Adhyaya 223

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे राजधर्मो नाम द्वाविंशत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ त्रयोविंशत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः राजधर्माः पुष्कर उवाच वक्ष्ये ऽन्तःपुरचिन्तां च धर्माद्याः पुरुषार्थकाः अन्योन्यरक्षया तेषां सेवा कार्या स्त्रिया नृपैः

ដូច្នេះ ក្នុង អគ្និមហាបុរាណ បញ្ចប់ជំពូកទី២២២ មានចំណងជើង «រាជធម៌ (កាតព្វកិច្ចរបស់ព្រះមហាក្សត្រ)»។ ឥឡូវចាប់ផ្តើមជំពូកទី២២៣ ស្តីពី «រាជធម៌ទាំងឡាយ»។ ពុស្សករ បានមានពាក្យថា៖ «ខ្ញុំនឹងពន្យល់អំពីការគ្រប់គ្រងអន្តះបុរ (វាំងក្នុង/គ្រួសាររាជវង្ស) ផងដែរ។ ដើម្បីរក្សា ធម៌ និងគោលបំណងជីវិតផ្សេងៗ តាមការការពារគ្នាទៅវិញទៅមក ព្រះមហាក្សត្រគួរឲ្យមានការថែទាំ និងបម្រើស្ត្រីក្នុងវាំងឲ្យសមគួរ»។

Verse 2

मासेनैकेनेति छ , ज च धर्ममूलो ऽर्थविटपस् तथा कर्मफलो महान् त्रिवर्गपादपस्तत्र रक्षया फलभागं भवेत्

«ក្នុងមួយខែតែមួយ…»—ធម៌ ជាឫស; អត្ថ (ទ្រព្យសម្បត្តិ/ប្រយោជន៍) ជាសាខា; ផលដ៏ធំ គឺផលនៃកម្ម។ នេះហៅថា «ដើមឈើនៃគោលបំណងបី» (ត្រីវರ್ಗ)؛ ដោយការការពារវា មនុស្សនឹងបានចំណែកនៃផ្លែរបស់វា។

Verse 3

कामाधीनाः स्त्रियो राम तदर्थं रत्नसङ्ग्रहः सेव्यास्ता नातिसेव्याश् च भूभुजा विषयैषिणा

«ស្ត្រីទាំងឡាយ ស្ថិតក្រោមអំណាចនៃកាម (បំណងប្រាថ្នា) ឱ រាមៈ ដោយហេតុនោះហើយ មានការប្រមូលផ្តុំរតនៈ។ ព្រះមហាក្សត្រដែលស្វែងរកសុខរីករាយលោកិយ អាចសេពសម្ព័ន្ធជាមួយពួកនាងបាន តែគួរមិនឲ្យលើសលប់»។

Verse 4

आहारो मैथुनन्निद्रा सेव्या नाति हि रुग् भवेत् मञ्चाधिकारे कर्तव्याः स्त्रियः सेव्याः स्वरामिकाः

អាហារ ការរួមភេទ និងការគេង គួរធ្វើតាមសមមាត្រ មិនគួរលើសលប់ទេ; ព្រោះដោយលើសលប់ ជំងឺកើតឡើងពិតប្រាកដ។ ដោយគោរពតាមសមរម្យនៃគ្រែ និងកាលៈទេសៈ គួរសេពសម្ព័ន្ធជាមួយស្ត្រីដែលសមស្រប និងពេញចិត្តចំពោះខ្លួន។

Verse 5

दुष्टान्याचरते या तु नाबिनन्दति तत्कथां ऐक्यं द्विषद्भिर्व्रजति गर्वं वहति चोद्धता

តែស្ត្រីណាដែលប្រព្រឹត្តអំពើអាក្រក់ មិនរីករាយចំពោះពាក្យសន្ទនាដ៏ល្អនោះ ទៅរួមសម្ព័ន្ធជាមួយអ្នកមានចិត្តព្យាបាទ ហើយដោយអួតអាងកាន់មោទនភាព—នាងគួរត្រូវបានដឹងថា មានសភាពខូចខាត។

Verse 6

चुम्बिता मार्ष्टि वदनं दत्तन्न बहु मन्यते स्वपित्यादौ प्रसुप्तापि तथा पश्चाद्विबुध्यते

