Adhyaya 236

Verse 1

ततो गच्छेन्महादेवि दुर्वासादित्यमुत्तमम् । यत्र दुर्वाससा तप्तं तपो वर्षसहस्रकम् । निराहारो जिताहारः सूर्याराधनतत्परः

それから、ああ大女神よ、人は最勝の聖地「ドゥルヴァーサー・アーディティヤ」へ赴くべきである。そこでは聖仙ドゥルヴァーサが千年にわたり苦行を修し、断食し、食を制し、ただ太陽神スーリヤの礼拝に専心した。

Verse 2

एवं कालेन महता दिव्यतेजा जनाधिपः । प्रत्यक्षं दर्शनं गत्वा प्राह सूर्यो महामुनिम्

かくして長き時を経て、光輝に満つるその尊者（ドゥルヴァーサ）は人々の中の王として、直観のダルシャナを得た。すると太陽神スーリヤが顕現し、大聖仙に語りかけた。

Verse 3

सूर्य उवाच । मा ब्रह्मन्साहसं कार्षीर्वरं वरय सुव्रत । अप्राप्यमपि दास्यामि यत्ते मनसि वर्तते

スーリヤは言った。「おお婆羅門よ、軽率に振る舞うな。善き誓戒を保つ者よ、望みの恩寵を選べ。得難きものとて、汝の心に宿るものはすべて授けよう。」

Verse 4

दुर्वासा उवाच । प्रसन्नो यदि मे देव वरार्हो यदि चाऽप्यहम् । अत्र स्थाने त्वया स्थेयं यावत्तिष्ठति मेदिनी

ドゥルヴァーサーは言った。「もし主よ、あなたが我に満悦し、我がまことに恩寵に値するならば、この地に留まり給え。大地が存する限り。」

Verse 5

दुर्वासादित्यना माऽत्र लोके ख्यातिं च गच्छतु । मया प्रतिष्ठिता या तु प्रतिमा तव सुन्दरी

「またこの世において、この地で『ドゥルヴァーサー・アーディティヤ』の名が広く知られますように。さらに、我が安置し奉ったあなたの麗しき御像（プラティマー）もまた、崇敬され名高くありますように。」

Verse 6

तस्यां सांनिध्यमेवास्तु तव देव जगत्पते । सांनिध्यं कुरुत चात्र यमुना दुहिता तव । त्वत्सुतस्तु महातेजा धर्मराजो महाबलः

その御像において、まことに汝の御臨在がとどまらんことを、ああ神よ、世界の主よ。さらにここにおいても、汝の娘ヤムナーがその臨在を打ち立て、また汝の子—大いなる光輝と大いなる力を備えたダルマラージャ—もここに住まわんことを。

Verse 7

सूर्य उवाच । एतत्सर्वं मुनिश्रेष्ठ त्वयोक्तं संभविष्यति । तीर्थानां कोटिरन्या च गंगादीनां महामुने

スーリヤは言った。「おお、賢者の中の最勝よ、汝の語ったことはすべて成就するであろう。さらに、大いなるムニよ、ここにはガンガーをはじめとする聖地（ティールタ）が、もう一つの『コーティ』（一千万）として加わるであろう。」

Verse 8

आगमिष्यति ते स्थानं निश्चितं वचनान्मम । अत्र स्थाने मया ब्रह्मन्स्थातव्यं सह दैवतैः

わが言葉の確かさによって、汝の場所は必ず成就する。おおブラーフマナよ、この地において我は諸神とともに住まわねばならぬ。

Verse 9

आदित्यानां प्रभावैस्तु ब्रह्मांडोदरवासिनाम् । तेषां माहात्म्यसंयुक्तः स्थास्ये चात्र महामुने

まことに、宇宙の球体の内に住まうアーディティヤたちの威力によって、大いなるムニよ、我もまたここにとどまり、彼らの偉大さ（マーハートミャ）を具して住まうであろう。

Verse 10

सवितॄणां सहस्रेण दृष्टेनैव तु यत्फलम् । तत्फलं कोटिगुणितं दुर्वासादित्यदर्शनात्

千のスーリヤをただ拝するだけで得られるいかなる功徳も、ドゥルヴァーサー＝アーディティヤのダルシャナ（聖なる拝観）によって、その功徳はコーティ倍に増大する。

Verse 11

लप्स्यंते प्राणिनः सर्वे यज्ञकोटिफलं तथा । एवमुक्त्वा तदा सूर्यः सस्मार तनयां निजाम् । तथा च धर्मेराजानं सर्वप्राणिनियामकम्

