Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 25

Devanagari script

तत्प्रभावात्स भूपालः सभृत्यबलवाहनः । तेन तृप्तिपरा नीतो मिष्टान्नैर्विविधैस्ततः

Transliteration

tatprabhāvātsa bhūpālaḥ sabhṛtyabalavāhanaḥ | tena tṛptiparā nīto miṣṭānnairvividhaistataḥ

Translation

ដោយអานุភាពរបស់នាង ព្រះមហាក្សត្រ ព្រមទាំងអ្នកបម្រើ កងទ័ព និងសត្វជិះទាំងអស់ ត្រូវបានបំពេញឲ្យស្កប់ស្កល់យ៉ាងពេញលេញ ដោយអាហារផ្អែមឆ្ងាញ់ និងអាហារល្អៗជាច្រើនប្រភេទ។

Word by Word

• तत्प्रभावात्: due to that power
• तत्प्रभावात्: Hetu/Apadana (Cause/Source/हेतु/अपादान)
• Type: Noun
• Root: तद्-प्रभाव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (तस्य प्रभावः)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• भूपालः: the king
• भूपालः: Apposition (Samanadhikarana/समानाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: भूपाल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (भूः पालः)

• सभृत्यबलवाहनः: with servants, troops, and vehicles
• सभृत्यबलवाहनः: Apposition (Samanadhikarana/समानाधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: स-भृत्य-बल-वाहन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः बहुव्रीहिः (भृत्यं बलं वाहनं च यस्य सः)

• तेन: by that/by him
• तेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; सर्वनाम (by him/thereby)

• तृप्तिपरः: fully satisfied
• तृप्तिपरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तृप्ति-पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः तत्पुरुषः (तृप्तौ परः = तृप्तिमयः)

• नीतः: was led/brought
• नीतः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √नी (धातु)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त/PPP); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• मिष्टान्नैः: with sweet foods
• मिष्टान्नैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: मिष्ट-अन्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समासः कर्मधारयः (मिष्टं अन्नम्)

• विविधैः: various
• विविधैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: विविध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण (qualifying मिष्टान्नैः)

• ततः: thereafter
• ततः: Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb; then/thereafter)

Speaker

Narrator (contextual Purāṇic voice within Tīrthamāhātmya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vasiṣṭhāśrama (contextual)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A grand yet serene feast appears in the hermitage: trays of sweets and varied dishes; soldiers and attendants seated respectfully; even horses and elephants tended—abundance without ostentation.

Characters & Entities

• Nandinī
• Vasiṣṭha
• Bhūpāla (king)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True prosperity is dharma-centered: sacred power manifests as generous hospitality, satisfying even large assemblies without greed or scarcity.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse is part of a Tīrthamāhātmya chapter in the Nāgara Khaṇḍa; the precise site is not named in this verse alone.

What ritualistic prescription is mentioned?

No formal ritual is stated; the implied dharma is atithi-satkāra (honoring guests) through proper feeding and care.