ពេលត្រូវថើប នាងជូតមុខ; ពេលគេផ្តល់អាហារ នាងមិនសូវគិតថាមានតម្លៃ។ ដំបូងហាក់ដូចជានាងដេកលក់ ប៉ុន្តែក្រោយមកនាងភ្ញាក់ឡើង ហើយក្លាយជាចាប់អារម្មណ៍។

Verse 7

स्पृष्टा धुनोति गात्राणि गात्रञ्च विरुणद्धि या ईषच्छृणोति वाक्यानि प्रियाण्यपि पराङ्मुखी

ពេលត្រូវប៉ះ នាងញ័រចេញពីអវយវៈ ហើយទាញរាងកាយថយចេញ; នាងស្តាប់ពាក្យតែពាក់កណ្តាល សូម្បីពាក្យផ្អែមរបស់អ្នកស្រឡាញ់ ក៏នៅតែបង្វែរមុខចេញ។

Verse 8

न पश्यत्यग्रदत्तन्तु जघनञ्च निगूहति दृष्टे विवर्णवदना मित्रेष्वथ पराङ्मुखी

នាងមិនមើលអ្វីដែលដាក់នៅមុខទេ ហើយលាក់ត្រគាក; ពេលគេមើល នាងមុខស្លេក ហើយនៅចំពោះមិត្តភក្តិ នាងក៏នៅតែបង្វែរមុខចេញ ដើម្បីជៀសវាង។

Verse 9

तत्कामितासु च स्त्रीसु मध्यस्थेव च लक्ष्यते ज्ञातमण्डनकालापि न करोति च मण्डनं

នៅក្នុងចំណោមស្ត្រីដែលគាត់ប្រាថ្នា គាត់ត្រូវបានឃើញថាប្រព្រឹត្តដូចជាមិនពាក់ព័ន្ធ។ ទោះដឹងពេលវេលានិងឱកាសសមស្របសម្រាប់ការតុបតែង ក៏គាត់មិនតុបតែងខ្លួនឡើយ។

Verse 10

या सा विरक्ता तान्त्यक्त्वा सानुरागां स्त्रियम्भजेत् दृष्ट्वैव हृष्टा भवति वीक्षिते च पराङ्मुखी

ស្ត្រីដែលបានបាត់សេចក្តីស្រឡាញ់ ហើយបានបោះបង់នាងទៅ គួរតែចូលរួមជាមួយស្ត្រីដែលនៅតែមានសេចក្តីស្រឡាញ់។ ព្រោះស្ត្រីមានសេចក្តីស្រឡាញ់ រីករាយត្រឹមតែឃើញអ្នកស្រឡាញ់ ប៉ុន្តែពេលត្រូវមើលផ្ទាល់ នាងបង្វែរមុខចេញ ដោយអៀនខ្មាស់។

Verse 11

कामाधरा इति घ , ञ च लज्जाधिकारे इति ख , छ च सुवासिका इति क द्विष्टान्याचक्षते इति ञ न पश्यत्यग्रदत्तन्त्वित्यादिः, मित्रेष्वथ पराङ्मुखीत्यन्तः पाठः ज पुस्तके नास्ति स्त्रियं व्रजेदिति घ , ञ च दृश्यमना तथान्यत्र दृष्टिं क्षिपति चञ्चलां तथाप्युपावर्तयितुं नैव शक्नोत्यशेषतः

«កាមាធរា»—ដូចដែលសៀវភៅចម្លង Gha និង Ña អាន; «ក្នុងផ្នែកអំពីលज्जា (lajjā-adhikāra)»—ដូចដែល Kha និង Cha អាន; «សុវាសិកា»—ដូចដែល Ka អាន; «ពួកគេបង្ហាញកំហុសដែលគេមិនពេញចិត្ត»—ដូចដែល Ña អាន។ មានការកត់សម្គាល់អំពីអត្ថបទ «…ន បស្ស្យតិ…» ចាប់ផ្តើមដោយ «អគ្រទត្តន្ត្វ…» ជាដើម; ហើយអត្ថបទបញ្ចប់ «មិត្ត្រេṣ្វ អថ បរាង្មុខី…» មិនមានក្នុងសៀវភៅ Ja ទេ។ «ស្ត្រីយំ វ្រាជេត»—ដូចដែល Gha និង Ña អាន។ (ន័យ:) ទោះត្រូវគេមើលឃើញ ក៏នាងបោះភ្នែករវល់ទៅកន្លែងផ្សេងៗ; ប៉ុន្តែនាងមិនអាចដកភ្នែកត្រឡប់មកវិញឲ្យសព្វគ្រប់បានទេ។

