Adhyaya 3

Verse 1

ऋषय ऊचुः । नदीनां पर्वतानां च नामधेयानि सर्वशः । तथा जनपदानां च ये चान्ये भूमिमाश्रिताः

ព្រះឥសីទាំងឡាយបាននិយាយថា៖ «សូមប្រាប់យើងដោយពិស្តារ អំពីនាមទន្លេ និងភ្នំទាំងអស់ ដូចគ្នានោះនាមជនបទ (janapada) និងទីកន្លែងផ្សេងៗទៀតណាដែលស្ថិតលើផែនដី»។

Verse 2

प्रमाणं च प्रमाणज्ञ पृथिव्याः किल सर्वतः । निखिलेन समाचक्ष्व काननानि च सत्तम

ឱ ព្រះមហាបុរសអ្នកដឹងអំពីមាត្រា សូមប្រាប់ដោយពេញលេញ និងលម្អិតអំពីទំហំ និងព្រំដែននៃផែនដីគ្រប់ទិសទាំងអស់ ហើយឱ អ្នកប្រកបដោយធម៌ដ៏ប្រសើរ សូមពណ៌នាព្រៃឈើទាំងឡាយផង។

Verse 3

सूत उवाच । पंचेमानि महाप्राज्ञ महाभूतानि संग्रहात् । जगतीस्थानि सर्वाणि समान्याहुर्मनीषिणः

សូត្រាបាននិយាយថា៖ ឱ មុនីដ៏មានប្រាជ្ញាធំ មហាភូតទាំងប្រាំនេះ ពេលប្រមូលរួមគ្នា មានស្ថិតនៅទូទាំងលោក; ពួកបណ្ឌិតប្រាជ្ញាបានប្រកាសថា វាជាមូលដ្ឋានរួមសម្រាប់អ្វីៗទាំងអស់ក្នុងលោកភូមិ។

Verse 4

भूमिरापस्तथा वायुरग्निराकाशमेव च । गुणोत्तराणि सर्वाणि तेषां भूमिः प्रधानतः

ដី ទឹក ខ្យល់ ភ្លើង និងអាកាស (អេធើរ)—ធាតុទាំងនេះមានគុណលក្ខណៈកើនឡើងតាមលំដាប់; ទោះយ៉ាងណា ក្នុងចំណោមវា ដីត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាធាតុប្រធាន។

Verse 5

शब्दस्पर्शश्च रूपं च रसो गंधश्च पंचमः । भूमेरेतेगुणाः प्रोक्ता ऋषिभिस्तत्त्ववेदिभिः

សំឡេង ការប៉ះពាល់ រូបរាង រស និងទីប្រាំគឺក្លិន—ទាំងនេះត្រូវបានប្រកាសថាជាគុណលក្ខណៈនៃធាតុដី ដូចដែលព្រះឫសីអ្នកដឹងតត្តវៈបានបង្រៀន។

Verse 6

चत्वारोप्सुगुणा विप्रा गंधस्तत्र न विद्यते । शब्दः स्पर्शश्च रूपं च तेजसोथ गुणास्त्रयः

ឱ វិប្រៈ (ព្រះព្រាហ្មណ៍) ទឹកមានគុណលក្ខណៈបួន; ក្លិនមិនមាននៅទីនោះទេ។ ចំណែកសំឡេង ការប៉ះពាល់ និងរូបរាង—ទាំងនេះជាគុណបីនៃតេជស (ធាតុភ្លើង)។

Verse 7

शब्दः स्पर्शश्च वायोस्तु आकाशे शब्द एव च । एते पंच गुणा विप्रा महाभूतेषु पंचसु

ក្នុងធាតុខ្យល់ មានគុណៈសំឡេង និងការប៉ះពាល់; ក្នុងធាតុអាកាសវិញ មានតែសំឡេងប៉ុណ្ណោះ។ ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ គុណៈទាំងប្រាំនេះមាននៅក្នុងមហាភូតទាំងប្រាំ។

Verse 8

वर्तंते सर्वलोकेषु येषु भूताः प्रतिष्ठिताः । अन्योन्यं नातिवर्तंते साम्यं भवति वै तदा

នៅក្នុងលោកទាំងអស់ សត្វភាវៈដែលបានតាំងស្ថិតនៅទីនោះ បន្តដំណើរតាមលំដាប់ដែលបានកំណត់។ ពេលពួកវាមិនល تجاوزគ្នាទៅវិញទៅមក នោះសមតុល្យក៏កើតមាន។

Verse 9

यदा तु विषमीभावमाविशंति परस्परम् । तदा देहैर्देहवंतो व्यतिरोहंति नान्यथा

ប៉ុន្តែពេលពួកវាចូលទៅក្នុងភាពមិនសមស្របគ្នាទៅវិញទៅមក នោះសត្វមានកាយ នឹងប៉ះទង្គិចគ្នាតាមរយៈកាយ—មិនមានលទ្ធផលផ្សេងទៀតឡើយ។

