
Bhūrloka-Vyavasthā — The Seven Dvīpas, Seven Oceans, and the Meru-Centered Order of Jambūdvīpa
ಹಿಂದಿನ ವರ್ಣನೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಚತುರ್ದಶ ಲೋಕವಿಭಾಗವನ್ನು ಸಮಾಪ್ತಿಗೊಳಿಸಿ, ಸೂತನು ಭೂರ್ಲೋಕದ “ನಿಶ್ಚಿತ ವೃತ್ತಾಂತ”ವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ, ಮಹಾಕೋಸ್ಮಿಕ ರಚನೆಯಿಂದ ಪವಿತ್ರ ಭೂಮಿಯ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಭೂಗೋಳವರ್ಣನೆಗೆ ತಿರುಗುತ್ತಾನೆ. ಇಲ್ಲಿ ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳು—ಜಂಬೂ ಪ್ರಧಾನ, ನಂತರ ಪ್ಲಕ್ಷ, ಶಾಲ್ಮಲ, ಕುಶ, ಕ್ರೌಂಚ, ಶಾಕ, ಪುಷ್ಕರ—ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಆವರಿಸುವ ಏಳು ಸಮುದ್ರಗಳು ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ: ಲವಣಜಲ, ಇಕ್ಷುರಸ, ಸುರಾ, ಘೃತ, ದಧಿ, ಕ್ಷೀರ, ಮಧುರಜಲ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಜಂಬೂದ್ವೀಪವನ್ನು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಸ್ವರ್ಣಮಯ ಮೇರುವನ್ನು ಭೂಮಿ-ಪದ್ಮದ ಕರ್ಣಿಕೆಯಂತೆ ಅಕ್ಷವೆಂದು ವರ್ಣಿಸಿ, ಅದರ ಎತ್ತರ, ಭೂಗರ್ಭ ಆಳ ಮತ್ತು ಅಗಲದ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೇರುವಿನ ಸುತ್ತ ವರ್ಷಗಳ ವಿನ್ಯಾಸ—ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಭಾರತ, ಕಿಂಪುರುಷ, ಹರಿವರ್ಷ; ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ರಮ್ಯಕ, ಹಿರಣ್ಮಯ, ಉತ್ತರಕುರು; ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಭದ್ರಾಶ್ವ; ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಕೇತುಮಾಲ; ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಲಾವೃತ—ಮತ್ತು ಮಂದ್ರ, ಗಂಧಮಾದನ, ವಿಪುಲ, ಸುಪಾರ್ಶ್ವ ಎಂಬ ಆಧಾರ ಪರ್ವತಗಳೂ ಬರುತ್ತವೆ. ಅರಣ್ಯಗಳು, ಸರೋವರಗಳು ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ಪುಣ್ಯಪರ್ವತಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಮೇರೂಪರಿಸರ ಪವಿತ್ರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧರು-ಮುನಿಗಳು ಬ್ರಹ್ಮನಿಷ್ಠ ಯೋಗಶಾಂತಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಚಿತ್ರಣ ನೀಡಿ, ಮುಂದಿನ ಅಧ್ಯಾಯಗಳ ಧರ್ಮ-ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಭೂಗೋಳವಿವರಣೆಗೆ ನೆಲೆ ಹಾಕುತ್ತದೆ।
Verse 1
इती श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे द्विचत्वारिंशो ऽध्यायः सूत उवाच एतद् ब्रह्माण्डमाख्यातं चतुर्दशविधं महत् / अतः परं प्रवक्ष्यामि भूर्लोकस्यास्य निर्णयम्
ಇಂತೆ ಶ್ರೀಕೂರ್ಮಪುರಾಣದ ಷಟ್ಸಾಹಸ್ತ್ರೀ ಸಂಹಿತೆಯ ಪೂರ್ವವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತೆರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತ. ಸೂತನು ಹೇಳಿದನು—ಹದಿನಾಲ್ಕು ವಿಭಾಗಗಳಾದ ಈ ಮಹತ್ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಯಿತು; ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಈ ಭೂರ್ಲೋಕದ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಹೇಳುವೆನು.
