Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 60

Devanagari script

समाप्ते कुतपे काले विजयी स भविष्यति । कार्तिक्यां च व्यतीतायां द्वितीयेऽह्नि व्यवस्थिते

Transliteration

samāpte kutape kāle vijayī sa bhaviṣyati | kārtikyāṃ ca vyatītāyāṃ dvitīye'hni vyavasthite

Translation

ពេលវេលាគុតប (Kutapa) បញ្ចប់ហើយ គាត់នឹងក្លាយជាអ្នកឈ្នះ។ ហើយនៅពេលពិធីកាតិកី (Kārtikī) បានកន្លងផុតទៅ នៅថ្ងៃទីពីរ ដែលបានកំណត់យ៉ាងត្រឹមត្រូវ—

Word by Word

• समाप्ते: when (it) is finished
• समाप्ते: Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी

• कुतपे: at the kutapa time/period
• कुतपे: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कुतप (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• काले: at the time
• काले: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• विजयी: victorious
• विजयी: Karta (Subject complement/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: विजयिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• भविष्यति: will be/become
• भविष्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लृट् (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

• कार्तिक्यां: in Kārtikī (month/period)
• कार्तिक्यां: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कार्तिकी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (मास/तिथि-सूचक)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय (conjunction)

• व्यतीतायाम्: when (it) has passed
• व्यतीतायाम्: Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: वि + अति + इ (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी (कार्तिक्यां ... व्यतीतायाम्)

• द्वितीये: on the second
• द्वितीये: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: द्वितीय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण (अह्नि)

• अह्नि: on the day
• अह्नि: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• व्यवस्थिते: when (it) is fixed/settled
• व्यवस्थिते: Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: वि + अव + स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी

Speaker

Brahmā (continuation)

Characters & Entities

• Kutapa-kāla
• Kārtikī
• Dvitīyā (second lunar day)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Right timing (kāla) is integral to dharma; auspicious performance at the proper muhūrta is praised as yielding success.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The kuṇḍa/tīrtha of Adhyāya 190, where the rite is to be performed according to Kutapa-kāla and Kārtika timing.

What ritualistic prescription is mentioned?

Observing the rite with attention to Kutapa-kāla and the Kārtika/Dvitīyā calendrical setting.