Verse 10

आनुपूर्व्या विनश्यंति जायंते चानुपूर्वशः । सर्वाण्यपरिमेयाणि तदेषां रूपमैश्वरम्

តាមលំដាប់ ពួកវាវិនាស ហើយតាមលំដាប់ក៏កើតឡើងវិញ។ ទាំងអស់នេះមិនអាចវាស់ប្រមាណបាន; នេះហើយជារូបដ៏ទេវភាព និងអធិបតេយ្យរបស់ពួកវា។

Verse 11

यत्रयत्र हि दृश्यंते धावंति पांचभौतिकाः । तेषां मनुष्यास्तर्केण प्रमाणानि प्रचक्षते

កន្លែងណាក៏ដោយដែលវត្ថុបញ្ចភោតិក (កើតពីធាតុប្រាំ) ត្រូវបានឃើញថាកំពុងចលនា មនុស្សដោយអំណាចតក្កៈ ប្រកាស “ប្រមាណ” ជាភស្តុតាងត្រឹមត្រូវសម្រាប់វា។

Verse 12

अचिंत्याः खलु ये भावास्तान्न तर्केण साधयेत् । सुदर्शनं प्रवक्ष्यामि द्वीपं तु मुनिपुंगवाः

ពិតប្រាកដណាស់ អារម្មណ៍និងសភាពដែលលើសពីការគិតគូរ មិនគួរត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយតែហេតុផលទេ។ ឱ មុនីដ៏ប្រសើរ ឥឡូវនេះខ្ញុំនឹងពណ៌នាអំពីកោះឈ្មោះ “សុទර්សន”។

Verse 13

परिमंडलो महाभागा द्वीपोऽसौ चक्रसंस्थितः । नदीजलपरिच्छिन्नः पर्वतैश्चाब्धिसन्निभैः

ឱ មហាភាគ កោះទ្វីបនោះមានរាងមូល ដូចកង់ចក្រ។ វាត្រូវបានកំណត់ព្រំដោយទឹកទន្លេ ហើយដោយភ្នំធំទូលាយស្មើមហាសមុទ្រ។

Verse 14

पुरैश्च विविधाकारै रम्यैर्जनपदैस्तथा । वृक्षैः पुष्पफलोपेतैः संपन्नो धनधान्यवान्

វាសម្បូរទៅដោយទីក្រុងស្រស់ស្អាតមានរូបរាងនានា និងស្រុកស្រែជនបទដ៏រីករាយ។ ដើមឈើពោរពេញដោយផ្កា និងផ្លែ ធ្វើឲ្យវារុងរឿង មានទ្រព្យសម្បត្តិ និងសម្បូរធញ្ញជាតិ។

Verse 15

लवणेन समुद्रेण समंतात्परिवारितः । यथा हि पुरुषः पश्येदादर्शे मुखमात्मनः

វាត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញគ្រប់ទិសដោយសមុទ្រអំបិល—ដូចមនុស្សមើលឃើញមុខរបស់ខ្លួនក្នុងកញ្ចក់។

Verse 16

एवं सुदर्शनो द्वीपो दृश्यते चक्रमंडलः । द्विरंशे पिप्पलस्तस्य द्विरंशे च शशो महान्

ដូច្នេះ កោះ “សុទර්សន” មើលទៅដូចចានមូលជាវង់កង់។ វាបែងចែកជាពីរផ្នែក៖ ផ្នែកមួយមានដើមពិព្ពល (ដើមឈើបរិសុទ្ធ) ឈរលេចធ្លោ ហើយផ្នែកមួយទៀតមានទន្សាយដ៏ធំមួយ។

Verse 17

सर्वौषधिं समादाय सर्वतः परिवारितः । आपस्ततोन्या विज्ञेयाः शेषः संक्षेप उच्यते

ដោយប្រមូលយកឱសថស្មៅទាំងអស់ ហើយត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញពីគ្រប់ទិស អ្វីដែលនៅសល់ គួរយល់ពីអ្វីដែលបាននិយាយរួច; ឥឡូវនេះ នឹងពោលដោយសង្ខេប។

Verse 18

ऋषय ऊचुः । उक्तो यस्य च संक्षेपो बुद्धिमन्विधिवत्त्वया । तत्त्वज्ञश्चासि सर्वस्य विस्तरं सूत नो वद

ព្រះឥសីទាំងឡាយបានពោលថា៖ «អ្នកបានពោលសង្ខេបដោយប្រាជ្ញា និងតាមវិធីដ៏ត្រឹមត្រូវ។ ហើយព្រោះអ្នកជាអ្នកដឹងតត្ត្វៈនៃសព្វរឿងទាំងអស់ ឱ សូតា សូមប្រាប់យើងអំពីការពន្យល់លម្អិតផង»។

Verse 19

यावान्भूम्यवकाशोयं दृश्यते शशलक्षणे । तस्य प्रमाणं प्रब्रूहि ततो वक्ष्यसि पिप्पलम्

