Adhyaya 208
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 208

Adhyaya 208

ជំពូកនេះជាវិវរណៈធម្មវិជ្ជាដែលទេវីសួរព្រះឥស្វរាឲ្យបែងចែកយ៉ាងច្បាស់អំពី “ទាន”៖ ត្រូវឲ្យអ្វី ឲ្យនរណា និងតាមលក្ខខណ្ឌនៃពេលវេលា ទីកន្លែង និងអ្នកទទួល។ ព្រះឥស្វរាប្រៀបធៀបកំណើត និងទានដែល “ឥតផ្លែ” ជាមួយកំណើតល្អ និងទានធំ ១៦ (មហាទាន) ហើយរាយបញ្ជីវត្ថុទានសំខាន់ៗ ដូចជា គោ មាស ដី សម្លៀកបំពាក់ អង្ករ/ធញ្ញជាតិ និងផ្ទះជាមួយគ្រឿងសង្ហារឹម។ បន្ទាប់មក ព្រះអង្គបង្ហាញសីលធម៌នៃចេតនា និងប្រភពទ្រព្យ៖ ទានដែលធ្វើដោយអួតអាង ភ័យ ខឹង ឬចង់បង្ហាញ នាំឲ្យផលយឺត ឬថយចុះ ខណៈទានដោយចិត្តបរិសុទ្ធ និងទ្រព្យបានមកដោយធម៌ នាំឲ្យផលទាន់ពេល។ ផ្នែកធំកំណត់លក្ខណៈ “បាត្រ” (អ្នកទទួលសមរម្យ) ដូចជា ចំណេះដឹង វិន័យយោគៈ ស្ងប់ស្ងាត់ ចេះបុរាណៈ មេត្តាករុណា សច្ចៈ ភាពស្អាត និងការគ្រប់គ្រងខ្លួន។ មានបទបញ្ជាលម្អិតសម្រាប់ទានគោ៖ គុណលក្ខណៈគោដែលគួរជ្រើស និងហាមឃាត់គោខូច ឬបានមកដោយអធម៌ ព្រមទាំងព្រមានអំពីវិបាកនៃការឲ្យមិនត្រឹមត្រូវ។ ជំពូកនេះក៏ផ្តល់ការប្រុងប្រយ័ត្នអំពីពេលវេលាអាហារតម (វ្រត) ការបញ្ចប់តម (បារាណ) និងពិធីស្រាទ្ធៈ ហើយបង្ហាញវិធីស្រាទ្ធៈបែបបត់បែនពេលខ្វះធនធាន ឬខ្វះអ្នកទទួលសមរម្យ។ ចុងក្រោយ វាអះអាងការគោរពដល់អ្នកអាន/គ្រូបង្រៀន និងហាមបញ្ជូនទៅអ្នកសត្រូវ ឬមិនគោរព ដោយចាត់ទុកការស្តាប់ត្រឹមត្រូវ និងការឧបត្ថម្ភជាផ្នែកនៃប្រសិទ្ធិភាពពិធី។

Shlokas

Verse 1

देव्युवाच । इदं देयमिदं देयमिति प्रोक्तं तु यच्छ्रुतौ । दानादानविशेषांस्तु श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः

ព្រះនាងមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ក្នុងប្រពៃណីស្រ៊ុតិ គេនិយាយជាញឹកញាប់ថា ‘នេះគួរផ្តល់ នេះគួរផ្តល់’។ ខ្ញុំប្រាថ្នាស្តាប់ដោយសេចក្តីពិត អំពីភាពខុសគ្នាពិសេសនៃការបរិច្ចាគ និងអ្វីដែលមិនគួរផ្តល់»។

Verse 2

कानि दानानि शस्तानि कस्मै देयानि कान्यपि । कालं देशं च पात्रं च सर्वमाचक्ष्व मे विभो

ទានណាខ្លះគួរសរសើរ ហើយគួរផ្តល់ដល់អ្នកណាខ្លះ? សូមព្រះអម្ចាស់ប្រាប់ខ្ញុំឲ្យគ្រប់គ្រាន់ អំពីកាលៈទេសៈ ទីកន្លែង និងអ្នកទទួលផងដែរ ព្រះអម្ចាស់ដ៏មានអានុភាព។

Verse 3

ईश्वर उवाच । वृथा जन्मानि चत्वारि वृथा दानानि षोडश । सुजन्मानि च चत्वारि महादानानि षोडश

