Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 67

Devanagari script

अतः परं प्रवक्ष्यामि गारी यात्रामनुत्तमाम् । शुक्लपक्षे तृतीयायां या यात्रा विष्वगृद्धिदा

Transliteration

ataḥ paraṃ pravakṣyāmi gārī yātrāmanuttamām | śuklapakṣe tṛtīyāyāṃ yā yātrā viṣvagṛddhidā

Translation

ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពណ៌នាយាត្រាព្រះគោរីដ៏លើសលប់។ ធ្វើនៅថ្ងៃត្រឹតីយា នៃពាក់កណ្តាលខែភ្លឺ វាប្រទានសេចក្តីចម្រើន និងសម្បូរបែបគ្រប់ទិស។

Word by Word

• अतः: thereafter/therefore
• अतः: Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अतः (अव्यय)
• Form: अव्यय (indeclinable), हेत्वर्थ/अनन्तरार्थ (therefore/thereafter)

• परम्: further/next
• परम्: Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावेन प्रयुक्तम् (used adverbially), क्रमवाचक (further/next)

• प्रवक्ष्यामि: I shall proclaim
• प्रवक्ष्यामि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु) + प्र (उपसर्ग)
• Form: लृट्-लकार (Simple Future), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (singular), परस्मैपद

• गारी: Gaurī (as ‘Gārī’ name)
• गारी: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गौरी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा/सम्बोधन एकवचन (nom./voc. sg.; here as title/name)

• यात्राम्: pilgrimage/rite-journey
• यात्राम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यात्रा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), द्वितीया (accusative), एकवचन (singular)

• अनुत्तमाम्: unsurpassed, excellent
• अनुत्तमाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अनुत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), द्वितीया (accusative), एकवचन; विशेषणम् (qualifier) यात्राम् प्रति

• शुक्लपक्षे: in the bright fortnight
• शुक्लपक्षे: Adhikarana (Location/Time locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शुक्ल-पक्ष (प्रातिपदिक; components: शुक्ल + पक्ष)
• Form: पुंलिङ्ग (m.), सप्तमी (locative), एकवचन; कालाधिकरण (time-locative)

• तृतीयायाम्: on the third (tithi)
• तृतीयायाम्: Adhikarana (Time locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तृतीया (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), सप्तमी (locative), एकवचन; तिथिवाचक (on the third lunar day)

• या: which
• या: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (nominative), एकवचन; सम्बन्धक-यः/या (relative pronoun)

• यात्रा: the pilgrimage/observance
• यात्रा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यात्रा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (nominative), एकवचन

• विष्वगृद्धिदा: giver of prosperity everywhere
• विष्वगृद्धिदा: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विष्वक्-ऋद्धि-दा (प्रातिपदिक; components: विष्वक् + ऋद्धि + दा)
• Form: स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (nominative), एकवचन; विशेषणम् (giver-of...) यात्रायाः

Speaker

Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gaurī-yātrā (Kāśī)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis / pilgrims-instruction audience

Visual Art Cues

Scene: A narrator in Kāśī announces an ‘unsurpassed’ Gaurī-yātrā for Śukla-tṛtīyā; pilgrims prepare with vessels, flowers, and lamps, with the skyline of ghāṭas and temples behind.

Characters & Entities

• Gaurī
• Tṛtīyā
• Śuklapakṣa
• Kāśī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Timing and sacred geography unite: a specific tithi in Kāśī amplifies the fruit of devotion to Gaurī.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī as the setting for the Gaurī-yātrā, whose stations are detailed in the following verses.

What ritualistic prescription is mentioned?

Undertake the Gaurī-yātrā on Śukla-pakṣa Tṛtīyā (bright fortnight, third lunar day).