ឱ អ្នកមានសញ្ញាទន្សាយ (លើព្រះចន្ទ) សូមប្រាប់មាត្រដ្ឋាននៃទំហំព្រះធរណីនេះដែលមើលឃើញ; បន្ទាប់មក ទើបអ្នកអាចពោលអំពីដើមពិព្ពល (អស្វត្ថ) ដ៏សក្ការៈ។

Verse 20

एवं तैः किल पृष्टः स सूतो वाक्यमथाब्रवीत् । सूत उवाच । प्रागायता महाप्राज्ञाः षडेते रत्नपर्वताः

ដូច្នេះ ពេលពួកគេបានសួរ សូតាក៏បានពោលពាក្យទាំងនេះ។ សូតាបានពោលថា៖ «ឱ បណ្ឌិតដ៏មហាប្រាជ្ញា ទៅទិសខាងកើត មានភ្នំប្រាំមួយដូចរតនៈទាំងនេះ លាតសន្ធឹងទៅ»។

Verse 21

अवगाढा ह्युभयतः समुद्रौ पूर्वपश्चिमौ । हिमवान्हिमकूटश्च निषधश्च नगोत्तमः

នៅពីរខាង មានសមុទ្រទាំងពីរ—ខាងកើត និងខាងលិច—លាតសន្ធឹងជ្រៅជ្រះ។ (នៅទីនោះមាន) ហិមវាន ហិមកូត និងនិសធៈ ជាភ្នំដ៏ឧត្តម។

Verse 22

नीलश्च वैडूर्यमयः श्वेतश्च शशिसन्निभः । सर्वधातुपिनद्धश्च शृंगवान्नामपर्वतः

មានភ្នំមួយឈ្មោះ «ស្រឹង្គវាន» ពណ៌ខៀវ ដូចកើតពីវៃឌូរ្យ (ត្បូងភ្នែកឆ្មា) ហើយពណ៌សភ្លឺ មានពន្លឺដូចព្រះចន្ទ និងគ្របដណ្តប់ដោយរ៉ែធាតុនានាប្រភេទទាំងអស់។

Verse 23

एते वै पर्वता विप्राः सिद्धचारणसेविताः । तेषामंतरविष्कुंभौ योजनानि सहस्रशः

ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ភ្នំទាំងនេះពិតជាត្រូវបានសិទ្ធៈ និងចារណៈមកបម្រើ និងចូលទៅមកជានិច្ច; ចម្ងាយរវាងពួកវាលាតសន្ធឹងដល់រាប់ពាន់យោជនៈ។

Verse 24

तत्र पुण्या जनपदास्तानि वर्षाणि सत्तमाः । वसंति तेषां सत्त्वानि नानाजातीनि सर्वशः

នៅទីនោះមានដែនដី និងជនបទដ៏បរិសុទ្ធ—ជាវស្សៈដ៏ប្រសើរពិតប្រាកដ។ ក្នុងនោះមានសត្វមានជីវិតជាច្រើនជាតិរស់នៅគ្រប់ទិសទាំងអស់។

Verse 25

इदं तु भारतं वर्षं ततो हैमवतं परम् । हेमकूटात्परं चैव हरिवर्षं प्रचक्षते

នេះហើយជាភារត-វស្សៈ; លើសពីនេះទៅមាន ហៃមវត។ ហើយលើសពី ហេមកូដៈ ទៅទៀត គេប្រកាសថា មាន ហរិ-វស្សៈ។

Verse 26

दक्षिणेन तु नीलस्य निषधस्योत्तरेण च । प्रागायतो महाभागा माल्यवान्नाम पर्वतः

នៅខាងត្បូងនៃ នីល និងខាងជើងនៃ និសធៈ ដោយលាតសន្ធឹងទៅទិសកើត មានភ្នំដ៏មានសិរីមង្គលឈ្មោះ «ម៉ាល្យវាន»។

Verse 27

ततः परं माल्यवतः पर्वतो गंधमादनः । परिमंडलस्तयोर्मध्ये मेरुः कनकपर्वतः

បន្ទាប់ពីនោះ មានភ្នំ ម៉ាល្យវត ហើយបន្ទាប់មកមានភ្នំ គន្ធមាទន។ នៅចន្លោះភ្នំទាំងពីរ មានភ្នំ មេរុ ជាភ្នំមាស មានរាងមូលស្ថិតនៅ។

Verse 28

आदित्यतरुणाभासो विधूम इव पावकः । योजनानां सहस्राणि चतुरशीतिरुच्छ्रितः

វាបញ្ចេញពន្លឺដូចរស្មីវ័យក្មេងនៃព្រះអាទិត្យ ដូចភ្លើងគ្មានផ្សែង ហើយមានកម្ពស់ដល់៨៤,០០០ យោជន។

Verse 29

अधस्ताच्चतुरशीतिर्योजनानां द्विजोत्तमाः । ऊर्ध्वमधश्च तिर्यक्च लोकानावृत्य तिष्ठति

ឱ ព្រះទ្វិជដ៏ឧត្តម វាលាតសន្ធឹងចុះក្រោម ៨៤ យោជន ហើយពង្រីកឡើងលើ ចុះក្រោម និងទទឹងទិសទាំងឡាយ ដោយឈរមាំមួនគ្របដណ្តប់លើលោកទាំងពួង។