ព្រះឥશ્વរ មានព្រះបន្ទូលថា៖ «មានកំណើតឥតប្រយោជន៍ ៤ ប្រភេទ និងទានឥតប្រយោជន៍ ១៦ ប្រភេទ។ ហើយក៏មានកំណើតប្រសើរ ៤ ប្រភេទ និងមហាទាន ១៦ ប្រភេទផងដែរ»។

Verse 4

देव्युवाच । एतद्विस्तरतो ब्रूहि देवदेवजगत्पते

ព្រះនាងមានព្រះបន្ទូលថា៖ «សូមព្រះអម្ចាស់ទេវទេវា ព្រះម្ចាស់នៃលោកទាំងអស់ ប្រាប់រឿងនេះឲ្យលម្អិត»។

Verse 5

ईश्वर उवाच । वृथा जन्मानि चत्वारि यानि तानि निबोध मे । कुपुत्राणां वृथा जन्म ये च धर्मबहिष्कृताः । प्रवासं ये च गच्छंति परदाररताः सदा

ព្រះឥស្វរៈមានព្រះបន្ទូល៖ «ចូរស្តាប់ពីយើង អំពីជីវិតបួនប្រភេទដែលក្លាយជាឥតប្រយោជន៍។ ជីវិតរបស់អ្នកក្លាយជាកូនអាក្រក់ គឺឥតប្រយោជន៍; ដូចគ្នានឹងអ្នកដែលត្រូវបណ្តេញចេញពីធម៌។ ហើយអ្នកដែលចាកចេញទៅវង្វេងឆ្ងាយ ដោយជាប់ចិត្តនឹងភរិយារបស់អ្នកដទៃជានិច្ច—ជីវិតទាំងនោះក៏ឥតប្រយោជន៍ដែរ»។

Verse 6

परपाकं च येऽश्नंति पर दाररताश्च ये । अप्रत्याख्यं वृथा दानं सदोषं च तथा प्रिये

អ្នកដែលបរិភោគអាហារដែលអ្នកដទៃចម្អិន ហើយអ្នកដែលជាប់ចិត្តនឹងភរិយារបស់អ្នកដទៃ—អាកប្បកិរិយានោះត្រូវបានទោសទណ្ឌ។ ហើយឱ ស្នេហា, ទានដែលមិនបានប្រគេនដោយរបៀបត្រឹមត្រូវ គឺជាទានឥតប្រយោជន៍; ដូចគ្នានឹងទានដែលមានកំហុសផងដែរ។

Verse 7

आरूढपतिते चैव अन्यायोपार्जितं धनम् । वृथा ब्रह्महने दानं पतिते तस्करे तथा

ទានដែលប្រគេនដល់អ្នកដែលធ្លាក់ចេញពីសេចក្តីប្រព្រឹត្តត្រឹមត្រូវ គឺក្លាយជាឥតផល; ហើយទ្រព្យដែលរកបានដោយអយុត្តិធម៌ ក៏មានមលិន។ ដូចគ្នានេះ ទានដែលប្រគេនដល់អ្នកសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍ ឬដល់ចោរដែលធ្លាក់ចេញពីធម៌—មិនបង្កើតបុណ្យសក្ការៈឡើយ។

Verse 8

गुरोश्चाप्रीतिजनने कृतघ्ने ग्रामयाजके । ब्रह्मबन्धौ च यद्दत्तं यद्दत्तं वृषलीपतौ

អ្វីៗដែលប្រគេនដល់អ្នកបង្កឲ្យគ្រូ (គុរុ) មិនពេញព្រះហឫទ័យ ដល់អ្នកអកតញ្ញូ ដល់ព្រះសង្ឃ/បូជាចារ្យភូមិដែលធ្វើពិធីដើម្បីជីវិតដោយខ្វះភាពបរិសុទ្ធ ដល់ «ព្រាហ្មណ៍តែឈ្មោះ» ឬដល់អ្នកដែលជាប់ចិត្តនឹងភរិយាទាប និងមិនសមរម្យ—ទាននោះត្រូវបានរាប់ថា ឥតប្រយោជន៍។

Verse 9

वेदविक्रयिणे चैव यस्य चोपपतिर्गृहे । स्त्रीनिर्जिते च यद्दत्तं वृथादानानि षोडश

ទានដែលប្រគេនដល់អ្នកលក់វេដៈ ដល់បុរសដែលនៅក្នុងផ្ទះមានអ្នកលួចលាក់ជាមួយភរិយា (ឧបបតិ) ត្រូវបានចិញ្ចឹមទុក ឬដល់អ្នកដែលត្រូវកាមតណ្ហាឈ្នះគ្រប់គ្រង—ទាំងនេះ រួមជាមួយអ្វីដែលបានពណ៌នាមុនៗ គឺជាទានឥតផលដប់ប្រាំមួយប្រភេទ។

