Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 83

The Recitation of the Thousand Names of Rādhā and Kṛṣṇa (Yugala-Sahasranāma) and Śaraṇāgati-Dharma

Devanagari script

कुब्जारूपप्रदो विज्ञो मुकुंदो विष्टरश्रवाः । सर्वज्ञो मथुरालोकी सर्वलोकाभिनंदनः ॥ ८३ ॥

Transliteration

kubjārūpaprado vijño mukuṃdo viṣṭaraśravāḥ | sarvajño mathurālokī sarvalokābhinaṃdanaḥ || 83 ||

Translation

ព្រះអង្គប្រទានរូបរាងត្រង់ស្អាតដល់គុបជា; ព្រះអង្គជាព្រះបញ្ញាវិសាលដឹងគ្រប់យ៉ាង; មុកុន្ទៈ អ្នកប្រទានមោក្សៈ; ព្រះកិត្តិយសរីកធំឆ្ងាយ; ព្រះអង្គជាព្រះដឹងទាំងអស់; ព្រះអម្ចាស់ដែលស្នាក់នៅមធុរា; និងព្រះអង្គដែលពិភពទាំងអស់សរសើរ និងរីករាយចំពោះ។

Word by Word

• कुब्जा-रूप-प्रदः: giver of (beautiful) form to Kubjā
• कुब्जा-रूप-प्रदः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: कुब्जा (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक) + प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (कुब्जायै रूपं प्रददाति)

• विज्ञः: wise, discerning
• विज्ञः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: विज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• मुकुन्दः: Mukunda (Krishna)
• मुकुन्दः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मुकुन्द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम (proper epithet)

• विष्टार-श्रवाः: of far-spread fame
• विष्टार-श्रवाः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: विष्टार (प्रातिपदिक) + श्रवस्/श्रवाः (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—बहुव्रीहिः (विष्टारं श्रवो यस्य = whose fame is widespread)

• सर्व-ज्ञः: all-knowing
• सर्व-ज्ञः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + ज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—कर्मधारयः (सर्वं जानाति)

• मथुरा-लोकी: one who beholds/visits Mathurā
• मथुरा-लोकी: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: मथुरा (प्रातिपदिक) + लोकिन्/लोकी (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (मथुरां लोकयति/मथुरायां लोकी = who looks upon/visits Mathurā)

• सर्व-लोक-अभिनन्दनः: delight of all worlds
• सर्व-लोक-अभिनन्दनः: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक) + अभिनन्दन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (सर्वलोकानाम् अभिनन्दनः)

Speaker

Narada (in dialogue framework with Sanatkumara tradition; verse functions as an epithet-list praising Vishnu/Krishna)

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: adbhuta

Characters & Entities

• Vishnu
• Krishna
• Kubja
• Mathura

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It concentrates devotion through a compact series of divine epithets: remembering the Lord as liberator (Mukunda), omniscient, universally praised, and present in sacred Mathurā—showing that sincere remembrance purifies and uplifts.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti is expressed as nāma-smaraṇa: contemplating the Lord’s qualities and līlā references (like Kubjā’s transformation) strengthens faith that divine grace can transform the devotee and culminate in mokṣa.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

While not a technical sutra, it reflects the applied use of chandas and nāma-stotra recitation—supporting disciplined chanting (śikṣā/pronunciation and chandas/metrical flow) as a practical devotional method.