Verse 30

तस्य पार्श्वेष्वमी द्वीपाश्चत्वारः संस्थिता द्विजाः । भद्राश्वः केतुमालश्च जंबूद्वीपश्च सत्तमाः

ឱ ទ្វិជទាំងឡាយ នៅជាយខាងៗរបស់វា មានទ្វីបទាំងបួនស្ថិតនៅ គឺ ភទ្រាស្វ កេតុមាល និង ជម្បូទ្វីប—ឱ អ្នកប្រកបដោយគុណធម៌ដ៏ឧត្តម។

Verse 31

उत्तराश्चैव कुरुवः कृतपुण्य प्रतिश्रयाः । विहंगसुमुखो यस्तु सुपार्श्वस्यात्मजः किल

ហើយកុរុខាងជើងក៏ជាទីជ្រកកោននៃបុណ្យដែលបានសន្សំផងដែរ។ នៅទីនោះ គេនិយាយថាមានម្នាក់ឈ្មោះ វិហង្គសុមុខ ដែលពិតប្រាកដជាកូនប្រុសរបស់ សុបារស្វ។

Verse 32

स वै विचिंतयामास सौवर्णान्प्रेक्ष्य वायसान् । मेरुरुत्तममध्यानामधमानां च पक्षिणाम्

ពេលឃើញក្អែកពណ៌មាស គាត់បានពិចារណាថា៖ «ក្នុងចំណោមបក្សី មានទាំងឧត្តម មធ្យម និងអធម—ដូចភ្នំមេរុដែលឈរលេចធ្លោជាងគេ»

Verse 33

अविशेषकरो यस्मात्तस्मादेनं त्यजाम्यहम् । तमादित्योनुपर्येति सततं ज्योतिषां वरः

«ព្រោះគាត់មិនធ្វើការបែងចែកឲ្យសមគួរ ទើបខ្ញុំបោះបង់គាត់។ ព្រះអាទិត្យ—ឧត្តមក្នុងចំណោមពន្លឺទាំងឡាយ—តែងតែដើរតាមគាត់ជានិច្ច»

Verse 34

चंद्रमाश्च सनक्षत्रो वायुश्चैव प्रदक्षिणः । स पर्वतो महाप्राज्ञा दिव्यपुष्पसमन्वितः

ព្រះចន្ទជាមួយមេឃដែលមានផ្កាយ និងខ្យល់ផងដែរ ធ្វើប្រទក្សិណាដ៏មង្គល។ ឱ មហាប្រាជ្ញា! ភ្នំនោះប្រកបដោយផ្កាទិព្វ។

Verse 35

भवनैरावृतैः सर्वैः र्जांबूनदमयैः शुभैः । तत्र देवगणा विप्रा गंधर्वासुरराक्षसाः

ជុំវិញទាំងអស់ មានវាសនដ្ឋានដ៏មង្គលធ្វើពីជាំបូនដ (មាសសុទ្ធ)។ នៅទីនោះ ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ មានក្រុមទេវតា ព្រមទាំងគន្ធព៌ អសុរ និងរាក្សស ក៏ស្ថិតនៅ។

Verse 36

अप्सरोगणसंयुक्ताः शैले क्रीडंति सर्वदा । तत्र ब्रह्मा च रुद्रश्च शक्रश्चापि सुरेश्वरः

ដោយមានក្រុមអប្សរាជាមួយ ពួកគេតែងតែលេងកម្សាន្តលើភ្នំនោះជានិច្ច។ នៅទីនោះក៏មានព្រះព្រហ្ម ព្រះរុទ្រ និងព្រះសក្រ (ឥន្ទ្រ) ផងដែរ—ជាព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយ។

Verse 37

समेत्य विविधैर्यज्ञैर्यजंतेऽनेक दक्षिणैः । तुंबुरुर्नारदश्चैव विश्वावसुर्हाहा हूहूः

ពួកគេប្រមូលផ្តុំគ្នា ហើយប្រតិបត្តិយជ្ញាពិធីជាច្រើនប្រភេទ ដោយមានទក្ខិណា (ទានបូជាយជ្ញ) ជាច្រើន៖ ទុម្ពុរុ នារ៉ដ និង វិશ્વាវសុ ព្រមទាំង ហាហា និង ហូហូ។

Verse 38

अभिगम्यामरश्रेष्ठं स्तुवंति विविधैः स्तवैः । सप्तर्षयो महात्मानः कश्यपश्च प्रजापतिः

ពួកមហាត្មា សប្តឫសីទាំងប្រាំពីរ ព្រមជាមួយ កശ്യបៈ ព្រះប្រជាបតិ បានចូលទៅជិតទេវៈដ៏ប្រសើរបំផុត ហើយសរសើរព្រះអង្គដោយស្តវៈនានា។

Verse 39

तत्र गच्छंति भद्रं वः सदा पर्वणि पर्वणि । तस्यैव मूर्द्धन्युशना काव्यो दैत्यैर्महीयते