Verse 2
जम्बुद्वीपः प्रधानो ऽयं प्लक्षः शाल्मल एव च / कुशः क्रौञ्चश्च शाकश्च पुष्करश्चैव सप्तमः
ಈ ಜಂಬೂದ್ವೀಪವೇ ಪ್ರಧಾನ; ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ಲಕ್ಷ, ಶಾಲ್ಮಲ, ಕುಶ, ಕ್ರೌಂಚ, ಶಾಕ ಮತ್ತು ಏಳನೆಯ ಪುಷ್ಕರ ದ್ವೀಪಗಳೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।
Verse 3
एते सप्त महाद्वीपाः समुद्रैः सप्तभिर्वृताः / द्वीपाद् द्वीपो महानुक्तः सागरादपि सागरः
ಈ ಏಳು ಮಹಾದ್ವೀಪಗಳು ಏಳು ಸಮುದ್ರಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ದ್ವೀಪದಿಂದ ದ್ವೀಪವು ಕ್ರಮೇಣ ಮಹತ್ತರವೆಂದು, ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಸಮುದ್ರವೂ ಹಿಂದಿನದನ್ನು ಮೀರಿಸುವುದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।
Verse 4
क्षारोदेक्षुरसोदश्च सुरोदश्च घृतोदकः / दध्योदः क्षीरसलिलः स्वादूदश्चेति सागराः
ಸಮುದ್ರಗಳು ಇವು—ಕ್ಷಾರಜಲ ಸಮುದ್ರ, ಇಕ್ಷುರಸ ಸಮುದ್ರ, ಸುರಾ ಸಮುದ್ರ, ಘೃತಜಲ ಸಮುದ್ರ; ದಧಿ ಸಮುದ್ರ, ಕ್ಷೀರಜಲ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ವಾದು (ಮಧುರ) ಜಲ ಸಮುದ್ರ।
Verse 5
पञ्चाशत्कोटिविस्तीर्णा ससमुद्रा धरा स्मृता / द्वीपैश्च सप्तभिर्युक्ता योजनानां समासतः
ಸಮುದ್ರಗಳೊಡನೆ ಈ ಧರೆಯು ಐವತ್ತು ಕೋಟಿ (ಯೋಜನ) ವಿಸ್ತಾರವೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಮತ್ತು ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ, ಯೋಜನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಏಳು ದ್ವೀಪಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ।
Verse 6
जम्बूद्वीपः समस्तानां द्वीपानां मध्यतः शुभः / तस्य मध्ये महामेरुर्विश्रुतः कनकप्रभः
ಎಲ್ಲ ದ್ವೀಪಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಶುಭವಾದ ಜಂಬೂದ್ವೀಪವು ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ; ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕನಕಪ್ರಭೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ವಿಶ್ರುತ ಮಹಾಮೇರು ನಿಂತಿದೆ।
Verse 7
चतुरशीतिसाहस्त्रो योजनैस्तस्य चोच्छ्रयः / प्रविष्टः षोडशाधस्ताद्द्वात्रिंशन्मूर्ध्नि विस्तृतः
ಅದರ ಎತ್ತರ ಚೌರಾಸಿ ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳು. ಅದು ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳು ಕೆಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತೆರಡು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರಗೊಂಡಿದೆ.
Verse 8
मूले षोडशसाहस्त्रो विस्तारस्तस्य सर्वतः / भूपद्मास्यास्य शैलो ऽसौ कर्णिकात्वेन संस्थितः
ಅದರ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹದಿನಾರು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳ ವಿಸ್ತಾರವಿದೆ. ಆ ಪರ್ವತವು ಈ ಭೂ-ಪದ್ಮದ ಕರ್ಣಿಕೆಯಾಗಿಯೇ (ಮಧ್ಯಕೇಂದ್ರವಾಗಿ) ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.
Verse 9
हिमवान् हेमकूटश्च निषधश्चास्य दक्षिणे / नीलः श्वेतश्च शृङ्गी च उत्तरे वर्षपर्वताः
ಅದರ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಹಿಮವಾನ್, ಹೇಮಕೂಟ ಮತ್ತು ನಿಷಧ ಪರ್ವತಗಳಿವೆ; ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ವರ್ಷ-ಪರ್ವತಗಳು—ನೀಲ, ಶ್ವೇತ, ಶೃಂಗೀ—ಇವೆ.
