Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 204›Shloka 8
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

Devanagari script

एतत्ते सर्वमाख्यातं यत्पृष्टोऽस्मि नरोत्तम । द्वितीया जायते शुद्धिर्यथा नष्टान्वये द्विजे । तस्माद्वद महाराज यद्भूयः श्रोतुमर्हसि

Transliteration

etatte sarvamākhyātaṃ yatpṛṣṭo'smi narottama | dvitīyā jāyate śuddhiryathā naṣṭānvaye dvije | tasmādvada mahārāja yadbhūyaḥ śrotumarhasi

Translation

人々の中で最も優れた者よ、あなたが尋ねたことはすべて話しました。血統が不明瞭になった再生族（バラモン）であっても、いかにして第二の浄化が生じるかを。それゆえ、大王よ、語ってください。さらに何を聞きたいと望みますか。

Word by Word
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी/षष्ठी-विभक्ति (4th/6th), एकवचन; अत्र चतुर्थी (to you)
सर्वम्all
सर्वम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
आख्यातम्has been explained
आख्यातम्:
Kriya (Result state)
TypeVerb
Rootआ-ख्या (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे विधेय
यत्which (that)
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धबोधक
पृष्टःasked
पृष्टः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अहम्-सम्बन्धी
अस्मिI am
अस्मि:
Kriya (Copula)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार, उत्तम-पुरुष, एकवचन
नरोत्तमO best of men
नरोत्तम:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootनर-उत्तम (प्रातिपदिक; नर + उत्तम)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
द्वितीयाsecond
द्वितीया:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootद्वितीया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (शुद्धिः)
जायतेarises/is born
जायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
शुद्धिःpurification
शुद्धिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशुद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
यथाas/how
यथा:
Sambandha (Manner marker)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय, उपमान/प्रकारवाचक (as/how)
नष्टlost
नष्ट:
Adhikarana (Locative qualifier)
TypeAdjective
Rootनश् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (अन्वये)
अन्वयेin lineage/descent
अन्वये:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्वय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
द्विजेin the case of a Brahmin (twice-born)
द्विजे:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Sambandha (Inference marker)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात्-रूपेण अव्यय (ablatival adverb), हेत्वर्थ (therefore)
वदtell/speak
वद:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहा-राजन् (प्रातिपदिक; महा + राजन्)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति, एकवचन
यत्that which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धबोधक
भूयःfurther/again
भूयः:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootभूयस्/भूयः (अव्यय)
Formअव्यय, पुनरर्थक (again/more)
श्रोतुम्to hear
श्रोतुम्:
Prayojana (Purpose)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive), अव्ययभाव
अर्हसिyou deserve/are fit
अर्हसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन
Speaker

Viśvāmitra

Skanda Dialogue

Listener: Mahārāja (narottama)

Visual Art Cues

Scene: A teacher-sage (Bhartṛyajña) finishing his explanation to a king; the king leans forward to ask further questions; calm closure with an invitation to continue the discourse.

Characters & Entities
M
Mahārāja
D
Dvija

FAQs

Even when social markers like lineage are obscured, dharma provides a path for restoration and renewed purity.

No particular tīrtha is named in this verse; it functions as a transition within the Tīrthamāhātmya narration.

It references the doctrine of “second purity” (renewed śuddhi) for a dvija with lost lineage, without detailing the steps in this particular verse.

←Previous Verse
Next Verse→