「すべての生きとし生けるものは、さらに一倶胝（コーティ）ものヤジュニャ（祭祀）の果報を得るであろう。」そう告げて後、スーリヤは自らの娘を想い、また万生を制し治める法王ダルマラージャをも想起した。

Verse 12

स्मृतमात्रा तत्र भित्त्वा पातालतलमुद्ययौ । सा नदीरूपिणी देवी तीर्थकोटिसमन्विता

想起されたその瞬間、彼女はパーターラ（地下界）の地表を破ってその場に湧き上がった。かの女神は河の姿を取り、一倶胝（コーティ）のティールタ（聖地）を具えて現れた。

Verse 13

यमश्च तत्र भगवान्कालदंडधरस्तदा । ऊचतुः प्रणयोपेतौ सूर्यं भुवनसाक्षिणम्

そのとき、時（カーラ）の杖を携える尊き主ヤマもまた、その場で親愛と敬虔をもって語り、万界の証人たるスーリヤに呼びかけた。

Verse 14

यम उवाच । आज्ञापयतु मां देवो यमुनां च जगत्प्रभुः । कार्यं यद्भाविनोऽर्थस्य तत्करिष्ये न संशयः

ヤマは言った。「世の主よ、我に命じ給え。ヤムナーにもまた命じ給え。来たるべき事のためになすべき務めは、疑いなく成し遂げよう。」

Verse 15

सूत उवाच । अत्र क्षेत्रे स्वरूपेण स्थातव्यं वचनान्मम । पापिनां प्राणिनां चात्र रक्षा कार्या प्रयत्नतः

スータは言った。「この聖なるクシェートラにおいて、我が言葉に従い、汝らは自らの顕現の姿のまま留まるべし。ここにおいては、罪ある衆生をも怠りなく守護せよ。」

Verse 16

सूर्यभक्ताः सदा रक्ष्या ब्राह्मणा गृहमेधिनः । त्वं चापि यमुने चात्र कोटितीर्थेन संयुता

スーリヤを敬う信徒は常に護られるべきである――とりわけ家住の法を守るバラモンたちは。さらに汝も、ああヤムナーよ、ここにコーティティールタと結ばれて安置されよ。

Verse 17

वस त्वं भव सुप्रीता स्थाने दुर्वाससोद्भवे । इत्येवमुक्त्वा देवेशस्तत्र दुर्वाससोंऽतिके

「ここに住み、ドゥルヴァーサスより生じたこの地にて、満ち足りて喜べ。」そう告げて、神々の主はドゥルヴァーサスの傍らに留まった。

Verse 18

पश्यतां सर्वदेवानामंतर्द्धानमगात्प्रभुः । दुर्वासास्तु तदा हृष्टो यावत्पश्यति स्वाश्रमम्

すべての神々が見守る中、主は忽然と姿を消し、眼前より隠れた。するとドゥルヴァーサスは歓喜しつつ進み、自らのアーシュラマを見届けるまで歩み続けた。

Verse 19

तावत्पातालमार्गेण यमुना प्रादुराभवत् । यमश्च भगवांस्तत्र दृष्टः क्षेत्रपरूपधृक्

その時、ヤムナーは地下の道を通って顕現した。さらに尊きヤマもそこに現れ、クシェートラの守護者の姿を取っていた。

Verse 20

ईश्वर उवाच । इत्थं समभवत्तत्र यमुनोद्भेदमुत्तमम् । कुण्डमादित्यतो याम्ये दुंदुभिस्तत्र पूर्वतः

イーシュヴァラは語った。「かくしてその地において、ヤムナーの最上の出現が起こった。アーディティヤの南に一つの池があり、その東に『ドゥンドゥビ』と名づくティールタがある。」

Verse 21

क्षेत्रपालो महादेवि यतो दुंदुभिनिःस्वनः । तत्र स्नात्वा महाकुण्डे यः संतर्पयते पितॄन्

おお大女神よ、ドゥṃドゥビ（太鼓）の響きが聞こえるその地に、聖域の守護者クシェートラパーラが鎮まる。そこで大いなる池に沐浴し、ピトリ（祖霊）にタルパナを捧げて満足させる者は……

Verse 22

दश वर्षाणि पञ्चैव तृप्तिं यांति पितामहः । पिंडदानेन दत्तेन पितॄणां तुष्टिमावहेत् । नरके तु स्थितानां च मुक्तिर्भूयान्न संशयः

祖霊（ピターマハ）は十五年にわたり満足を得る。ピṇḍa（供団）を捧げればピトリに歓喜をもたらし、たとえ地獄にある者であっても解脱は豊かに授けられる—疑いはない。

Verse 23

माघे मासि सिते पक्षे सप्तम्यां संयतात्मवान् । दुर्वासार्कं च संपूज्य मुच्यते ब्रह्महत्यया

