Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 18
Devanagari script
सप्तसाधनसंयुक्तां रसाष्टगुणरंजिताम् । गुणैर्नवभिराकीर्णां दशदोषविवर्जिताम्
Transliteration
saptasādhanasaṃyuktāṃ rasāṣṭaguṇaraṃjitām | guṇairnavabhirākīrṇāṃ daśadoṣavivarjitām
Translation
七つのサーダナ（説示の手段）を備え、八つのラサ（美的情趣）によって潤い、九つのグナ（徳）に満ち、十のドーシャ（欠陥）を離れている。
Word by Word
सप्तseven
सप्त:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या-विशेषणम्; समासपूर्वपदत्वेन प्रयोगः (indeclinable-like numeral used as qualifier)
साधनmeans, instruments
साधन:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootसाधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया? एकवचनम् (समासाङ्गत्वेन अव्यक्त-विभक्ति)
संयुक्ताम्endowed/connected with
संयुक्ताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्+युज् (धातु) → संयुक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया एकवचनम्; कर्मणि प्रयोगः (past passive participle, acc. sg. f.)
रसtaste, rasa
रस:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootरस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; समासाङ्गत्वेन (case not expressed)
अष्टeight
अष्ट:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअष्ट (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्या-विशेषणम्; समासपूर्वपदत्वेन प्रयोगः
गुणquality
गुण:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; समासाङ्गत्वेन
रंजिताम्delighted/colored/embellished
रंजिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरञ्ज् (धातु) → रञ्जित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया एकवचनम् (acc. sg. f.)
गुणैःby qualities
गुणैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया विभक्ति; बहुवचनम् (instrumental plural)
नवभिःnine
नवभिः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनव (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्या-विशेषणम्; तृतीया विभक्ति; बहुवचनम् (instr. pl., agreeing with गुणैः)
आकीर्णाम्filled, crowded
आकीर्णाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ+कॄ (धातु) → आकीर्ण (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया एकवचनम्
दशten
दश:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्या-विशेषणम्; समासपूर्वपदत्वेन प्रयोगः
दोषfaults
दोष:
Samasa-anga (Compound member/समासाङ्ग)
TypeNoun
Rootदोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; समासाङ्गत्वेन
विवर्जिताम्devoid of, free from
विवर्जिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि+वृज्/वर्ज् (धातु) → विवर्जित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); स्त्रीलिङ्ग; द्वितीया एकवचनम्
Speaker
Romaharṣaṇa (Sūta)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Prabhāsa-kṣetra
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: An allegorical wheel or lotus with eight petals labeled ‘rasa’, nine gems as ‘guṇa’, and ten broken chains as ‘doṣa’ removed; seven tools (sādhana) arranged around a manuscript pedestal.
FAQs
Dharma-teaching should be both beautiful and disciplined—rich in meaning and free from misleading defects.
Prabhāsakṣetra is the impending subject; this verse continues defining the excellence of the narration.
None; it lists standards for a well-formed sacred narrative.