Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 165
Devanagari script
चेलुश्च सागराः सप्त तथाऽनश्यद्रवेः प्रभा । ततो जज्वलुरस्त्राणि ततोऽकंपंत वाहनाः
Transliteration
celuśca sāgarāḥ sapta tathā'naśyadraveḥ prabhā | tato jajvalurastrāṇi tato'kaṃpaṃta vāhanāḥ
Translation
សមុទ្រទាំងប្រាំពីរបោកបក់រលកឡើង ហើយពន្លឺព្រះអាទិត្យក៏ស្រអាប់; បន្ទាប់មក អាវុធទាំងឡាយបានភ្លឺឆេះឡើង ហើយបន្ទាប់មក សត្វជិះទាំងឡាយក៏ចាប់ផ្តើមញ័រ។
Word by Word
चेलुःshook
चेलुः:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Root√चल् (चलने)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन (3rd pl); 'moved/shook'
चand
च:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात (and)
सागराःoceans
सागराः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootसागर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Masculine, Nom, Pl)
सप्तseven
सप्त:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formसंख्यावाचक, प्रथमा, बहुवचनार्थे (numeral adjective; agreeing with सागराः)
तथाlikewise
तथा:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार/समुच्चयवाचक-अव्यय (likewise/and also)
अनश्यत्vanished
अनश्यत्:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Root√नश् (नाशे)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन (3rd sg); 'perished/vanished'
रवेःof the sun
रवेः:
Sambandha (Genitive)
TypeNoun
Rootरवि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन (Masculine, Gen, Sg)
प्रभाsplendour/light
प्रभा:
Karta (Subject of अनश्यत्)
TypeNoun
Rootप्रभा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (Feminine, Nom, Sg)
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रमवाचक-अव्यय (then)
जज्वलुःblazed
जज्वलुः:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Root√ज्वल् (दीप्तौ)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन (3rd pl); 'blazed'
अस्त्राणिweapons/missiles
अस्त्राणि:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Neuter, Nom, Pl)
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formक्रमवाचक-अव्यय (then)
अकम्पन्तtrembled
अकम्पन्त:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Root√कम्प् (कम्पने)
Formलङ् (Imperfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन (3rd pl); 'trembled'
वाहनाःvehicles/mounts
वाहनाः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootवाहन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (Masculine, Nom, Pl)
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)
Visual Art Cues
Scene: Seven oceans surge in concentric bands; the Sun’s disc is veiled and dim; astras flare like tongues of fire; horses/elephants or divine vāhanas shudder under the charged sky.
Characters & Entities
S
Sun (Ravi)FAQs
The struggle between dharma and adharma is not merely human—it reverberates through the cosmos and its elements.
No tīrtha is specified.
None.