Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 25
Devanagari script
तत्पत्रैस्तत्फलैर्वापि संपूज्यः करुणेश्वरः । यो न जानाति तल्लिंगं सम्यग्ज्ञानविवर्जितः
Transliteration
tatpatraistatphalairvāpi saṃpūjyaḥ karuṇeśvaraḥ | yo na jānāti talliṃgaṃ samyagjñānavivarjitaḥ
Translation
គួរបូជាព្រះករុណេś្វរៈដោយស្លឹករបស់វា ឬក៏ដោយផ្លែរបស់វាផង។ អ្នកណាមិនស្គាល់លិង្គនោះទេ គឺខ្វះចំណេះដឹងពិតប្រាកដ។
Word by Word
तत्of that
तत्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्ध-निर्देशक (genitive)
पत्रैःwith leaves
पत्रैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; करण-कारक (instrumental)
तत्of that
तत्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्ध-निर्देशक
फलैःwith fruits
फलैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन; करण-कारक
वाor
वा:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle: or)
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-अर्थक-निपात (particle: also/even)
संपूज्यःto be duly worshipped
संपूज्यः:
Karya (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootसम् + पूज् (धातु) → संपूज्य (कृदन्त, क्तव्यत्/यत्-प्रत्यय)
Formकर्तव्य/योग्यता-वाचक (gerundive: ‘to be worshipped’); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
करुणेश्वरःLord Karuṇeśvara
करुणेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकरुणा (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (करुणायाः ईश्वरः); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; सम्बन्धक-यः (relative pronoun)
नnot
न:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negation particle)
जानातिknows
जानाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण
लिङ्गम्mark/sign (liṅga)
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
सम्यक्properly
सम्यक्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb: properly/correctly)
ज्ञानknowledge
ज्ञान:
Sambandha (Compound member/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; समास-पूर्वपद (in compound)
विवर्जितःdevoid of knowledge
विवर्जितः:
Karya (Predicate adjective/विधेय)
TypeAdjective
Rootवि + वर्ज् (धातु) → विवर्जित (कृदन्त, क्त-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle: deprived of); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘ज्ञान’ इत्यनेन सह उपपद-सम्बन्धः (ज्ञान-विवर्जितः = ज्ञानात् विवर्जितः)
Speaker
Skanda
Characters & Entities
K
Karuṇeśvara LiṅgaK
Karuṇā-vṛkṣa (implied by leaves/fruits)FAQs
Right understanding includes recognizing Kāśī’s sacred manifestations of Śiva; even simple offerings become meaningful when aligned with that knowledge.
Karuṇeśvara Liṅga (and, by implication, its associated sacred tree whose leaves/fruits are offered).
Worship Karuṇeśvara using the associated leaves and/or fruits as offerings.