សូមមង្គលកើតមានដល់អ្នក—ពួកគេទៅទីនោះ រៀងរាល់ពេលពិធីបុណ្យបរិសុទ្ធ ម្តងហើយម្តងទៀត។ នៅលើកំពូលនោះដែរ ឧសនា កាវ្យ (សុក្រកៈ) ត្រូវបានពួកដៃត្យៈគោរពលើកតម្កើង។

Verse 40

तस्य हैमानि रत्नानि तस्यैते रत्नपर्वताः । तस्मात्कुबेरो भगवांश्चतुर्थं भागमश्नुते

រតនៈមាសទាំងឡាយជាកម្មសិទ្ធិរបស់ព្រះអង្គ ហើយភ្នំរតនៈទាំងនេះក៏ជារបស់ព្រះអង្គដែរ។ ដូច្នេះ ព្រះកុបេរៈដ៏គួរគោរព ទទួលបានភាគមួយក្នុងបួននៃទ្រព្យនោះ។

Verse 41

ततः कलांशं वित्तस्य मनुष्येभ्यः प्रयच्छति । पर्वतस्यांतरे दिव्यं सर्वर्तुकुसुमैश्चितम्

បន្ទាប់មក ព្រះអង្គប្រទានភាគមួយនៃទ្រព្យសម្បត្តិរបស់ព្រះអង្គដល់មនុស្សលោក។ នៅក្នុងចន្លោះបែកនៃភ្នំ មានទីកន្លែងទេវីយៈមួយ តុបតែងដោយផ្កានៃគ្រប់រដូវ។

Verse 42

कर्णिकारवनं रम्यं शिलाजालसमुच्छ्रितम् । तत्र साक्षात्पशुपतिर्दिव्यभूतैः समावृतः

នៅទីនោះមានព្រៃដើមកណ៌និការៈដ៏រីករាយ ស្ទើរឡើងខ្ពស់កណ្ដាលបណ្តាញជ្រោះថ្ម។ នៅទីនោះ ពសុបតិ (ព្រះសិវៈ) ព្រះអង្គផ្ទាល់ ស្ថិតនៅ ដោយមានសត្វទេវភាពជុំវិញ។

Verse 43

उमासहायोभगवान्रमते भूतभावनः । कर्णिकारमयीं मालां बिभ्रदापादलंबिनीम्

ព្រះភគវាន ព្រះអង្គជាមួយព្រះអុមា ទ្រង់រីករាយ—ព្រះអង្គជាអ្នកបរិសុទ្ធ និងជាមូលហេតុនៃសត្វទាំងឡាយ—ទ្រង់ពាក់មាលាផ្កាកណ៌និការៈ ដែលលំអៀងយូរចុះដល់ព្រះបាទ។

Verse 44

त्रिभिर्नेत्रैः कृतोद्द्योतस्त्रिभिः सूर्यैरिवोदितैः । तमुग्रतपसः सिद्धाः सुव्रताः सत्यवादिनः

ព្រះអង្គភ្លឺចែងចាំងដោយភ្នែកបី ដូចជាព្រះអាទិត្យបីបានរះឡើង។ ពួកសិទ្ធៈដែលសម្រេចដោយតបៈដ៏ខ្លាំង មានវ្រតល្អ និងនិយាយតែសច្ចៈ បានទស្សនា/ចូលទៅជិតព្រះអង្គ។

Verse 45

पश्यंति नहि दुर्वृत्तैः शक्यो द्रष्टुं महेश्वरः । तस्य शैलस्य शिखरात्क्षीरधारा द्विजोत्तमाः

អ្នកមានអាកប្បកិរិយាអាក្រក់មិនអាចទស្សនាបានទេ; មហេស្វរៈមិនអាចឲ្យអ្នកទុច្ចរិតឃើញបានឡើយ។ ពីកំពូលភ្នំនោះ ឱ ទ្វិជោត្តម មានស្ទឹងទឹកដោះហូរចុះមក។

Verse 46

विश्वरूपात्परमिता भीमनिर्घातनिस्वना । पुण्यापुण्यतमैर्जुष्टा गंगा भागीरथी शुभा

គង្គាដ៏មង្គល គឺភាគីរថី លើសលប់ក្នុងរូបភាពជាច្រើន បន្លឺដូចសំឡេងផ្គរលាន់ដ៏គួរភ័យ។ ទាំងអ្នកមានបុណ្យខ្លាំង និងអ្នកមានបាបខ្លាំង ក៏មកសេវា និងងូតនៅទីនោះដែរ។

Verse 47

प्लवंती च प्रवेगेन ह्रदे चंद्रमसः शुभे । तया ह्युत्पादितः पुण्यः स ह्रदः सागरोपमः

បន្ទាប់មក នាងហូរទៅដោយល្បឿនខ្លាំង ចូលទៅក្នុងបឹងព្រះចន្ទដ៏មង្គល; ដោយនាងហើយ បឹងបុណ្យសក្ការៈនោះបានកើតឡើង—ធំទូលាយអស្ចារ្យ ដូចមហាសមុទ្រ។

