Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 46
Devanagari script
पितृदेवमनुष्येभ्यो दत्त्वाश्नात्यमृतं गृही । अदत्त्वान्नं च यो भुंक्ते केवलं स्वोदरंभरिः
Transliteration
pitṛdevamanuṣyebhyo dattvāśnātyamṛtaṃ gṛhī | adattvānnaṃ ca yo bhuṃkte kevalaṃ svodaraṃbhariḥ
Translation
ក្រោយពីបានឧទ្ទិសឲ្យបិត្រ (បុព្វបុរស) ទេវតា និងមនុស្សហើយ គ្រហស្ថទើបបរិភោគអាហារដូចអម្រឹត។ តែអ្នកណាបរិភោគដោយមិនបានឲ្យជាមុន គឺគ្រាន់តែអ្នកបំពេញពោះខ្លួនឯងប៉ុណ្ណោះ។
Word by Word
पितृ-देव-मनुष्येभ्यःto the ancestors, gods, and humans
पितृ-देव-मनुष्येभ्यः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक) + मनुष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (to/from ancestors, gods, and humans)
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
Sambandha (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootदा (धातु) → दत्त्वा (क्त्वान्त अव्यय)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (gerund), अव्यय; पूर्वक्रिया
अश्नातिeats
अश्नाति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootअश् (धातु)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
अमृतम्nectar; (figuratively) merit/immortality
अमृतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअमृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
गृहीhouseholder
गृही:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगृहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
अदत्त्वाwithout giving
अदत्त्वा:
Sambandha (Prior action - negated)
TypeIndeclinable
Rootदा (धातु) → अदत्त्वा (नञ् + क्त्वान्त अव्यय)
Formनञ्-पूर्वक क्त्वा-प्रत्ययान्त (negative gerund), अव्यय
अन्नम्food
अन्नम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction), अव्यय
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
भुङ्क्तेeats/enjoys
भुङ्क्ते:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootभुज् (धातु)
Formलट् (present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद
केवलम्only
केवलम्:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootकेवल (प्रातिपदिक)
Formविशेषणस्य अव्ययवत् प्रयोग (adverbial use)
स्व-उदरंभरिःone who fills only his own belly (selfish eater)
स्व-उदरंभरिः:
Pradhana (Predicate nominative/विधेय)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + उदरंभरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारय/तत्पुरुषार्थे (one who fills his own belly)
Speaker
Deductive (sectional narration; likely Sūta speaking in a dharma-teaching passage)
FAQs
Food becomes sanctified by sharing; eating after offering is dharmic, while eating without giving is selfishness.
No tīrtha is named; the verse teaches universal household ethics.
Offer portions to pitṛs, devas, and humans (including guests/beggars) before taking one’s own meal.