Verse 10
लक्षप्रमाणौ द्वौ मध्ये दशहीनास्तथा परे / सहस्त्रद्वितयोच्छ्रायास्तावद्विस्तारिणश्च ते
ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಎರಡು (ರಚನೆಗಳು) ತಲಾ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಪ್ರಮಾಣದವು; ಉಳಿದವು ಸಹ ಹತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದವು. ಅವುಗಳ ಎತ್ತರ ಎರಡು ಸಾವಿರ, ವಿಸ್ತಾರವೂ ಅಷ್ಟೇ.
Verse 11
भारतं दक्षिणं वर्षं ततः किंपुरुषं स्मृतम् / हरिवर्षं तथैवान्यन्मेरोर्दक्षिणतो द्विजाः
ಹೇ ದ್ವಿಜರೇ, ಮೇರುವಿನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ‘ಭಾರತ’ ಎಂಬ ದಕ್ಷಿಣ-ವರ್ಷವಿದೆ; ಅದರ ನಂತರ ‘ಕಿಂಪುರುಷ’ ದೇಶವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ; ಹಾಗೆಯೇ ‘ಹರಿವರ್ಷ’ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರದೇಶವೂ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮೇರುವಿನ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿವೆ.
Verse 12
रम्यकं चोत्तरं वर्षं तस्यैवानुहिरण्मयम् / उत्तराः कुरवश्चैव यथैते भरतास्तथा
ಅದರ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ರಮ್ಯಕವೆಂಬ ವರ್ಷವಿದೆ; ಅದರಾಚೆ ಹಿರಣ್ಮಯ ವರ್ಷ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಉತ್ತರಕುರುಗಳೂ ಇದ್ದಾರೆ; ಭರತಜನರು ಹೇಗೆ ಆಚಾರ-ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವರೋ ಹಾಗೆಯೇ ಅವರೂ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ.
Verse 13
नवसाहस्त्रमेकैकमेतेषां द्विजसत्तमाः / इलावृतं च तन्मध्ये तन्मध्ये मेरुरुच्छ्रितः
ಹೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರೇ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಒಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರ ಹೊಂದಿದೆ. ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಲಾವೃತವಿದೆ; ಇಲಾವೃತದ ಮಧ್ಯಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಮೇರೂ ಪರ್ವತ ಎತ್ತಿ ನಿಂತಿದೆ.
Verse 14
मेरोश्चतुर्दिशं तत्र नवसाहस्त्रविस्तृतम् / इलावृतं महाभागाश्चात्वारस्तत्र पर्वताः / विष्कम्भा रचिता मेरोर्योजनायुतमुच्छ्रिताः
ಅಲ್ಲಿ ಮೇರೂ ಪರ್ವತದ ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲೂ ಇಲಾವೃತವು ಒಂಬತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹರಡಿದೆ. ಓ ಮಹಾಭಾಗರೇ, ಮೇರೂಗೆ ಆಧಾರಸ್ತಂಭಗಳಂತೆ ನಾಲ್ಕು ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ; ಅವು ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಯೋಜನ ಎತ್ತರ ಹೊಂದಿವೆ.
Verse 15
पूर्वेण मन्दरो नाम दक्षिणे गन्धमादनः / विपुलः पश्चिमे पार्श्वे सुपार्श्वश्चोत्तरे स्मृतः
ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂದರ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಗಂಧಮಾದನ; ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ವಿಪುಲ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸುಪಾರ್ಶ್ವ—ಎಂದು ಪರಂಪರೆಯಿಂದ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
Verse 16
कदम्बस्तेषु जम्बुश्च पिप्पलो वट एव च / जम्बूद्वीपस्य सा जम्बूर्नामहेतुर्महर्षयः
ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕದಂಬ, ಜಂಬೂ, ಪಿಪ್ಪಲ ಮತ್ತು ವಟವೃಕ್ಷಗಳಿವೆ. ಓ ಮಹರ್ಷಿಗಳೇ, ಆ ಜಂಬೂ ವೃಕ್ಷವೇ ಜಂಬೂದ್ವೀಪ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
Verse 17
महागजप्रमाणानि जम्ब्वास्तस्याः फलानि च / पतन्ति भूभृतः पृष्ठे शीर्यमाणानि सर्वतः
ಆ ಜಂಬೂವೃಕ್ಷದ ಫಲಗಳು ಮಹಾಗಜದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವು; ಅವು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಬೀಳುತ್ತಾ ಪರ್ವತದ ಬೆನ್ನಿಗೆ ತಾಕಿ ಚೂರುಚೂರಾಗುತ್ತವೆ।
Verse 18
रसेन तस्याः प्रख्याता तत्र जम्बूनदीति वै / सरित् प्रवर्तते चापि पीयते तत्र वासिभिः
ಆ ಜಂಬೂವಿನ ರಸದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ‘ಜಂಬೂನದಿ’ ಎಂಬ ನದಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಹರಿವು ಹೊರಟು, ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳು ಅದನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತಾರೆ।
Verse 19
न स्वेदो न च दौर्गन्ध्यं न जरा नेन्द्रियक्षयः / तत्पानात् सुस्थमनसां नराणां तत्र जायते
ಆ (ಪವಿತ್ರ ರಸ/ಜಲ) ಪಾನದಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಮನಸ್ಸಿನ ಜನರಿಗೆ ಅತಿಯಾದ ಬೆವರು ಇಲ್ಲ, ದುರ್ಗಂಧ ಇಲ್ಲ, ಜರೆಯಿಲ್ಲ, ಇಂದ್ರಿಯಕ್ಷಯವೂ ಇಲ್ಲ।
Verse 20
तीरमृत्तत्र संप्राप्य वायुना सुविशोषिता / जाम्बूनदाख्यं भवति सुवर्णं सिद्धभूषणम्
ಅಲ್ಲಿ ನದಿತೀರದ ಮಣ್ಣು ಗಾಳಿಯಿಂದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಒಣಗಿ ‘ಜಾಂಬೂನದ’ ಎಂಬ ಚಿನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ; ಅದು ಸಿದ್ಧರ ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ।
Verse 21
भद्राश्वः पूर्वतो मेरोः केतुमालश्च पश्चिमे / वर्षे द्वे तु मुनिश्रेष्ठास्तयोर्मध्ये इलावृतम्
ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ಮೇರುವಿನ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಭದ್ರಾಶ್ವ ವರ್ಷ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಕೇತುಮಾಲ ವರ್ಷ; ಈ ಎರಡರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಲಾವೃತವು ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ।
Verse 22
वनं चैत्ररथं पूर्वे दक्षिणे गन्धमादनम् / वैभ्राजं पश्चिमे विद्यादुत्तरे सवितुर्वनम्
ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಚೈತ್ರರಥ ವನವಿದೆ; ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಗಂಧಮಾದನ. ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ವೈಭ್ರಾಜ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸವಿತೃ (ಸೂರ್ಯ)ನ ವನವೆಂದು ತಿಳಿಯಿರಿ.
Verse 23
अरुणोदं महाभद्रमसितोदं च मानसम् / सरांस्येतानि चत्वारि देवयोग्यानि सर्वदा
ಅರುಣೋದ, ಮಹಾಭದ್ರ, ಅಸಿತೋದ ಮತ್ತು ಮಾನಸ—ಈ ನಾಲ್ಕು ಸರೋವರಗಳು ಸದಾ ದೇವಾರಾಧನೆಗೂ ದೇವಸನ್ನಿಧಿಗೂ ಯೋಗ್ಯವಾದವು.
Verse 24
सितान्तश्च कुमुद्वांश्च कुरुरी माल्यवांस्तथा / वैकङ्को मणिशैलश्च ऋक्षवांश्चाचलोत्तमाः
ಹಾಗೆಯೇ ಸೀತಾಂತ, ಕುಮುದ್ವಾನ್, ಕುರುರೀ, ಮಾಲ್ಯವಾನ್; ಇನ್ನೂ ವೈಕಂಕ, ಮಣಿಶೈಲ, ಋಕ್ಷವಾನ್—ಇವು ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠವು.
