Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 10

Devanagari script

इत्युक्तः स तदाऽगत्य ऋषितोयातटं शुभम् । नारदो यत्र ब्रह्मर्षिस्तपस्तप्यति चैव हि

Transliteration

ityuktaḥ sa tadā'gatya ṛṣitoyātaṭaṃ śubham | nārado yatra brahmarṣistapastapyati caiva hi

Translation

ដូច្នេះ ពេលបានទទួលព្រះបន្ទូលណែនាំ គាត់បានទៅដល់ច្រាំងដ៏មង្គលនៃទន្លេ ឥសិតោយា ដែលនៅទីនោះ នារទ មហាឥសី (ព្រះព្រាហ្មឥសី) កំពុងបំពេញតបស្យា។

Word by Word

• इति: thus
• इति: Avyaya (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उक्त्यर्थक-निपात (quotative particle)

• उक्तः: having been told
• उक्तः: Karta-samānādhikaraṇa (Subject complement)
• Type: Adjective
• Root: √वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (qualifying स)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• तदा: then
• तदा: Kāla (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)

• आगत्य: having come
• आगत्य: Kriyā (Gerundial/पूर्वक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: आ-√गम् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
• Form: क्त्वान्त/ल्यबन्त अव्यय (gerund), पूर्वकालिक क्रिया

• ऋषितोयातटम्: the bank of Ṛṣitoya
• ऋषितोयातटम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ऋषि + तोय + तट (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष

• शुभम्: auspicious
• शुभम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying तटम्)

• नारदः: Nārada
• नारदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नारद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• यत्र: where
• यत्र: Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (relative adverb: where)

• ब्रह्मर्षिः: the brahmarṣi (sage-knower of Brahman)
• ब्रह्मर्षिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् + ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुष (ब्रह्मा-ऋषिः = ब्रह्मविद् ऋषिः)

• तपः: austerity
• तपः: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तपस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• तप्यति: practises/undergoes
• तप्यति: Kriyā (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √तप् (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• च: and
• च: Avyaya (Conjunction)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय (conjunction)

• एव: indeed
• एव: Avyaya (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-निपात (emphatic particle)

• हि: for/indeed
• हि: Avyaya (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: हेतौ/निश्चये निपात (particle: for/indeed)

Speaker

Narrator

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Ṛṣitoyā-taṭa

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: Sāmba arrives at the serene Ṛṣitoyā riverbank; Nārada is seen in austerity—seated in meditation or standing with vīṇā nearby—amid a quiet āśrama grove.

Characters & Entities

• Sāmba
• Ṛṣitoyā
• Nārada
• Brahmarṣi

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Tīrthas gain extraordinary sanctity through the tapas of realized sages; approaching such places accelerates purification.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Ṛṣitoyā-taṭa in the Prabhāsa region, renowned as Nārada’s austerity site.

What ritualistic prescription is mentioned?

Obediently proceed to the instructed tīrtha; the verse highlights the power of tapas at that location.