Verse 12

विवृणीति तथाङ्गानि स्वस्या गुह्यानि भार्गव गर्हितञ्च तथैवाङ्गं प्रयत्नेन निगूहति

ឱ ភារគវៈ នរណាម្នាក់បង្ហាញសូម្បីតែអង្គៈសម្ងាត់របស់ខ្លួន; ហើយដូចគ្នានោះ ដោយការខិតខំ គេបាំងបិតអង្គៈដែលគួររិះគន់ ឬកំហុសមួយ។

Verse 13

तद्दर्शने च कुरुते बालालिङ्गनचुम्बनं आभाष्यमाणा भवति सत्यवाक्या तथैव च

ពេលឃើញគាត់ នាងធ្វើការអោប និងថើបដូចក្មេងតូច; ពេលគេនិយាយទៅ នាងក្លាយជាអ្នកនិយាយពិត—ដូច្នេះហើយ។

Verse 14

स्पृष्टा पुलकितैर् अङ्गैः स्वेदेनैव च भुज्यते करोति च तथा राम सुलभद्रव्ययाचनं

ពេលត្រូវប៉ះ អង្គៈរបស់នាងមានរោមឈរព្រឺព្រួច ហើយដូចជាត្រូវញាំញីដោយញើស; ហើយឱ រាមៈ នាងក៏សុំរបស់ដែលរកបានងាយៗផងដែរ។

Verse 15

ततः स्वल्पमपि प्राप्य करोति परमां मुदं नामसङ्कीर्तनादेव मुदिता बहु मन्यते

បន្ទាប់មក ទោះទទួលបានតិចតួចក៏ដោយ ក៏កើតមានសេចក្តីរីករាយដ៏ខ្ពស់បំផុត; ដោយតែការសូត្រព្រះនាមប៉ុណ្ណោះ គេក្លាយជារីករាយ ហើយចាត់ទុកអ្វីតិចនោះថាជាធំ។

Verse 16

करजाङ्काङ्कितान्यस्य फलानि प्रेषयत्यपि तत्प्रेषितञ्च हृदये विन्यसत्यपि चादरात्

ទោះបីគាត់ផ្ញើផ្លែឈើដែលបានសម្គាល់ដោយសញ្ញាដៃរបស់ខ្លួន ហើយទោះបីគាត់ដាក់ក្នុងបេះដូងដោយក្តីគោរពនូវអ្វីដែលបានផ្ញើមកពីអ្នកភក្តិ នោះក៏ត្រូវទទួលយកជាបូជាដោយភក្តិ។

Verse 17

आलिङ्गनैश् च गात्राणि लिम्पतीवामृतेन या सुप्ते स्वपित्यथादौ च तथा तस्य विबुध्यते

នាងដែលដោយការឱបក្រសោប ហាក់ដូចជាលាបអវយវៈដោយអម្រឹត—ពេលគាត់ដេកលក់ គាត់សុបិនតាំងពីដំបូង ហើយដូចគ្នានោះ គាត់ភ្ញាក់ឡើងដោយអារម្មណ៍នោះ។

Verse 18

उरू स्पृशति चात्यर्थं सुप्तञ्चैनं विबुध्यते कपित्थचूर्णयोगेन तथा दघ्नः स्रजा तथा

ពេលប៉ះភ្លៅរបស់គាត់ខ្លាំងពេក គាត់នឹងដេកលក់; អាចធ្វើឲ្យគាត់ភ្ញាក់ដោយលាបថ្នាំដែលផ្សំពីម្សៅកបិត្ថ (ផ្លែឈើ-ដើមឈើ) ហើយដូចគ្នានោះ អាចរំញោចឲ្យភ្ញាក់ដោយកម្រងផ្កា (ស្រជា) ដែលធ្វើពីទឹកដោះគោជូរ (ដឃិ)។

Verse 19

घृतं सुगन्धि भवति दुग्धैः क्षिप्तैस् तथा यवैः भोज्यस्य कल्पनैवं स्याद्गन्धमुक्तिः प्रदर्श्यते