Verse 25
महानीलो ऽथ रुचकः सबिन्दुर्मन्दरस्तथा / वेणुमांश्चैव मेघश्च निषधो देवपर्वतः / इत्येते देवरचिताः सिद्धावासाः प्रकीर्तिताः
ಮಹಾನೀಲ, ರುಚಕ, ಸಬಿಂದು, ಮಂದರ; ಹಾಗೆಯೇ ವೇಣುಮಾಂಶ, ಮೇಘ ಮತ್ತು ದೇವಪರ್ವತ ನಿಷಧ—ಇವು ದೇವರುಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಸಿದ್ಧರ ನಿವಾಸಸ್ಥಾನಗಳೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
Verse 26
अरुणोदस्य सरसः पूर्वतः केसराचलः / त्रिकूटशिखरश्चैव पतङ्गो रुचकस्तथा
ಅರುಣೋದ ಸರೋವರದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಕೇಸರಾಚಲ ಪರ್ವತವಿದೆ; ಹಾಗೆಯೇ ತ್ರಿಕೂಟಶಿಖರ, ಪತಂಗ ಮತ್ತು ರುಚಕ ಎಂಬ ಪರ್ವತಗಳೂ ಇವೆ.
Verse 27
निषधो वसुधारश्च कलिङ्गस्त्रिशिखः शुभः / समूलो वसुधारश्च कुरवश्चैव सानुमान्
ನಿಷಧ, ವಸುಧಾರ, ಕಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಶುಭ ತ್ರಿಶಿಖ; ಹಾಗೆಯೇ ಸಮೂಲ, ಮತ್ತೆ ವಸುಧಾರ, ಮತ್ತು ಸಾನುಮಾನ ಸಹಿತ ಕುರವ—ಇವು ಇಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೇಶ/ಪರ್ವತಗಳು.
Verse 28
ताम्रातश्च विशालश्च कुमुदो वेणुर्वतः / एकशृङ्गो महाशैलो गजशैलः पिशाचकः
ತಾಮ್ರಾತ, ವಿಶಾಲ, ಕುಮುದ, ವೇಣುರ್ವತ; ಹಾಗೆಯೇ ಏಕಶೃಂಗ, ಮಹಾಶೈಲ, ಗಜಶೈಲ, ಪಿಶಾಚಕ—ಇವುಗಳೂ ಪುಣ್ಯ ಭೂಗೋಳ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪರ್ವತಗಳು.
Verse 29
पञ्चशैलो ऽथ कैलासो हिमवांशचाचलोत्तमः / इत्येते देवचरिता उत्कटाः पर्वतोत्तमाः
ನಂತರ ಪಂಚಶೈಲ, ಕೈಲಾಸ, ಹಿಮವಾನ್—ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಇವು ದೇವಚರಿತ, ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತಗಳು; ದೇವತೆಗಳ ನಿವಾಸವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ.
Verse 30
महाभद्रस्य सरसो दक्षिणे केसराचलः / शिखिवासश्च वैदूर्यः कपिलो गन्धमादनः
ಮಹಾಭದ್ರ ಸರೋವರದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಕೇಸರಾಚಲ, ಶಿಖಿವಾಸ, ವೈದೂರ್ಯ, ಕಪಿಲ, ಗಂಧಮಾದನ ಪರ್ವತಗಳು ಇವೆ.
Verse 31
जारुधिश्च सुगन्धिश्च श्रीशृङ्गश्चाचलोत्तमः / सुपार्श्वश्च सुपक्षश्च कङ्कः कपिल एव च
ಹಾಗೆಯೇ ಜಾರುಧಿ, ಸುಗಂಧಿ; ಶ್ರಿಶೃಂಗ ಎಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪರ್ವತ; ಮತ್ತು ಸುಪಾರ್ಶ್ವ, ಸುಪಕ್ಷ; ಜೊತೆಗೆ ಕಂಕ, ಕಪಿಲ—ಇವುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿತ ಪರ್ವತಗಳು.
Verse 32
पिञ्जरो भद्रशैलश्च सुरसश्च महाबलः / अञ्जनो मधुमांस्तद्वत् कुमुदो मुकुटस्तथा
ಪಿಂಜರ, ಭದ್ರಶೈಲ, ಸುರಸ ಮತ್ತು ಮಹಾಬಲ; ಹಾಗೆಯೇ ಅಂಜನ ಮತ್ತು ಮಧುಮಾನ; ಹಾಗೂ ಕುಮುದ ಮತ್ತು ಮುಕುಟ—ಇವೆಯೂ ಮಹಾಪರ್ವತಗಳೆಂದು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
Verse 33
सहस्त्रशिखरश्चैव पाण्डुरः कृष्ण एव च / पारिजातो महाशैलस्तथैव कपिलोदकः
ಹಾಗೆಯೇ ಸಹಸ್ರಶಿಖರ; ಮತ್ತು ಪಾಂಡುರ ಹಾಗೂ ಕೃಷ್ಣ; ಪಾರಿಜಾತ ಎಂಬ ಮಹಾಶೈಲ, ಹಾಗೆಯೇ ಕಪಿಲೋದಕ—ಇವೆಯೂ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
Verse 34
सुषेणः पुण्डरीकश्च महामेघस्तथैव च / एते पर्वतराजानः सिद्धगन्धर्वसेविताः
ಸುಷೇಣ, ಪುಂಡರೀಕ ಮತ್ತು ಮಹಾಮೇಘ—ಇವರು ಪರ್ವತರಾಜರು; ಸಿದ್ಧರು ಹಾಗೂ ಗಂಧರ್ವರು ಇವರನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ವಂದಿಸುತ್ತಾರೆ.