Verse 10

सुजन्म च सुपुत्राणां ये च धर्मे रता नराः । प्रवासं न च गच्छंति परदारपराङ्मुखाः

បុរសដែលរីករាយក្នុងធម៌ មានកំណើតល្អ និងមានកូនប្រុសល្អប្រពៃ មិនចាកចេញទៅជាអន្តោប្រវេសន៍ដោយឥតចាំបាច់ ហើយបង្វែរមុខចេញពីភរិយារបស់អ្នកដទៃ—នេះជាសញ្ញានៃជីវិតសុចរិត។

Verse 11

गावः सुवर्णं रजतं रत्नानि च सरस्वती । तिलाः कन्या गजोश्वश्च शय्या वस्त्रं तथा मही

គោ ទ្រព្យមាស ប្រាក់ រតនៈ និងសារ៉ស្វតី—អំណោយនៃវិជ្ជា; គ្រាប់ល្ង; កូនក្រមុំជាអំណោយអាពាហ៍ពិពាហ៍; ដំរី និងសេះ; គ្រែ; សម្លៀកបំពាក់; និងដី—ទាំងនេះត្រូវបានរាប់ជាមហាទាន។

Verse 12

धान्यं पयश्च च्छत्रं च गृहं चोपस्करान्वितम् । एतान्येव महादेवि महादानानि षोडश

ស្រូវអង្ករ ទឹកដោះគោ ឆ័ត្រ និងផ្ទះដែលបំពាក់ដោយសម្ភារៈចាំបាច់—ទាំងនេះឯង ព្រះនាងមហាទេវី អាចហៅថា មហាទានដប់ប្រាំមួយ។

Verse 13

गर्वावृतस्तु यो दद्याद्भयात्क्रोधात्तथैव च । भुंक्ते दानफलं तद्धि गर्भस्थो नात्र संशय

តែអ្នកណាដែលឲ្យទានដោយត្រូវគ្របដោយអហങ്കារ ឬដោយភ័យ ឬដោយកំហឹង—គេពិតជាស៊ីផ្លែផលនៃទាននោះតាំងពីនៅក្នុងផ្ទៃម្តាយ; មិនមានសង្ស័យឡើយ។

Verse 14

बालत्वेऽपि च सोऽश्नाति यद्दत्तं दंभकारणात् । मन्युना मंतुना चैव तथैवार्थस्य कारणात्

សូម្បីនៅវ័យកុមារភាព ក៏គេបានភ្លក់ផ្លែផលនៃអ្វីដែលបានឲ្យដោយចេតនាអួតអាង—មិនថាឲ្យដោយការខឹងខាង ដោយចិត្តគិតគូរប៉ិនប្រសប់ ឬសូម្បីដោយហេតុផលចង់បានផលចំណេញក៏ដោយ។

Verse 15

देशे काले च पात्रे च शुद्धेन मनसा तथा । न्यायार्जितं च यो दद्याद्यौवने स तदश्नुते

អ្នកណាដែលបរិច្ចាគដោយចិត្តបរិសុទ្ធ នៅទីកន្លែងត្រឹមត្រូវ ពេលវេលាត្រឹមត្រូវ ដល់អ្នកទទួលសមគួរ ហើយពីទ្រព្យដែលរកបានដោយយុត្តិធម៌—អ្នកនោះរីករាយផលនៃទាននោះនៅវ័យក្មេង។

Verse 16

अन्यायेनार्जितं द्रव्यमपात्रे प्रतिपादितम् । क्लिष्टं च विधिहीनं च वृद्धभावे तदश्नुते

ប៉ុន្តែទ្រព្យដែលរកបានដោយអយុត្តិធម៌ ហើយយកទៅផ្តល់ដល់អ្នកមិនសមគួរ ផ្តល់ដោយការលំបាក ឬគ្មានពិធីវិធីត្រឹមត្រូវ—ផលនៃវាត្រូវបានសាកល្បងតែពេលវ័យចាស់ ហើយក៏ខ្សោយនិងពិបាក។

Verse 17

तस्माद्देशे च काले च सुपात्रे विधिना नरः । शुभार्जितं प्रयुञ्जीत श्रद्धया शाठ्यवर्जितः

