Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 139

Devanagari script

भर्तृयज्ञः शिवस्यो च तेषामाराधने क्रमम् । शिवागमोक्तमादिश्य पूजायोगं यथाविधि

Transliteration

bhartṛyajñaḥ śivasyo ca teṣāmārādhane kramam | śivāgamoktamādiśya pūjāyogaṃ yathāvidhi

Translation

គាត់បានពន្យល់អំពី «ភរត្រឹ-យជ្ញ» និងការបូជាព្រះសិវៈ ព្រមទាំងលំដាប់ត្រឹមត្រូវសម្រាប់ការប្រណិបាត—បង្រៀនយោគៈនៃការបូជាតាមដែលបានកំណត់ក្នុងសិវាគម។

Word by Word

• भर्तृयज्ञः: the Bhartṛ-yajña (a rite)
• भर्तृयज्ञः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भर्तृ + यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुषः (भर्तुः यज्ञः); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• शिवस्य: of Śiva
• शिवस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन

• उ: indeed/also
• उ: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: उ (अव्यय)
• Form: निपातः; अवधान/समुच्चयार्थक (particle)

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/सम्बन्ध), बहुवचन

• आराधने: in worship
• आराधने: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: आराधन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन

• क्रमम्: the sequence
• क्रमम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: क्रम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• शिवागमोक्तम्: as stated in the Śiva-āgama
• शिवागमोक्तम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शिव + आगम + उक्त (वच् धातु + क्त)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुषः (शिवागमे उक्तम्); क्त-कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• आदिश्य: having instructed
• आदिश्य: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: आ + दिश् (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययीभावरूप कृदन्त (absolutive/gerund); ‘having instructed/indicated’

• पूजायोगम्: the method of worship
• पूजायोगम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पूजा + योग (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुषः (पूजायाः योगः/पूजायोगः); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• यथा: as
• यथा: Sambandha (Manner)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: उपमान/प्रकारवाचक-अव्यय (adverb)

• विधि: according to rule
• विधि: Sambandha (Manner)
• Type: Noun
• Root: विधि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म) एकवचन; अव्ययीभावे ‘यथाविधि’ = यथा + विधि (अव्ययवत्)

Speaker

A muni (sage) speaking/instructing (explicit: 'muniḥ' continues next verse)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A sage instructs devotees in the step-by-step āgamic worship of a Śiva-liṅga; ritual implements are laid out in order, indicating ‘krama’.

Characters & Entities

• Śiva
• Śivāgama
• Pūjā
• Yajña

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

True devotion is strengthened by right method: Śiva-worship is to be performed in an orderly way aligned with Āgamic authority.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The passage shifts from tīrtha-māhātmya to worship procedure; the immediate focus is Śiva-pūjā rather than a single named site.

What ritualistic prescription is mentioned?

Śiva-pūjā and related rites are to be done in the proper sequence (krama) as taught in the Śivāgamas (yathā-vidhi).