Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 17
Vyākaraṇa-saṅgraha: Pada–Vibhakti–Kāraka–Lakāra–Samāsa
न कर्तृकर्मणोः षष्टी निष्टादिप्रतिपादिका । एता वै द्विविधा ज्ञेयाः सुबादिषु विभक्तिषु । भूवादिषु तिङतेषु लकारा दश वै स्मृताः ॥ १७ ॥
na kartṛkarmaṇoḥ ṣaṣṭī niṣṭādipratipādikā | etā vai dvividhā jñeyāḥ subādiṣu vibhaktiṣu | bhūvādiṣu tiṅateṣu lakārā daśa vai smṛtāḥ || 17 ||
វិភត្តិទី៦ (ឋស្ឋី) មិនមានបំណងបង្ហាញ «អ្នកធ្វើ» និង «កម្ម» ទេ; វាបង្ហាញន័យប្រភេទកិរិយាវិសេស (participial) ដូចជា niṣṭā ជាដើម។ ដូច្នេះ វិភត្តិទាំងនេះ ក្នុងចំណោមការប្រែប្រួលនាម (សុ-អាទិ) ត្រូវដឹងថាមានពីរប្រភេទ។ ហើយក្នុងប្រព័ន្ធកិរិយា—ក្នុងទិङ-បច្ច័យដែលផ្អែកលើធាតុដូចជា bhū—មានលការណ៍ (lākāra) ដប់ ប្រពៃណីបានចងចាំ។
Sanatkumara (teaching Narada)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: adbhuta
FAQs
It frames Vedāṅga Vyākaraṇa as a disciplined tool for right understanding of śāstra: precise meanings of cases and verb-forms prevent misreading Dharma and Mokṣa teachings.
Indirectly: by emphasizing correct linguistic interpretation, it safeguards accurate comprehension of bhakti-oriented scriptures and mantras, ensuring devotion rests on proper meaning rather than confusion of grammatical relations.
Vyākaraṇa basics: (1) the function of the ṣaṣṭī (genitive) and its interpretive scope, including participial/derivative senses like niṣṭā, and (2) the standard count of ten lākāras used with tiṅ verb-endings.