ដូច្នេះ នៅទីកន្លែងត្រឹមត្រូវ និងពេលវេលាត្រឹមត្រូវ មនុស្សគួរតាមវិធីវិន័យ បរិច្ចាគទ្រព្យដែលរកបានដោយសុចរិត ដល់អ្នកទទួលសមគួរ—ធ្វើដោយសទ្ធា និងគ្មានការលួចលាក់បោកបញ្ឆោត។

Verse 18

स्वाध्यायाढ्यं योगवंतं प्रशांतं पुराणज्ञं पापभीरुं वदान्यम् । स्त्रीषु क्षान्तं धार्मिकं गोशरण्यं व्रतैः क्रान्तं तादृशं पात्रमाहुः

គេហៅថា «អ្នកទទួលសមគួរ» គឺអ្នកដែលសម្បូរដោយស្វាធ្យាយ (ការសិក្សាវេទ) មានការប្រកបយោគៈ ស្ងប់ស្ងាត់ ជ្រាបពុរាណៈ ខ្លាចបាប មានចិត្តសប្បុរស; អត់ធ្មត់ និងសុចរិតក្នុងការប្រព្រឹត្តចំពោះស្ត្រី មានធម៌ ជាជម្រកសម្រាប់គោ និងត្រូវបានបណ្តុះដោយវ្រតៈ (វិន័យព្រហ្មចារ្យ)។

Verse 19

सत्यं दमस्तपः शौचं सन्तोषोऽनैर्ष्यमार्जवम् । ज्ञानं शमो दया दानमेतत्पात्रस्य लक्षणम्

សច្ចៈ ការគ្រប់គ្រងខ្លួន តបៈ ភាពបរិសុទ្ធ សន្តោស មិនច嫉 មាត្រដ្ឋានត្រង់ត្រូវ ចំណេះដឹង សមៈ (ស្ងប់ចិត្ត) មេត្តាករុណា និងទាន—ទាំងនេះជាលក្ខណៈរបស់អ្នកទទួលសមគួរ។

Verse 20

एवंविधे तु यत्पात्रे गामेकां तु प्रयच्छति । समानवत्सां कपिलां धेनुं सर्वगुणान्विताम्

ក្នុងករណីដែលអ្នកទទួលសក្ដិសមដូច្នេះ គួរប្រគេនគោមួយក្បាល—គោពណ៌ត្នោត (កបិលា) ជាគោទឹកដោះ មានកូនគោជាមួយ និងពេញដោយគុណលក្ខណៈល្អទាំងអស់។

Verse 21

रौप्यपादां स्वर्णशृङ्गीं रुद्रलोके महीयते । एकां गां दशगुर्दद्याद्गोशती च तथा दश

គោដែលមានជើងតុបតែងដោយប្រាក់ និងស្នែងតុបតែងដោយមាស ត្រូវបានគោរពសរសើរនៅក្នុងលោករបស់រុទ្រ។ គួរប្រគេនគោមួយក្បាលជាមួយទក្ខិណា​ដប់ដង ហើយដូចគ្នានោះ អាចប្រគេនគោមួយរយក្បាលជាមួយទក្ខិណា​ដប់ដង។

Verse 22

शतं सहस्रगुर्दद्यात्सर्वे समफलाः स्मृताः । सुशीला सोमसंपन्ना तरुणी च पयस्विनी । सवत्सा न्यायलब्धा च प्रदेया ब्राह्मणाय गौः

អាចប្រគេនជាមួយទក្ខិណា​មួយរយដង ឬមួយពាន់ដង—គេបាននិយាយថា ផលទាំងអស់ស្មើគ្នា។ គោដែលត្រូវប្រគេនដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ គួរមានសុចរិត សុខស្រួល បានចិញ្ចឹមល្អ វ័យក្មេង មានទឹកដោះ ចូលរួមជាមួយកូនគោ ហើយទទួលបានដោយវិធីត្រឹមត្រូវ។

Verse 23

वंध्या सरोगा हीनांगी दुष्टा वृद्धा मृतप्रजा । अन्यायलब्धा दूरस्था नेदृशी गां प्रदापयेत्

មិនគួរប្រគេនគោប្រភេទនេះទេ៖ គោគ្មានកូន គោមានជំងឺ គោខ្វះអវយវៈ គោអាក្រក់ចរិត គោចាស់ គោដែលកូនបានស្លាប់ គោដែលបានមកដោយអយុត្តិធម៌ ឬគោដែលនៅឆ្ងាយ (មិនបានប្រគល់ជាក់ស្តែង)។

