವೂ—ಎರಡೂ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ.

Verse 22

धर्मं जिज्ञासमानानां तत्प्रमाणतरं स्मृतम् / धर्मशास्त्रं पुराणं तद् ब्रह्मज्ञाने परा प्रमा

ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸುವವರಿಗೆ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರವೂ ಪುರಾಣವೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣವೆಂದು ಸ್ಮೃತವಾಗಿದೆ; ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಅದೇ ಪರಮ ಪ್ರಮಾಣ.

Verse 23

नान्यतो जायते धर्मो ब्रह्मविद्या च वैदिकी / तस्माद् धर्मं पुराणं च श्रद्धातव्यं द्विजातिभिः

ಧರ್ಮವೂ ವೈದಿಕ ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆಯೂ ಬೇರೆ ಯಾವುದರಿಂದಲೂ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ದ್ವಿಜರು ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಶ್ರದ್ಧೆ ಇಡಬೇಕು.