Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 43

The Classification and Explanation of Yakṣiṇī Mantras

Kālī and Tārā Vidyās

Devanagari script

तथा पवर्गपूर्वं तु शुक्लं सोमं भ्रुवोर्द्वये । कवर्गपूर्वं रक्ताभं मंगलं लोचनत्रयम् ॥ ४३ ॥

Transliteration

tathā pavargapūrvaṃ tu śuklaṃ somaṃ bhruvordvaye | kavargapūrvaṃ raktābhaṃ maṃgalaṃ locanatrayam || 43 ||

Translation

ដូច្នេះដែរ អក្សរដែលចាប់ផ្តើមដោយ «ប-វರ್ಗ» ត្រូវដាក់ជាន្យាសា ដូចព្រះចន្ទពណ៌ស លើគូរ​ចិញ្ចើមទាំងពីរ; ហើយអក្សរដែលចាប់ផ្តើមដោយ «ក-វರ್ಗ» មានពណ៌ក្រហមស្រាល ត្រូវដាក់ដូចព្រះអង្គារ នៅក្នុងភ្នែកទាំងបី។

Word by Word

• तथा: thus, likewise
• तथा: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)

• प-वर्ग-पूर्वम्: preceded by the pa-group (letters)
• प-वर्ग-पूर्वम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पवर्ग + पूर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषण (neuter nom/acc sg adjective)

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha/Particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (particle), विरोध/विशेषार्थक

• शुक्लम्: white
• शुक्लम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुक्ल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषण

• सोमम्: Soma (Moon)
• सोमम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन (accusative singular)

• भ्रुवोः: in/at the two eyebrows
• भ्रुवोः: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: भ्रू (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; षष्ठी/सप्तमी द्विवचन (gen/loc dual)

• द्वये: in the pair
• द्वये: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: द्वय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी एकवचन (locative singular)

• क-वर्ग-पूर्वम्: preceded by the ka-group (letters)
• क-वर्ग-पूर्वम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: कवर्ग + पूर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषण

• रक्त-आभम्: reddish, red-hued
• रक्त-आभम्: Viśeṣaṇa (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: रक्त + आभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषण (having red appearance)

• मङ्गलम्: Maṅgala (Mars)
• मङ्गलम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मङ्गल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया एकवचन

• लोचन-त्रयम्: the three eyes (third eye region)
• लोचन-त्रयम्: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोचन + त्रय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया/प्रथमा एकवचन; द्विगुसमास (three eyes)

Speaker

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Soma (Moon)
• Mangala (Mars)

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It teaches a meditative-ritual mapping (nyasa) where phonetic groups are visualized on subtle bodily loci, aligning speech (varna) with cosmic forces (Soma and Mangala) to steady the mind and refine mantra-upasana.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

By prescribing disciplined visualization and placement of sacred sound, it supports focused worship (upasana) where devotion is stabilized through precise mantra practice rather than mere emotion.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

It reflects Vedanga application—especially Shiksha (phonetics/varna-varga discipline) and Jyotisha (planetary symbolism)—used in ritual-meditative procedure (nyasa) for mantra practice.