Verse 24

यो हीदृशीं गां ददाति देवोद्देशेन मानवः । प्रत्युताधोगतिं याति क्लिश्यते च महेश्वरि

ប៉ុន្តែមនុស្សណាដែលប្រគេនគោមិនសក្ដិសមបែបនេះ ដោយអះអាងថា ជាឈ្មោះព្រះទេវតា នោះវិញទៅវិញ នឹងធ្លាក់ទៅស្ថានភាពទាប ហើយនឹងទទួលទុក្ខវេទនា ឱ មហេស្វរី។

Verse 25

रुष्टा क्लिष्टा दुर्बला व्याधिता च न दातव्या या च मूल्यैरदत्तैः । लेशो विप्रेभ्यो यया जायते वै तस्या दातुश्चाफलाः सर्वलोकाः

គោដែលខឹង រងទុក្ខ អស់កម្លាំង ឬឈឺ មិនគួរយកទៅបរិច្ចាគទេ ហើយក៏មិនគួរបរិច្ចាគគោដែលមិនទាន់បង់ថ្លៃត្រឹមត្រូវ។ បើដោយទាននោះធ្វើឲ្យព្រហ្មណ៍មានការខឹងខុសស្រួលសូម្បីតែបន្តិច នោះសម្រាប់អ្នកឲ្យ គុណផលក្នុងលោកទាំងអស់ក្លាយជាឥតប្រយោជន៍។

Verse 26

अतिथये प्रशान्ताय सीदते चाहिताग्नये । श्रोत्रियाय तथैकापि दत्ता बहुगुणा भवेत्

សូម្បីតែគោមួយក្បាល បើបរិច្ចាគដល់ភ្ញៀវដែលស្ងប់ស្ងាត់ ដល់អ្នកកំពុងខ្វះខាត ដល់អាហិតាគ្នី (អ្នកថែរក្សាភ្លើងបូជា) ឬដល់ស្រោត្រីយៈ ព្រហ្មណ៍អ្នកចេះវេទៈ នោះគុណផលនៃទាននោះនឹងកើនឡើងជាច្រើនដង។

Verse 27

गां विक्रीणाति चेद्देवि ब्राह्मणो ज्ञानदुर्बलः । नासौ प्रशस्यते पात्रं ब्राह्मणो नैव स स्मृतः

ឱ ទេវី ប្រសិនបើព្រហ្មណ៍ម្នាក់ ដែលខ្សោយក្នុងប្រាជ្ញាពិត ប្រែជាលក់គោ នោះគេមិនត្រូវបានសរសើរថាជាបាត្រ (អ្នកសមទទួលទាន) ទេ; ហើយតាមពិត គេក៏មិនត្រូវបានចាត់ទុកថាជាព្រហ្មណ៍តាមន័យត្រឹមត្រូវដែរ។

Verse 28

बहुभ्यो न प्रदेयानि गौर्गृहं शयनं स्त्रियः । विभक्ता दक्षिणा ह्येषा दातारं नोपतिष्ठति

គោ ផ្ទះ គ្រែ និងភរិយា មិនគួរបរិច្ចាគឲ្យមនុស្សជាច្រើន (ចែករំលែកជាច្រើនភាគី) ទេ។ ព្រោះទានដក្សិណានេះ បើបែងចែកច្រើនផ្នែក នឹងមិនមកគាំទ្រ ឬផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់អ្នកឲ្យយ៉ាងពិតប្រាកដឡើយ។

Verse 29

प्रासादा यत्र सौवर्णाः शय्या रव्रोज्ज्वलास्तथा । वराश्चाप्सरसो यत्र तत्र गच्छंति गोप्रदाः

ទីណាមានប្រាសាទមាស មានគ្រែភ្លឺរលោងដោយពន្លឺ និងទីណាមានអប្សរាសដ៏ប្រសើរ នៅទីនោះហើយ អ្នកបរិច្ចាគគោ នឹងទៅដល់ និងសម្រេចបាន។

Verse 30

नास्ति भूमिसमं दानं नास्ति गंगासमा सरित् । नास्ति सत्यात्परो धर्मो नान्यो देवो महेश्वरात्