Verse 48

तां धारयामास तदा दुर्द्धरां पर्वतैरपि । शतं वर्षसहस्राणि शिरसैव पिनाकधृक्

នៅពេលនោះ ព្រះសិវៈអ្នកកាន់ពិនាកៈ បានទ្រទ្រង់ភារកិច្ចដ៏លំបាកនោះ—សូម្បីភ្នំក៏ពិបាកទ្រាំ—ដោយដាក់លើព្រះសិរីសិរីតែប៉ុណ្ណោះ អស់រយពាន់ឆ្នាំ។

Verse 49

मेरोस्तु पश्चिमे पार्श्वे केतुमालो द्विजोत्तमाः । जंबूखंडे तु तत्रैव महाजनपदो द्विजाः

ឱ ព្រះទ្វិជោត្តម! នៅជាយខាងលិចនៃភ្នំមេរុ មានដែនកេតុមាល; ហើយនៅទីនោះផង ក្នុងជម្ពូខណ្ឌ ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ មានមហាជនបទដ៏អធិកអធម។

Verse 50

आयुर्दशसहस्राणि वर्षाणां तत्र सत्तमाः । सुवर्णवर्णाश्च नरा स्त्रियश्चाप्सरसां समाः

ឱ បុគ្គលប្រសើរនៃអ្នកមានធម៌! នៅទីនោះ អាយុកាលមានដល់ដប់ពាន់ឆ្នាំ; បុរសមានពណ៌ដូចមាស និងស្ត្រីស្រស់ស្អាតស្មើអប្សរា។

Verse 51

अनामया वीतशोका नित्यं मुदितमानसाः । जायंते मानवास्तत्र निस्तप्तकनकप्रभाः

នៅទីនោះ មនុស្សកើតមកគ្មានជំងឺ គ្មានទុក្ខសោក មានចិត្តរីករាយជានិច្ច; ពន្លឺរបស់ពួកគេភ្លឺរលោង ដូចមាសសុទ្ធដែលបានដុតកំដៅឲ្យបរិសុទ្ធ។

Verse 52

गंधमादनशृंगेषु कुबेरः सह राक्षसैः । संवृतोप्सरसां संघैर्मोदते गुह्यकाधिपः

លើកំពូលភ្នំគន្ធមាទនៈ គុបេរៈ ព្រះអធិបតីនៃគុហ្យកៈ រីករាយជាមួយពួករាក្សស ហើយត្រូវបានហ៊ុំព័ទ្ធដោយក្រុមអប្សរាជាច្រើន។

Verse 53

गंधमादनपार्श्वे तु परे विगतपातकाः । एकादशसहस्राणि वर्षाणां परमायुषः

ប៉ុន្តែនៅផ្នែកឆ្ងាយជិតគន្ធមាទនៈ មានអ្នកដែលបានរួចផុតពីបាបរស់នៅ; អាយុកាលខ្ពស់បំផុតរបស់ពួកគេគឺដប់មួយពាន់ឆ្នាំ។

Verse 54

तत्र कृष्णा नरा विप्रास्तेजोयुक्ता महाबलाः । स्त्रियश्चोत्पलपत्राभाः सर्वाः सुप्रियदर्शनाः

នៅទីនោះ បុរសព្រាហ្មណ៍សម្បុរខ្មៅ មានពន្លឺតេជៈ និងកម្លាំងដ៏មហិមា; ស្ត្រីទាំងឡាយមានរូបស្រស់ដូចស្លឹកផ្កាឈូក ហើយទាំងអស់សុទ្ធតែគួរឱ្យស្រឡាញ់មើល។

Verse 55

नीलोत्पलधरं श्वेतं श्वेताद्धैरण्यकं वरम् । वर्षमैरावतं विप्रा नानाजनपदावृतम्

ឱ ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ដែនដែលហៅថា អៃរាវត-វರ್ಷៈ មានផ្កាឈូកខៀវជាសោភា ពណ៌សភ្លឺ; ហើយលើសពីសភ្លឺនោះទៀត មានតេជៈមាសដ៏ប្រសើរ; ត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយប្រទេស និងជនបទជាច្រើន។

Verse 56

धनुखंडेः महाभागा द्वे वर्षे दक्षिणोत्तरे । इलावृत्तं मध्यगं तु पंचवर्षाणि चैव हि

ឱ អ្នកមានភាគល្អ នៅធនុខណ្ឌៈ មានវർഷៈពីរ គឺខាងត្បូង និងខាងជើង; ប៉ុន្តែ អិលាវ្រឹត្តៈ ដែលស្ថិតនៅកណ្ដាល ពិតប្រាកដមានវർഷៈប្រាំ។

Verse 57

उत्तरोत्तरमेतेभ्यो वर्षमुद्रिच्यते गुणैः । आयुः प्रमाणमारोग्यं धर्मतः कामतोऽर्थतः

នៅក្នុងដែនដីដែលលើសលប់ទៅមុខពីនេះរៀងៗខ្លួន ដីធ្លីកាន់តែប្រសើរឡើងដោយគុណលក្ខណៈ; មានអាយុវែងឡើង មានសមាមាត្រនិងកម្លាំងជីវិតត្រឹមត្រូវ ឥតជំងឺ ហើយសម្រេចធម៌ កាម និងអត្ថ។

