Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 64

Devanagari script

सर्वकामप्रदा स्त्रीणां सर्वदेवैः प्रतिष्ठिता । स्थानं दर्शय चास्माकं त्वं देव प्रपितामह

Transliteration

sarvakāmapradā strīṇāṃ sarvadevaiḥ pratiṣṭhitā | sthānaṃ darśaya cāsmākaṃ tvaṃ deva prapitāmaha

Translation

«នាងប្រទានបំណងទាំងអស់ដល់ស្ត្រី និងត្រូវបានទេវតាទាំងអស់ស្ថាបនាឲ្យបរិសុទ្ធ។ ឱ ព្រះទេវបុរសជាបុព្វបិតាធំ (ព្រះព្រហ្ម) សូមបង្ហាញទីកន្លែងសមរម្យដល់យើង»។

Word by Word

• सर्वकामप्रदा: granting all desires
• सर्वकामप्रदा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व-काम-प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: सर्वान् कामान् प्रददाति या

• स्त्रीणाम्: of women / for women
• स्त्रीणाम्: Sambandha (Beneficiary genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: स्त्री (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग

• सर्वदेवैः: by all the gods
• सर्वदेवैः: Karana (Agent in passive/करण)
• Type: Noun
• Root: सर्व-देव (प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया (3rd/करण), बहुवचन, पुल्लिङ्ग; ‘all (the) gods’ (कर्मधारय)

• प्रतिष्ठिता: established
• प्रतिष्ठिता: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्रति-√स्था (धातु) → प्रतिष्ठित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; passive sense ‘is established’

• स्थानम्: place
• स्थानम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• दर्शय: show
• दर्शय: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √दृश् (धातु) (णिच्) → दर्शय
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; causative (णिच्)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• अस्माकम्: to us / our
• अस्माकम्: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; pronoun

• देव: O god
• देव: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: सम्बोधन (Vocative), एकवचन, पुल्लिङ्ग

• प्रपितामह: O great-grandfather
• प्रपितामह: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: प्र-पितामह (प्रातिपदिक)
• Form: सम्बोधन (Vocative), एकवचन, पुल्लिङ्ग; पितामहस्य अपि पितामहः (तत्पुरुष)

Speaker

Unspecified (devotees/assembly addressing Brahmā)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Audumbarī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Devas praise Audumbarī as boon-giver to women and request Brahmā (prapitāmaha) to indicate the proper place for her establishment/worship; a consecration-planning moment.

Characters & Entities

• Brahmā (Prapitāmaha)
• All Devas
• Audumbarī (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Sacred power is to be grounded in right placement and consecration; divine gifts are aligned with dharma and proper establishment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The passage concerns identifying the rightful sacred ‘sthāna’ connected to Audumbarī within the Nāgara-khaṇḍa tīrtha narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

It implies pratiṣṭhā (establishment/consecration) and the need to designate the proper sthāna (site).