មិនមានទានណាស្មើទានដីទេ; មិនមានទន្លេណាស្មើទន្លេគង្គា។ មិនមានធម៌ណាខ្ពស់ជាងសច្ចៈទេ ហើយមិនមានព្រះណាផ្សេងក្រៅពីព្រះមហេស្វរ។

Verse 31

उच्चैः पाषाणयुक्ता च न समा नैव चोषरा । न नदीकूलविकटा भूमिर्देया कदाचन

ដីមិនគួរផ្តល់ទេ ប្រសិនបើវាខ្ពស់ពេក ពោរពេញដោយថ្ម មិនស្មើ ឬមានជាតិប្រៃ/រាំងស្ងួត ហើយក៏មិនគួរផ្តល់ដីដែលរឹងរ៉ៃលំបាកតាមច្រាំងទន្លេឡើយ។

Verse 32

षष्टिवर्षसहस्राणि स्वर्गे वसति भूमिदः । आच्छेत्ता चानुमंता च तान्येव नरकं व्रजेत्

អ្នកបរិច្ចាគដី ស្នាក់នៅសួគ៌រយៈពេលហុកសិបពាន់ឆ្នាំ; តែអ្នកលួចយកដីនោះ និងអ្នកយល់ព្រមឲ្យលួចយក នឹងទៅនរករយៈពេលដូចគ្នានោះ។

Verse 33

कुरुते पुरुषः पापं यत्किञ्चिद्वृत्तिकर्शितः । अपि गोचर्ममात्रेण भूमिदानेन शुद्ध्यति

មនុស្សម្នាក់ ដែលត្រូវជីវភាពបង្ខំ អាចធ្វើបាបខ្លះៗ; ទោះយ៉ាងណា ដោយបរិច្ចាគដីស្មើតែទំហំស្បែកគោប៉ុណ្ណោះ ក៏អាចបានសុទ្ធសាធ។

Verse 34

छत्रं शय्यासनं शंखो गजाश्वाश्चामराः स्त्रियः । भूमिश्चैषां प्रदानस्य शिवलोकः फलं स्मृतम्

ការបរិច្ចាគឆត្រា គ្រែ និងអាសនៈ ស័ង្ខ ដំរី និងសេះ ចាមរា អ្នកបម្រើស្ត្រី និងដី—ផលនៃការផ្តល់ទាំងនេះ ត្រូវបានចងចាំថា គឺការទៅដល់លោកព្រះសិវៈ (សិវលោក)។

Verse 35

आदित्येऽहनि संक्रांतौ ग्रहणे चन्द्र सूर्ययोः । पारणैश्चैव गोदाने नोपोष्यः पौत्रवान्गृही

នៅថ្ងៃអាទិត្យ នៅពេលសង្ក្រាន្ត និងពេលគ្រាសព្រះចន្ទ ឬព្រះអាទិត្យ—ក៏ដូចជាពេលបារាណ (បំបែកអាហារបួស) និងពេលធ្វើទានគោ—គ្រួសារបុរសដែលមានចៅប្រុស មិនគួរបួសទេ។

Verse 36

इन्दुक्षये तु संक्रान्त्यामेकादश्यां शते कृते । उपवासं न कुर्वीत यदीच्छेत्संततिं ध्रुवम्

តែពេលព្រះចន្ទរំលង (ចន្ទខ្សោយ) នៅសង្ក្រាន្ត និងនៅថ្ងៃឯកាទសី—ក្រោយបានបំពេញរយដង—មិនគួរធ្វើអុបវាស (បួស) ទេ ប្រសិនបើប្រាថ្នាចង់បានពូជពង្សមាំមួនជានិច្ច។

Verse 37

यथा शुक्ला तथा कृष्णा न विशेषोऽस्ति कश्चन । तथापि वर्धते धर्मः शुक्लायामेव सर्वदा

ដូចពាក់កណ្តាលខែភ្លឺ ក៏ដូចពាក់កណ្តាលខែងងឹត—មិនមានភាពខុសគ្នាអ្វីឡើយ; ទោះយ៉ាងណា ធម៌តែងតែរីកចម្រើនជាពិសេសនៅពាក់កណ្តាលខែភ្លឺជានិច្ច។

Verse 38

दशम्येकादशीविद्धा द्वादशी च क्षयं गता । नक्तं तत्र प्रकुर्वीत नोपवासो विधीयते

ពេលឯកាទសីត្រូវដសមី “ចាក់ជ្រៀត” ហើយទ្វាទសីបានខ្ស័យ (បាត់ទៅ) នោះគួរធ្វើតែ “នក្ត” គឺបរិភោគតែពេលយប់; មិនបានបញ្ជាឲ្យបួសពេញលេញទេ។

