Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 48

निवसंति मम क्षेत्रे मम भक्तिं न कुर्वते । मम लिंगधरा ये नो न तानुपदिशाम्यहम्

nivasaṃti mama kṣetre mama bhaktiṃ na kurvate | mama liṃgadharā ye no na tānupadiśāmyaham

ប៉ុន្តែអ្នកដែលស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្ររបស់ខ្ញុំ តែមិនប្រតិបត្តិភក្តិចំពោះខ្ញុំ—ទោះបីពាក់លិង្គរបស់ខ្ញុំក៏ដោយ—មនុស្សដូច្នោះ ខ្ញុំមិនបង្រៀនអប់រំទេ។

निवसन्तिdwell
निवसन्ति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + वस् (धातु)
Formलट्-लकारः, प्रथम-पुरुषः, बहुवचनम्; परस्मैपदम्
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
क्षेत्रेin (my) sacred field/region
क्षेत्रे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
भक्तिम्devotion
भक्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपातः (negation)
कुर्वतेdo/perform
कुर्वते:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट्-लकारः, प्रथम-पुरुषः, बहुवचनम्; आत्मनेपदम्
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
लिङ्ग-धराःliṅga-bearers
लिङ्ग-धराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक) + धर (प्रातिपदिक; धा.धृ)
Formतत्पुरुष-समासः (द्वितीया-तत्पुरुषः); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
येwho
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
नःindeed/for (particle)
नः:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनः (अव्यय/निपात)
Formनिपातः; पदपूरण/अनुनासिक-प्रयोगः (often emphatic/metrical; here: 'indeed/for')
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपातः
तान्them
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
उपदिशामिI instruct
उपदिशामि:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप + दिश् (धातु)
Formलट्-लकारः, उत्तम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

Śiva (Hara/Bhava)

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Listener: Pārvatī / Skanda Purāṇa audience

Scene: Two figures in Kāśī: one wears a liṅga but is indifferent, turned away from worship; another, humble and devoted, lights a lamp. Śiva’s gaze and blessing fall on the devoted, while the indifferent remains outside the circle of instruction.

K
Kāśī-kṣetra
L
Liṅga (Śiva-emblem)
Ś
Śaiva devotees

FAQs

Sacred place and external symbols are not enough; inner devotion is the true qualification for Śiva’s guidance and grace.

Kāśī (Vārāṇasī), presented as Śiva’s own kṣetra where authentic bhakti is paramount.

The verse implicitly critiques empty ritualism; it prescribes sincere bhakti alongside any Śaiva observance such as liṅga-dhāraṇa.