マーガ月の白分、七日目に、心を慎む信者がドゥルヴァーサールカ（ドゥルヴァーサの太陽）を正しく供養すれば、ブラフマハティヤー（婆羅門殺しという最重罪）より解き放たれる。

Verse 24

स्नात्वा तु यमुना कुण्डे माधवे मासि मानवः । पूजयेद्भक्तिभावेन रविं गगनभूषणम्

マーダヴァ月（ヴァイシャーカ）にヤムナー・クンダで沐浴し、天の飾りであるラヴィ（太陽神）を、信愛の心をもって礼拝すべきである。

Verse 25

पठेत्सहस्रं नाम्ना तु दुर्वासादित्यसंनिधौ । षण्मासान्मुच्यते जंतुर्यद्यपि ब्रह्महा नरः

ドゥルヴァーサーディティヤの御前にて、「千の御名」（サハスラナーマ）を誦すべきである。六か月のうちに衆生は解き放たれる—たとえブラフマハティヤーの罪ある者であっても。

Verse 26

सर्वमंगलमांगल्यं सर्वपापप्रणाशनम् । दुर्वासादित्यनामानं सूर्यं को नु न पूजयेत्

「ドゥルヴァーサーディティヤ」と名づけられた太陽は、あらゆる吉祥の中の最上の吉祥、すべての罪を滅する御方—いったい誰がその日輪を礼拝せずにいられようか。

Verse 27

न तदस्ति भयं किंचिद्यदनेन न शाम्यति । दर्शनेनापि सूर्यस्य तत्र दुर्वाससः प्रिये

ドゥルヴァーサーに愛されし者よ、これによって鎮まらぬ恐れは何ひとつない。ましてや、そこで太陽をひと目拝するだけでも、恐怖は静まる。

Verse 28

संपद्यंते तथा कामाः सर्व एव यथेप्सिताः । बंध्यानां पुत्रफलदं भीतानां भयनाशनम्

かくして、あらゆる願いは望むままに成就する。不妊の者には子（男子）の果報を授け、怯える者の恐れを滅する。

Verse 29

भूतिप्रदं दरिद्राणां कुष्ठिनां परमौषधम् । बालानां चैव सर्वेषां ग्रहरक्षोनिवारणम् । महापापोपशमनं दुर्वासादित्यदर्शनम्

ドゥルヴァーサーディティヤを拝することは、貧しき者に繁栄を授け、癩病の者には無上の霊薬となる。すべての子らを惑星の障りと害する霊から護り、さらに大罪さえも鎮める。

Verse 30

हेमाश्वस्तत्र दातव्यः सूर्यमुद्दिश्य भामिनि । ब्राह्मणे वेदसंयुक्ते तेन दत्ता मही भवेत्

麗しき女よ、そこでは太陽に捧げて黄金の馬を施すべきである。ヴェーダに通じたバラモンに与えるなら、その布施はあたかも大地そのものを施したに等しい。

Verse 31

यस्तत्र पूजयेद्देवं क्षेत्रपालं च दुन्दुभिम् । स पुत्रपशुमान्धीमाञ्छ्रीमान्भवति मानवः

そこで神を、さらにクシェートラパーラとドゥンドゥビと共に礼拝する者は、子と家畜に恵まれ、智慧を備え、富み栄える人となる。

Verse 32

न भयं जायते तस्य त्रिविधं वरवर्णिनि । अर्धगव्यूतिमात्रं तु तत्र क्षेत्रं रवेः स्मृतम्

麗しき肌の女神よ、彼には三種の恐れが起こらない。また彼処のラヴィ（太陽神）の聖域は、半ガヴユーティほどに限られると説かれる。

Verse 33

न तत्र प्रविशेज्जन्तुः सूर्यभक्तिविवर्जितः । इत्येतत्कथितं देवि माहात्म्यं सूर्यदैवतम्

スーリヤへの信愛を欠く者は、いかなる生きものもその聖地に入ってはならない。かくして女神よ、太陽を主宰神とするこのマーハートミヤが説き明かされた。

Verse 236

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये दुर्वासादित्यमाहात्म्यवर्णनंनाम षट्त्रिंशदुत्तरद्विशततमोऽध्यायः

かくして『聖スカンダ・マハープラーナ』—八万一千頌のサンヒターにおいて—第七巻「プラバーサ・カーンダ」、第一部「プラバーサ聖域功徳」に属する、「ドゥルヴァーサとアーディティヤの偉大さの叙述」と題する第二三六章はここに終わる。