ឃ្រឹត (ghee) ក្លាយជាមានក្លិនក្រអូបល្អ ពេលលាយទឹកដោះគោចូល ហើយដូចគ្នានោះ ពេលបន្ថែមស្រូវបារ្លី។ ដូច្នេះ ក្នុងការរៀបចំម្ហូបអាហារ វិធីបញ្ចេញ និងបញ្ចូលក្លិនក្រអូបត្រូវបានបង្ហាញ។

Verse 20

शौचमाचमनं राम तथैव च विरेचनं भावना चैव पाकश् च बोधनं धूपनन्तथा

«ភាពស្អាត (śauca), ការស្រូបទឹកបរិសុទ្ធ (ācamana), ហើយដូចគ្នានោះ ការបញ្ចុះពោះ (virecana), ការលាយបញ្ចូល/លេវីហ្គេស្យុង (bhāvanā), ការចម្អិន ឬរៀបចំទឹកឱសថ (pāka), ការរំញោចឲ្យភ្ញាក់ (bodhana), និងការផ្សែងក្រអូប (dhūpana)—ទាំងនេះត្រូវអនុវត្ត, ឱ រាមា»។

Verse 21

वासनञ्चैव निर्दिष्टं कर्माष्टकमिदं स्मृतं कपित्थबिल्वजम्वाम्रकरवीरकपल्लवैः

បានកំណត់ការធ្វើឲ្យក្រអូប (វាសនៈ) ផងដែរ; នេះត្រូវបានចងចាំថាជាវិធីសាស្ត្រប្រាំបីប្រការ ដោយប្រើស្លឹកទន់នៃកបិត្ថ (wood-apple), បិល្វ (bilva), ជម្ពូ (rose-apple), អាម្រ (mango) និង ករវីរ (oleander)។

Verse 22

कृत्वोदकन्तु यद्द्रव्यं शौचितं शौचनन्तु तत् तेषामभावे शौचन्तु मृगदर्पाम्भसा भवेत्

វត្ថុណាដែលបានបរិសុទ្ធដោយការលាបទឹក នោះវត្ថុនោះឯងជាមធ្យោបាយសម្រាប់ការសម្អាត។ បើខ្វះវត្ថុសម្អាតទាំងនោះ អាចទទួលបានភាពបរិសុទ្ធដោយទឹកលាយជាមួយក្លិនមូសពីសត្វក្តាន់។

Verse 23

नखं कुष्ठं घनं मांसी स्पृक्कशैलेयजं जलं तथैव कुङ्कुमं लाक्षा चन्दनागुरुनीरदं

នខ (nakha) ជាគ្រឿងក្រអូប, កុષ્ઠ (kuṣṭha), ឃន (ghana) ជាជ័រក្រអូប, ម៉ាំសី (māṁsī) ស្ពៃកណាត, ស្ព្រឹក្ក (spṛkka), ទឹកដែលជ្រលក់ដោយ ឝៃលេយ (śaileya) និង កុងគុម (kuṅkuma) សាហ្វ្រន, លាក្ិសា (lākṣā) លាក់, ចន្ទន (candana) ចន្ទន៍, អគុរុ (aguru) ឈើអាហ្គារវូដ និង នីរទ (nīrada) មូស—ទាំងនេះជាគ្រឿងក្រអូបដែលត្រូវប្រើ។

Verse 24

सरलं देवकाष्ठञ्च कर्पूरं कान्तया सह बालः कुन्दुरुकश् चैव गुग्गुलुः श्रीनिवासकः

សរាល (sarala) ជាជ័រឈើស្រល់, ទេវកាស្ឋ (devakāṣṭha) ឈើសេដារ/«ឈើទេវ», កർពូរ (camphor) ជាមួយ កាន្តា (kāntā); ហើយក៏មាន បាល (bāla), កុន្ទុរុក (kunduruka) ធូប frankincense, គុគ្គុលុ (guggulu) ជ័រគុគ្គុល និង ស្រីនិវាសក (śrīnivāsaka) — ទាំងនេះជាវត្ថុដែលត្រូវប្រើ។