Verse 39

उपोष्यैकादशीं यस्तु त्रयोदश्यां तु पारणम् । करोति तस्य नश्येत्तु द्वादश दद्वादशीफलम्

អ្នកណាបួសនៅថ្ងៃឯកាទសី ហើយទៅបារាណ (បំបែកអាហារបួស) នៅថ្ងៃត្រ័យោទសី នោះផលបុណ្យទ្វាទសីរបស់គាត់នឹងវិនាស; ពិតប្រាកដថាគុណផលទ្វាទសីត្រូវបាត់បង់។

Verse 40

उपवासे तथा श्राद्धे न खादेद्दन्तधावनम् । दन्तानां काष्ठसंगाच्च हन्ति सप्तकुलानि वै

នៅថ្ងៃឧបវាស និងពេលធ្វើស្រាទ្ធ មិនគួរខាំឈើសម្អាតធ្មេញទេ; ព្រោះការប៉ះធ្មេញនឹងឈើ គេថាបង្កអន្តរាយដល់ជំនាន់ប្រាំពីរពិតប្រាកដ។

Verse 41

दर्शं च पौर्णमासं च पितुः सांवत्सरं दिनम् । पूर्वविद्धमकुर्वाणो नरकं प्रतिपद्यते

ពិធីថ្ងៃចន្ទ្រាអមាវាស្យា និងពិធីថ្ងៃពោធិ៍ពេញចន្ទ្រា ហើយថ្ងៃស្រាទ្ធប្រចាំឆ្នាំសម្រាប់ឪពុក—អ្នកណាមិនអនុវត្តដោយគោរពតាមកាល ‘ពូវ៌វិទ្ធ’ ត្រឹមត្រូវ នោះនឹងធ្លាក់នរក។

Verse 42

हानिश्च संततेः प्रोक्ता दौर्भाग्यं समवाप्नुयात् । द्रव्याभावेथ श्राद्धस्य विधिं वक्ष्यामि तत्त्वतः

គេបានប្រកាសថា នឹងមានការបាត់បង់កូនចៅ ហើយអាចទទួលទុក្ខវាសនាអកុសល។ ឥឡូវនេះ បើខ្វះទ្រព្យសម្បត្តិសម្រាប់ស្រាទ្ធ ខ្ញុំនឹងពន្យល់វិធីធ្វើស្រាទ្ធដោយសច្ចៈ។

Verse 43

एकेनापि हि विप्रेण षट्पिण्डं श्राद्धमाचरेत् । षडर्घ्यान्पारयेत्तत्र तेभ्यो दद्याद्यथाविधि

ទោះមានព្រាហ្មណ៍តែម្នាក់ ក៏គួរធ្វើស្រាទ្ធដោយបិណ្ឌៈប្រាំមួយ; នៅទីនោះត្រូវបំពេញអរឃ្យៈប្រាំមួយ ហើយបន្ទាប់មកប្រគេនដល់គាត់តាមវិធាន។

Verse 44

पिता भुंक्ते द्विज करे मुखे भुंक्ते पितामहः । प्रपितामहस्तालुस्थः कण्ठे मातामहः स्मृतः

បិតាបរិភោគពីដៃព្រាហ្មណ៍; បិតាមហាបរិភោគនៅមាត់។ ប្របិតាមហាត្រូវបាននិយាយថាស្ថិតនៅលើក្រអូមមាត់ ហើយមាតាមហាត្រូវបានចងចាំថាស្ថិតនៅបំពង់ក។

Verse 45

प्रमातामहस्तु हृदये वृद्धो नाभौ तु संस्थितः । अलाभे ब्राह्मणस्यैव कुशः कार्यो द्विजः प्रिये । इदं सर्वपुराणेभ्यः सारमुद्धत्य चोच्यते

តាមព្រះវចនៈនេះ «ជីតាមាតា​ដ៏មហិមា» ស្ថិតនៅក្នុងបេះដូង ហើយ «អ្នកចាស់» ស្ថិតនៅត្រង់ផ្ចិត។ បើរកព្រាហ្មណ៍មិនបានទេ ឱស្រីជាទីស្រឡាញ់ ត្រូវបង្កើតទ្វិជៈពីស្មៅគុសៈ; នេះជាពាក្យដែលបានដកស្រង់សារសំខាន់ពីពុរាណទាំងអស់។

