Shloka 48

श्रोतुकामास्समुद्रस्य लङ्घनं वानरोत्तमाः।।।।दर्शनं चापि लङ्कायास्सीताया रावणस्य च।तस्थुः प्राञ्जलयस्सर्वे हनुमद्वचनोन्मुखाः।।।।

śrotukāmāḥ samudrasya laṅghanaṃ vānarottamāḥ |

darśanaṃ cāpi laṅkāyāḥ sītāyā rāvaṇasya ca |

tasthuḥ prāñjalayaḥ sarve hanumad-vacan-onmukhāḥ ||

ដោយប្រាថ្នាចង់ស្តាប់ដំណឹងអំពីការឆ្លងកាត់មហាសមុទ្រ និងអំពីការបានឃើញលង្កា ព្រះនាងសីតា និងរាវណៈ វានរាអ្នកប្រសើរទាំងអស់បានឈរប្រណមដៃ ផ្តោតចិត្តលើពាក្យសម្តីរបស់ហនុមាន។

श्रोतुकामाःdesiring to hear
श्रोतुकामाः:
कर्ता-विशेषण (Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootश्रोतुम् (श्रु धातोः तुमुन्) + काम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्; उपपद-तत्पुरुषः = 'श्रोतुं कामाः' (desirous to hear)
समुद्रस्यof the ocean
समुद्रस्य:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी, एकवचनम्
लङ्घनम्crossing (leap across)
लङ्घनम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootलङ्घन (प्रातिपदिक; from लङ्घ्)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्; 'श्रोतुकामाः' with object of hearing
वानरोत्तमाःbest of the vanaras
वानरोत्तमाः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootवानर + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः = 'वानराणाम् उत्तमाः'
दर्शनम्seeing / sight (account)
दर्शनम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootदर्शन (प्रातिपदिक; from दृश्)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्; second object of hearing (ellipsis)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपातः
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अवधारणार्थक-अव्यय (also/even)
लङ्कायाःof Lanka
लङ्कायाः:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootलङ्का (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, षष्ठी, एकवचनम्
सीतायाःof Sita
सीतायाः:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, षष्ठी, एकवचनम्
रावणस्यof Ravana
रावणस्य:
षष्ठी-सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootरावण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, षष्ठी, एकवचनम्
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपातः
तस्थुःstood / remained
तस्थुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्
प्राञ्जलयःwith folded palms
प्राञ्जलयः:
कर्ता-विशेषण (Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootप्राञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्; विशेषणम् = 'प्राञ्जलिः' (with folded hands)
सर्वेall
सर्वे:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्
हनुमद्वचनोन्मुखाःturned toward Hanuman's words
हनुमद्वचनोन्मुखाः:
कर्ता-विशेषण (Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootहनुमत् + वचन + उन्मुख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः = 'हनुमतः वचनम्' + 'उन्मुख' (turned toward)

All the vanaras longing to listen to Hanuman about his crossing the ocean, seeing Lanka, Sita and Ravana kept looking at the face of Hanuman.

H
Hanumān
S
samudra (ocean)
L
Laṅkā
S
Sītā
R
Rāvaṇa
V
vānaras

FAQs

Dharma is grounded in satya and responsible communication: the community seeks a truthful, first-hand account before acting, showing reverence for reliable knowledge.

The vānaras prepare to hear Hanumān’s detailed report: how he crossed the ocean and what he witnessed in Laṅkā, including Sītā and Rāvaṇa.

Humility and disciplined attention: they stand with folded hands, honoring the messenger and the truth he brings.