Verse 25

सह सर्जरसेनैवं धूपद्रव्यैकविंशतिः धूपद्रव्यगणादस्मादेकविंशाद्यथेच्छया

ដូច្នេះ រួមទាំងជ័រឈើសರ್ಜ (śarja) ផង វត្ថុធូបទាំងនេះមានចំនួនម្ភៃមួយ។ ពីក្រុមវត្ថុធូបនេះ អ្នកអាចជ្រើសយកម្ភៃមួយមុខតាមចំណង់ចំណូលចិត្ត។

Verse 26

द्वे द्वे द्रव्ये समादाय सर्जभागैर् नियोजयेत् नखपिण्याकमलयैः संयोज्य मधुना तथा

យកវត្ថុពីរពីរជាគូរ ហើយផ្តល់ជាភាគរង្វាស់ជាមួយជ័រ​សರ್ಜា។ បន្ទាប់មកលាយជាមួយ nakha, piṇyāka និងសរសៃផ្កាឈូក ហើយបន្ថែមទឹកឃ្មុំផងដែរ។

Verse 27

धूपयोगा भवन्तीह यथावत् स्वेच्छया कृताः त्वचन्नाडीं फलन्तैलं कुङ्कुमं ग्रन्थि प्रवर्तकं

នៅទីនេះ រូបមន្តធូប (dhūpa-yoga) កើតមានដោយត្រឹមត្រូវ ពេលរៀបចំតាមចិត្តប្រាថ្នា។ វាប្រើសំបកឈើ និងដើមជាបំពង់ ផ្លែ និងប្រេង ក្រហមកេសរ (saffron) និងវត្ថុដែលជំរុញឲ្យកើត ឬបង្ហាញក្រពេញកក (granthi)។

Verse 28

शैलेयन्तगरं क्रान्तां चोलङ्कर्पूरमेव च मांसीं सुराञ्च कुष्ठञ्च स्नानद्रव्याणि निर्दिशेत्

គួរបញ្ជាក់វត្ថុសម្រាប់ងូតទឹកថ្នាំ៖ śaileya, tagara, krāntā, cola, កាំភ័រ, māṃsī, surā និង kuṣṭha។

Verse 29

एतेभ्यस्तु समादाय द्रव्यत्रयमथेच्छया मृगदर्पयुतं स्नानं कार्यं कन्दर्पवर्धनं

ពីវត្ថុទាំងនេះ យកតាមចិត្តប្រាថ្នា បីមុខ ហើយរៀបចំងូតទឹកថ្នាំ លាយជាមួយមូស្គ (musk)។ វាជាងូតដែលបង្កើនកាម (Kāma) គឺកម្លាំងស្នេហា និងសមត្ថភាពកាម។

Verse 30

त्वङ्मुरानलदैस्तुल्यैर् वालकार्धसमायुतैः स्नानमुत्पलगन्धि स्यात् सतैलं कुङ्कुमायते

ងូតទឹកថ្នាំដែលធ្វើពី tvak (សំបកឈើកិន្នាមុន), murā និង nalada ក្នុងភាគស្មើៗគ្នា ហើយបន្ថែម vālakā កន្លះភាគ នឹងក្លិនដូចផ្កាឈូក។ ពេលលាយជាមួយប្រេង វានឹងមានលក្ខណៈដូចក្រហមកេសរ (saffron) ទាំងក្លិន និងអានុភាព។

Verse 31

जातीपुषसुगन्धि स्यात् तगरार्धेन योजितं सद्ध्यामकं स्याद्वकुलैस्तुल्यगन्धि मनोहरं

ពេលលាយជាមួយ តគរ (tagara) កន្លះមាត្រា វានឹងក្លាយជាក្លិនក្រអូបផ្អែម ដូចផ្កាជាតិ (jāti)។ វាជាការរៀបចំ ធ្យាមក (dhyāmaka) ដ៏ល្អ មានក្លិនគួរឱ្យចាប់ចិត្ត ស្មើនឹងក្លិនផ្កាវកុល (vakula)។

Verse 32

चन्दनागुरुशैलजमिति ख , छ च देवदारुश्चेति घ , ञ च ग्रन्थिपर्णकमिति ग , घ , ञ च सह सर्जरसेनेत्यादिः चोलं कर्पूरमेव चेत्यन्तः पाठः ट पुस्तके नास्ति मञ्जिष्ठातगरं चोलं त्वचं व्यघ्रनखं नक्खं गन्धपत्रञ्च विन्यस्य गन्धतैलं भवेच्छुभं

