Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 33

Devanagari script

यः समाचरते विघ्नं तमाहुर्ब्रह्मगातकम् । पिशुनः सर्वलोकानां छिद्रान्वेषणतत्परः

Transliteration

yaḥ samācarate vighnaṃ tamāhurbrahmagātakam | piśunaḥ sarvalokānāṃ chidrānveṣaṇatatparaḥ

Translation

ជនណាដែលបង្កើតឧបសគ្គដល់ពួកគេ ជននោះហៅថាជាអ្នកសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍។ ជនដែលពាំនាំពាក្យញុះញង់ ដែលតែងតែស្វែងរកកំហុសរបស់អ្នកដទៃ...

Word by Word

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)

• समाचरते: practises/commits
• समाचरते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + चर् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद

• विघ्नम्: obstruction, hindrance
• विघ्नम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विघ्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• तम्: him
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम

• आहुः: they say/call
• आहुः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अह् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• ब्रह्मगातकम्: a brahmin-killer
• ब्रह्मगातकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + घातक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; तत्पुरुषः (brahma-ghātaka = killer of a brāhmaṇa)

• पिशुनः: slanderer, informer
• पिशुनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: पिशुन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण (slandering/informer)

• सर्वलोकानाम्: of all people
• सर्वलोकानाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; कर्मधारयः (all worlds/people)

• छिद्र: fault, loophole
• छिद्र: Compound-member
• Type: Noun
• Root: छिद्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• अन्वेषण: searching
• अन्वेषण: Compound-member
• Type: Noun
• Root: अनु + इष् (धातु) → अन्वेषण (प्रातिपदिक; भाव)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग); भाववाचक (searching)

• तत्परः: intent on
• तत्परः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: तत्पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (devoted/intent)

• छिद्रान्वेषणतत्परः: intent on fault-finding
• छिद्रान्वेषणतत्परः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: छिद्र + अन्वेषण + तत्पर (प्रातिपदिक-समूह)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः (one intent on searching for faults)

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta), deduced from Māheśvarakhaṇḍa context

Visual Art Cues

Scene: A person places a barrier on a path leading to a ritual site or blocks a petitioner; beside him, a whispering gossip points at others, scanning for flaws, while the community appears distressed.

Characters & Entities

• Brāhmaṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Intentionally obstructing others and indulging in slanderous fault-finding are portrayed as destructive acts with severe karmic weight.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is mentioned; the teaching is ethical and social.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a condemnation of harmful conduct—obstruction and slander.