Verse 58

समन्वितानि भूतानि तेषु सर्वेषु सत्तमाः । एवमेषा महाभागाः पर्वतैः पृथिवी चिता

សត្វមានជីវិតទាំងអស់ត្រូវបានប្រមូលរួមនៅក្នុងដែនទាំងនោះ; ហើយក្នុងចំណោមពួកគេទាំងអស់ ក៏មានអ្នកប្រសើរបំផុតស្ថិតនៅ។ ដូច្នេះហើយ ឱ មហាភាគៈ ផែនដីនេះដូចជាត្រូវបានកកើតជាគំនរដោយភ្នំទាំងឡាយ។

Verse 59

हेमकूटस्तु सुमहान्कैलासो नाम पर्वतः । तत्र वैश्रवणो देवो गुह्यकैः सह मोदते

មានភ្នំដ៏មហិមាឈ្មោះ ហេមកូតៈ ដែលហៅថា កៃលាស ផងដែរ។ នៅទីនោះ ព្រះទេវៈ វៃស្រវណៈ សប្បាយរីករាយជាមួយពួក គុហ្យកៈ។

Verse 60

अस्त्युत्तरेण कैलासं मैनाकं पर्वतं प्रति । हिरण्यशृंगः सुमहान्दिव्यो मणिमयो गिरिः

នៅខាងជើងនៃ កៃលាស ទៅទិសភ្នំ មៃណាកៈ មានភ្នំដ៏ធំមហិមាឈ្មោះ ហិរញ្ញស្រឹង្គៈ—ជាភ្នំទេវតា និងមានសភាពជាមណីមយ។

Verse 61

तस्य पार्श्वे महद्दिव्यं शुभ्रं कांचनवालुकम् । रम्यं विष्णुसरो नाम यत्र राजा भगीरथः

នៅជិតភ្នំនោះ មានទីកន្លែងធំទូលាយ ទេវតា និងស្រស់ស្អាត មានខ្សាច់ស ស្រស់ដូចមាស—ជាស្រះដ៏រម្យឈ្មោះ “វិṣṇុ-សរ៉ស” ដែលព្រះរាជា ភគីរថៈ បានស្នាក់នៅ/ធ្វើតបៈ។

Verse 62

दृष्ट्वा भागीरथीं गंगामुवास बहुलाः समाः । यूपा मणिमयास्तत्र क्षेत्राश्चापि हिरण्मयाः

ក្រោយបានទស្សនាព្រះគង្គា ភាគីរថី គាត់បានស្នាក់នៅទីនោះអស់ឆ្នាំជាច្រើន; នៅទីនោះ សសរយញ្ញ (យូប) ធ្វើពីកែវមណី ហើយវាលបរិសុទ្ធក៏ធ្វើពីមាសផងដែរ។

Verse 63

तत्रेष्ट्वा तु गतः सिद्धिं सहस्राक्षो महायशाः । स्रष्टा भूतिपतिर्यत्र सर्वलोकैः सनातनः

ក្រោយបានបូជានៅទីនោះ ព្រះឥន្ទ្រៈអ្នកមានពាន់ភ្នែក អ្នកមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះធំ បានឈានដល់សិទ្ធិពេញលេញ; នៅទីនោះផងដែរ ព្រះសೃಷ್ಟា អមតៈ—ម្ចាស់សម្បត្តិ និងអធិបតីលើលោកទាំងអស់—ត្រូវបានគោរព/បង្ហាញ។

Verse 64

उपास्यते तिग्मतेजा यत्र भूतः समंततः । नरनारायणौ ब्रह्मा मनुः स्थाणुश्च पंचमः

នៅទីនោះ ព្រះអម្ចាស់មានតេជៈចែងចាំងខ្លាំង ត្រូវបានគោរពបូជា ដោយមានសត្វលោកល้อมព័ទ្ធគ្រប់ទិស; នៅទីនោះមាន នរ–នារាយណៈ ព្រះព្រហ្ម មនុ និងស្ថាណុ (ព្រះសិវៈ) ជាទីប្រាំ។

Verse 65

तत्र दिव्या त्रिपथगा प्रथमं तु प्रतिष्ठिता । ब्रह्मलोकादपाक्रांता सप्तधा प्रतिपद्यते

នៅទីនោះ ព្រះត្រីបថគា ដ៏ទេវី (គង្គា) បានតាំងស្ថិតជាលើកដំបូង; ក្រោយចុះមកពីព្រហ្មលោក នាងបង្ហាញខ្លួនជាស្ទឹងប្រាំពីរ។

Verse 66

वटोदका सा नलिनी पार्वती च सरस्वती । जंबूनदी च सीता च गंगा सिंधुश्च सप्तमी

ស្ទឹងទាំងនោះគឺ៖ វដោទកា, នលិនី, បារវតី, សរស្វតី, ជំបូនទី, សីតា, គង្គា, និងសិន្ធុ ជាស្ទឹងទីប្រាំពីរ។