ដាក់ (លាយ) មញ្ជិષ્ઠា (manjiṣṭhā), តគរ (tagara), ក្រណាត់ (សម្រាប់ចម្រោះ/ជ្រលក់), សំបកដើមកិន្នមុន (cinnamon), វ្យាឃ្រនខ (vyāghranakha), នក្ខ (nakkha) និងស្លឹកក្រអូប រួមគ្នា នឹងបានប្រេងក្រអូបដ៏មង្គល។ (មានអត្ថបទខុសគ្នាតាមសៀវភៅចម្លង អំពីចន្ទនៈ, អគ្រុ, សៃលជ, ទេវដារុ, គ្រន្ធិបರ್ಣក និងសារជរស; ហើយអត្ថបទបញ្ចប់ «ក្រណាត់ និងកំពូរ» មិនមានក្នុងសៀវភៅចម្លងមួយ។)

Verse 33

तैलं निपीडितं राम तिलैः पुष्पाधिवासितैः वासनात् पुष्पसदृशं गन्धेन तु भवेद् ध्रुवं

ឱ រាម (Rāma) អើយ ប្រេងដែលច្របាច់ចេញពីគ្រាប់ល្ង ដែលបានជ្រលក់ជាមួយផ្កាឲ្យក្រអូប ដោយអំណាចនៃការជ្រាបក្លិននោះ នឹងក្លាយជាក្លិនដូចផ្កា ពិតប្រាកដថាវាទទួលបានក្លិនក្រអូបជានិច្ច។

Verse 34

एलालवङ्गकक्कोलजातीफलनिशाकराः जातीपत्रिकया सार्धं स्वतन्त्रा मुखवासकाः

ក្រវាញ (cardamom), ក្លុវ (clove), កក្កោល (kakkola), ចន្ទនៈផ្លែ (nutmeg), កំពូរ (camphor) រួមជាមួយ ម៉េស (mace)—ទាំងនេះ សូម្បីតែប្រើដោយឡែកៗ ក៏សមស្របជាគ្រឿងក្រអូបសម្រាប់មាត់ (mukhavāsa)។

Verse 35

कर्पूरं कुङ्कुमं कान्ता मृगदर्पं हरेणुकं कक्कोलैलालवङ्गञ्च जातौ कोशकमेव च

កំពូរ (camphor), កេសរ (saffron), កាន្តា (kāntā), មស្សក (musk), ហរេណុកា (hareṇukā), កក្កោល (kakkoḷa), ក្រវាញ (cardamom), ក្លុវ (clove), ចន្ទនៈផ្លែ (nutmeg) និង កោសក (kośaka) ផងដែរ—ទាំងនេះត្រូវបានរាប់បញ្ចូលជាវត្ថុក្រអូប។

Verse 36

त्वक्पत्रं त्रुटिमुस्तौ च लतां कस्तूरिकं तथा कण्टकानि लवङ्गस्य फलपत्रे च जातितः

សំបកដើមកានែល និងស្លឹកតេជបាត្រ; ត្រុតិ និងមុស្តា; វល្លិក្រអូប (ប្រភេទជតាមាំសី/ស្ពៃកណាត); មស្សក៏ដែរ; កំពឹស/មុត (កន្ទក) នៃក្លូវ; និងផ្លែ និងស្លឹកនៃជាតិ (ណាត់មេក)—ទាំងនេះត្រូវបានរាយនាមនៅទីនេះ។

Verse 37

कटुकञ्च फलं राम कार्षिकाण्युपकल्पयेत् तच्चूर्णे खदिरं सारं दद्यात्तुर्यं तु वासितं

ហើយឱ រាមា គួររៀបចំផ្លែ “កតុក” (phala មានរសជាតិហឹរ—ប្រភេទមិរោបាលាន) តាមមាត្រការ্ষ (karṣa)។ ក្នុងម្សៅនោះ គួរបន្ថែមសារខទិរ (khadira-extract) ចំនួនមួយភាគបួន ហើយទុកឲ្យក្រអូប/ស្រូបក្លិនឲ្យល្អ (ឲ្យទុំសព្វ)។

