Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 148

Rādhā-sambaddha-mantra-vyākhyā

Rādhā-Related Mantras Explained

Devanagari script

सुविनद्यंतरस्थैस्तन्नदात्मसु यथाक्रमम् । आधाररंध्रहृत्स्वेकं द्वितीयं लोचनत्रये ॥ १४८ ॥

Transliteration

suvinadyaṃtarasthaistannadātmasu yathākramam | ādhāraraṃdhrahṛtsvekaṃ dvitīyaṃ locanatraye || 148 ||

Translation

បន្ទាប់មក ដោយបន្លឺសំឡេងខាងក្នុងយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្ន ដែលស្ថិតនៅក្នុងនាឌី (ច្រកសរសៃសូម្បី) គួរធ្វើតាមលំដាប់នៃទម្រង់សំឡេងទាំងនោះ៖ ការដាក់ទីមួយនៅអាធារ (មូលដ្ឋាន) រន្ធព្រះ (ប្រះមរន្ធ្រ) និងបេះដូង; ការដាក់ទីពីរនៅត្រីភ្នែក។

Word by Word

• सु-विनद्य-अन्तः-स्थैः: with (those) well-resounding inner placements
• सु-विनद्य-अन्तः-स्थैः: Karana (करण/Instrument)
• Type: Adjective
• Root: सु (उपसर्ग/अव्यय) + विनद् (धातु) → विनद्य (कृदन्त, ल्यप्/क्त्वान्त-समकक्ष) + अन्तः (अव्यय) + स्थ (प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/तृतीया), बहुवचनम्; ‘स्थ’ विशेष्यं, ‘अन्तः’ उपपद-तत्पुरुषः; समस्तं करणत्वेन

• तत्-नद-आत्मसु: in those resonant centers/selves
• तत्-नद-आत्मसु: Adhikarana (अधिकरण/Locative)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + नद (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: आत्मन्-शब्दः पुंलिङ्गम्, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/सप्तमी), बहुवचनम्; तत्-नद इति षष्ठी/कर्मधारय-भावेन उपपदसम्बन्धः

• यथा-क्रमम्: in due order
• यथा-क्रमम्: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय) + क्रम (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभावसमासः; अव्ययम् (indeclinable adverbial)

• आधार-रन्ध्र-हृत्सु: in the base, aperture, and heart (centers)
• आधार-रन्ध्र-हृत्सु: Adhikarana (अधिकरण/Locative)
• Type: Noun
• Root: आधार (प्रातिपदिक) + रन्ध्र (प्रातिपदिक) + हृत् (प्रातिपदिक)
• Form: सप्तमी-विभक्तिः (Locative/सप्तमी), बहुवचनम्; समाहार-द्वन्द्वः (enumerative)

• स्व्-एकम्: one (each) in its own place
• स्व्-एकम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Adjective
• Root: स्व (प्रातिपदिक) + एक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘एकम्’ विशेष्यं, ‘स्व’ विशेषणम्

• द्वितीयम्: the second
• द्वितीयम्: Karma (कर्म/Object)
• Type: Adjective
• Root: द्वितीय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; (न्यास/स्थान) इत्यादेः विशेषणम्

• लोचन-त्रये: in the triad of eyes
• लोचन-त्रये: Adhikarana (अधिकरण/Locative)
• Type: Noun
• Root: लोचन (प्रातिपदिक) + त्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गम्, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/सप्तमी), एकवचनम्; द्विगुसमासः (त्रयम् लोचनानाम्)

Speaker

Narada (teaching in a Vedanga/technical-yogic instruction stream)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It points to an inner discipline where nāda (subtle sound) is used as a structured contemplative support, moving awareness through key inner loci (root/support, cranial aperture, heart, and eye-centers) toward steadiness and liberation-oriented insight.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

While framed as a technical inner practice, it supports bhakti by refining attention and inner purity—making the mind fit for one-pointed remembrance and worship of the Divine through disciplined inwardness.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects a technical application of sound (nāda) and ordered practice (krama), aligning with the Narada Purana’s Third Pada focus on disciplined methods and precise procedural knowledge akin to Vedanga-style systematization.