Verse 67

अचिंत्या दिव्यसंज्ञा सा प्रभावैश्च समन्विता । उपास्यते यत्र सत्रं सहस्रयुगपर्यये

នាងមិនអាចគិតដល់បាន មាននាមដ៏ទិព្វ និងពេញដោយអานุភាពអស្ចារ្យ; នៅទីនោះ ពិធីសត្រៈយជ្ញ (satra) ត្រូវបានថែរក្សា និងគោរពបូជារហូតដល់បញ្ចប់មួយពាន់យុគ។

Verse 68

दृश्यादृश्या च भवति तत्रतत्र सरस्वती । एता दिव्याः सप्तगंगास्त्रिषुलोकेषु विश्रुताः

នៅទីនោះៗ ព្រះសរស្វតី ប្រែជាមើលឃើញខ្លះ និងមើលមិនឃើញខ្លះ តាមទីតាំង។ ទាំងនេះហើយគឺជា “គង្គាទាំងប្រាំពីរ” ដ៏ទិព្វ ដែលល្បីល្បាញទូទាំងត្រីលោក។

Verse 69

रक्षांसि वै हिमवती हेमकूटे च गुह्यकाः । सर्पा नागाश्च निषधे गोकर्णं च तपोवनम्

លើភ្នំហិមវត មានពួករាក្សសរស់នៅ ហើយលើហេមកូត មានពួកគុហ្យកៈ។ លើនិសធ មានពស់ និងនាគ; ហើយគោកណ៌ ជាតពោវនៈ ព្រៃបរិសុទ្ធនៃការតបស្យា។

Verse 70

देवासुराणां सर्वेषां श्वेतः पर्वतमुच्यते । गंधर्वा निषधे नित्यं नीले ब्रह्मर्षयस्तथा

ក្នុងចំណោមទេវ និងអសុរាទាំងអស់ “ភ្នំស្វេត” (ភ្នំស) ត្រូវបាននិយាយថាជាទីស្ថិត។ ពួកគន្ធព៌រស់នៅជានិច្ចលើនិសធ ហើយពួកព្រហ្មឫសីក៏ដូចគ្នាលើភ្នំនីល (ភ្នំខៀវ)។

Verse 71

शृंगवांस्तु महाभागा देवानां प्रतिसंचरः । इत्येतानि महाभागाः सप्तवर्षाणि भागशः

ហើយស្រឹង្គវាន—ឱ មហាភាគទាំងឡាយ—ជាដែនដីដែលពួកទេវតាសញ្ជើរឆ្លងកាត់។ ដូច្នេះ ឱ អ្នកមានកិត្តិយសទាំងឡាយ ទាំងនេះហើយគឺជា វර්ษៈ ទាំងប្រាំពីរ ដែលបែងចែកជាផ្នែកៗ ហើយមួយៗមានលក្ខណៈពិសេសរបស់ខ្លួន។

Verse 72

भूतान्युपनिविष्टानि गतिमंति ध्रुवाणि च । तेषामृद्धिर्बहुविधा दृश्यते देवमानुषा

សត្វលោកទាំងឡាយតាំងស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពរបស់ខ្លួន; ខ្លះមានចលនា ខ្លះថេរដូចបង្គោល។ សេចក្តីរុងរឿងរបស់ពួកគេឃើញមានច្រើនប្រភេទ ទាំងក្នុងចំណោមទេវតា និងមនុស្ស។

Verse 73

अशक्यं परिसंख्यातुं श्रद्धे या तु विभूषिता । यां तु पृच्छथ मां विप्रा दिव्यमेनां शशाकृतिम्

ឱ ស្រទ្ធា ដែលត្រូវបានតុបតែងដោយពន្លឺរុងរឿង នាងមិនអាចរាប់ប្រមាណបានឡើយ។ ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ អ្នកទាំងឡាយសួរខ្ញុំអំពីនាងដ៏ទេវីនេះ ដែលមានរូបដូចព្រះច័ន្ទ។

Verse 74

पार्श्वे शशस्य द्वे वर्षे उक्ते ये दक्षिणोत्तरे । कर्णे तु नागद्वीपश्च काश्यपद्वीप एव च

នៅចំហៀងទាំងពីររបស់ សស (សញ្ញាទន្សាយ) មានវស្សៈពីរ គឺខាងត្បូង និងខាងជើង។ ហើយនៅត្រចៀករបស់វាមាន នាគទ្វីប និង កាស្យបទ្វីប ដូចគ្នា។

Verse 75

कर्णद्वीपशिलो विप्राः श्रीमान्मलयपर्वतः । एतद्द्वितीयं द्वीपस्य दृश्यते शशिसंस्थितम्

ឱ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ កំពូលថ្មនៃ កណ្ណទ្វីប គឺភ្នំ មលយបរវត ដ៏រុងរឿង។ នេះជាលក្ខណៈទីពីររបស់កោះ ដែលឃើញស្ថិតដូចព្រះច័ន្ទ។