Verse 35
असितोदस्य सरसः पश्चिमे केसराचलः / शङ्खकूटो ऽथ वृषभो हंसो नागस्तथा परः
ಅಸಿತೋದ ಸರೋವರದ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಕೇಸರಾಚಲ; ಮತ್ತು ಶಂಖಕೂಟ, ವೃಷಭ, ಹಂಸ, ಹಾಗೆಯೇ ಉನ್ನತ ನಾಗ—ಇವೆಯೂ ಇವೆ.
Verse 36
कालाञ्जनः शुक्रशैलो नीलः कमल एव च / पुष्पकश्च सुमेघश्च वाराहो विरजास्तथा / मयूरः कपिलश्चैव महाकपिल एव च
ಕಾಲಾಂಜನ, ಶುಕ್ರಶೈಲ, ನೀಲ ಮತ್ತು ಕಮಲ; ಪುಷ್ಪಕ ಮತ್ತು ಸುಮೇಘ; ವಾರಾಹ ಮತ್ತು ವಿರಜಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಮಯೂರ, ಕಪಿಲ ಮತ್ತು ಮಹಾಕಪಿಲ—ಇವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪರ್ವತಗಳು.
Verse 37
इत्येते देवगन्धर्वसिद्धसङ्घनिषेविताः / सरसो मानसस्येह उत्तरे केसराचलाः
ಇಂತೆ ದೇವ-ಗಂಧರ್ವ-ಸಿದ್ಧಸಂಘಗಳಿಂದ ನಿತ್ಯವೂ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವ ಈ ಕೇಸರಾಚಲ ಪರ್ವತಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಮಾನಸ ಸರೋವರದ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿವೆ।
Verse 38
एतेषां शैलमुख्यानामन्तरेषु यथाक्रमम् / सन्ति चैवान्तरद्रोण्यः सरांसि च वनानि च
ಈ ಪ್ರಮುಖ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಕ್ರಮವಾಗಿ ಒಳಗಿನ ಕಣಿವೆಗಳು, ಸರೋವರಗಳು ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯಗಳೂ ಇವೆ।
Verse 39
वसन्ति तत्र मुनयः सिद्धाश्च ब्रह्मभाविताः / प्रसन्नाः शान्तरजसः सर्वदुः खविवर्जिताः
ಅಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಭಾವದಿಂದ ಭಾವಿತಚಿತ್ತರಾದ ಮುನಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಪ್ರಸನ್ನರು, ರಜೋಗುಣ ಶಾಂತಗೊಂಡವರು, ಸರ್ವ ದುಃಖವಿವರ್ಜಿತರು।
Jambū, Plakṣa, Śālmala, Kuśa, Krauñca, Śāka, and Puṣkara (the seventh), each encircled by an ocean and described as progressively larger.
Salt-water; sugarcane-juice; intoxicating liquor; ghee; curds; milk; and sweet (fresh) water—each ocean encircling a dvīpa in expanding order.
Meru is said to be 84,000 yojanas high, extending 16,000 yojanas below the earth, with a summit breadth of 32,000 yojanas and a base extent of 16,000 yojanas in every direction.
It is linked to the great jambū tree; its immense fruits and essence are said to generate the Jambūnadī, and the region’s identity is etiologically derived from that sacred tree.
The river’s essence is described as conferring steadiness and freedom from bodily decline; its dried riverbank mud becomes Jāmbūnada gold, fit for siddhas’ ornaments—marking the landscape as both sacral and transformative.