Verse 38

सहकाररसेनास्मात् कर्तव्या गुटिकाः शुभाः मुख न्यस्ताः सुगन्धास्ता मुखरोगविनाशनाः

ពីទឹករំអិល/ទឹកផ្លែសហការណ៍ (ស្វាយ) នេះ គួរធ្វើជាគ្រាប់ថ្នាំ (gutikā) ដ៏មង្គល។ ពេលដាក់ក្នុងមាត់ វាមានក្លិនក្រអូប ហើយបំផ្លាញជំងឺក្នុងមាត់។

Verse 39

पूगं प्रक्षालितं सम्यक् पञ्चपल्लववारिणा शक्त्या तु गुटिकाद्रव्यैर् वासितं मुखवासकं

គ្រាប់ពូគ (អារេកា/ប៊ីតែលណាត់) គួរលាងឲ្យស្អាតល្អ ដោយទឹកដែលបានជ្រលក់ជាមួយស្លឹកទន់ប្រាំ (pañca-pallava)។ បន្ទាប់មក តាមសមត្ថភាព គួរធ្វើឲ្យក្រអូបដោយវត្ថុគ្រាប់ក្រអូប (gutikā-dravya) — នេះហៅថា “មុខវាសក” (mukhavāsaka) អ្នកធ្វើឲ្យមាត់ក្រអូប។

Verse 40

कटुकं दन्तकाष्ठञ्च गोमूत्रे वासितं त्र्यहं कृतञ्च पूगवद्राम मुखसौगन्धिकारकं

វត្ថុហឹរ/ក្រអូប និងឈើដុសធ្មេញ (dantakāṣṭha) បើទុកជ្រលក់ក្នុងទឹកនោមគោរយៈបីថ្ងៃ ហើយបន្ទាប់មកធ្វើឲ្យមានរាងដូចគ្រាប់ពូគ (អារេកា) — ឱ រាមា — វានឹងក្លាយជាអ្នកបង្កើតក្លិនក្រអូបល្អសម្រាប់មាត់។

Verse 41

त्वक्पथ्ययोः समावंशौ शशिभागार्धसंयुतौ नागवल्लीसमो भाति मुखवासो मनोहरः

ដោយយកសំបកដើមដាលឈិន និងហារីតកី ក្នុងបរិមាណស្មើគ្នា ហើយបន្ថែមកំព័រ កន្លះភាគ នោះក្លាយជាគ្រឿងក្រអូបសម្រាប់មាត់ដ៏រីករាយ មានប្រសិទ្ធិដូចស្លឹកបេតែល។

Verse 42

कन्दुकञ्चेति ख , छ च दद्यात्तुर्थं तुलोन्मितमिति ट , छ च कक्कोलैलेत्यादिः गुटिकाः शुभा इत्य् अन्तः पाठः घ , ज पुस्तकद्वये नास्ति एवं कुर्यात् सदा स्त्रीणां रक्षणं पृथिवीपतिः न चासां विश्वसेज्जातु पुत्रमातुर्विशेषतः

«កន្ទុកញ្ច»—ដូច្នេះមានក្នុងអក្សរចម្លង ខ និង ឆ; «គួរផ្តល់មួយភាគបួន តាមទម្ងន់»—ដូច្នេះមានក្នុង ត និង ឆ; ហើយ «កក្កោល និងអ្វីៗដទៃ—គ្រាប់ថ្នាំទាំងនេះជាមង្គល» ជាបទបំរែបំរួលខាងក្នុងក្នុងប្រពៃណី ឃ និង ជ ប៉ុន្តែមិនមានក្នុងសៀវភៅពីរ។ ដូច្នេះ ព្រះមហាក្សត្រគួរធ្វើការការពារស្ត្រីជានិច្ច ហើយមិនគួរជឿទុកចិត្តពួកនាងឡើយ ជាពិសេសចំពោះម្តាយរបស់កូនប្រុស។

Verse 43

न स्वपेत् स्त्रीगृहे रात्रौ विश्वासः कृत्रिमो भवेत्

មិនគួរដេកនៅពេលយប់ក្នុងផ្ទះស្ត្រីឡើយ ព្រោះការជឿទុកចិត្តក្នុងស្ថានការណ៍នោះអាចក្លាយជាការជឿក្លែងក្លាយ និងមិនអាចពឹងផ្អែកបាន។