Verse 46

न चैतन्नास्तिके देयं पिशुने वेदनिन्दके । प्रातःप्रातरिदं श्राव्यं पूजयित्वा महेश्वरम्

ហើយមិនគួរផ្តល់វានេះដល់អ្នកមិនជឿ អ្នកមានចិត្តព្យាបាទ ឬអ្នកប្រមាថវេទទេ។ ត្រូវសូត្រវានេះរៀងរាល់ព្រឹក បន្ទាប់ពីបូជាព្រះមហេស្វរ។

Verse 47

कुलीनं सर्वशास्त्रज्ञं यथा देवं महेश्वरम् । अस्य धर्मस्य वक्तारं छत्रं दद्यात्प्रपूजयेत्

គួរគោរពគ្រូបង្រៀនដែលមានវង្សត្រកូលល្អ និងចេះសាស្ត្រទាំងអស់ ដូចគោរពព្រះមហេស្វរដូចជាព្រះទេវតាផ្ទាល់។ ហើយគួរបូជាអ្នកបកស្រាយធម៌នេះដោយក្តីគោរព ព្រមទាំងថ្វាយឆត្រជាអំណោយ។

Verse 48

अपूज्याद्वाचकाद्यस्तु श्लोकमेकं शृणोति च । नासौ पुण्यमवाप्नोति शास्त्रचौरः स्मृतो हि सः

ប៉ុន្តែអ្នកណាដែលស្តាប់សូម្បីតែមួយស្លោក ពីអ្នកសូត្រដែលមិនបានគោរពបូជាត្រឹមត្រូវ នោះមិនទទួលបានបុណ្យឡើយ; ពិតប្រាកដ គេរំលឹកគាត់ថាជាចោរសាស្ត្រ។

Verse 49

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पूजयेद्वाचकं बुधः । अन्यथा निष्फलं तस्य पुस्तकश्रवणं भवेत्

ដូច្នេះ អ្នកប្រាជ្ញគួរខិតខំបូជាគោរពអ្នកសូត្រដោយអស់ពីកម្លាំង; បើមិនដូច្នោះទេ ការស្តាប់គម្ពីរបរិសុទ្ធរបស់គាត់ នឹងក្លាយជាឥតផល។

Verse 50

यस्यैव तिष्ठते गेहे शास्त्रमेतत्सदुर्लभम् । तस्य देवि गृहे तीर्थैः सह तिष्ठेच्छिवः स्वयम्

ឱ ទេវី! នៅក្នុងគេហដ្ឋានណាដែលរក្សាទុកសាស្ត្រដ៏កម្រនេះ នោះព្រះសិវៈផ្ទាល់ទ្រង់ស្នាក់នៅក្នុងផ្ទះនោះ ជាមួយទីរថៈទាំងឡាយ។

Verse 51

बहुनात्र किमुक्तेन भवेन्मोक्षस्य भाजनम् । न चैतत्पिशुने देयं नास्तिके दंभसंयुते

តើត្រូវនិយាយច្រើនទៀតអ្វី? អ្នកនោះក្លាយជាអ្នកសមស្របសម្រាប់មោក្សៈ។ ប៉ុន្តែព្រះបន្ទូលនេះមិនគួរផ្តល់ដល់អ្នកបង្កាច់បង្ខូច ឬអ្នកមិនជឿដែលភ្ជាប់នឹងការលាក់ពុតទេ។

Verse 52

इदं शान्ताय दान्ताय देयं शैवद्विजन्मने

នេះគួរផ្តល់ដល់អ្នកស្ងប់ស្ងាត់ និងមានការគ្រប់គ្រងខ្លួន—ដល់បុរសទ្វិជៈអ្នកគោរពព្រះសិវៈ។

Verse 208

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे दानपात्रब्राह्मणमाहात्म्यवर्णनंनामाष्टोत्तरद्विशततमो ऽध्यायः

ដូច្នេះ ក្នុង «ស្រី ស្កន្ទ មហាបុរាណ» សំហិតាដែលមាន៨១,០០០ បទ ក្នុងសៀវភៅទី៧ «ប្រភាសខណ្ឌ» ក្នុងផ្នែកទី១ «ប្រភាសក្សេត្រមាហាត្ម្យ» ក្នុង «ស្រាទ្ធកល្ប» បញ្ចប់ជំពូកទី២០៨ មាននាមថា «ការពិពណ៌នាពីមហិមារបស់ព្រាហ្មណ៍សមស្របទទួលទាន»។