Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 62

Devanagari script

ग्रसितं तत्त्वया शंभो अन्येषामपि दुर्द्धरम् । लिंगरूपेण महता व्याप्तमासीज्जगत्त्रयम्

Transliteration

grasitaṃ tattvayā śaṃbho anyeṣāmapi durddharam | liṃgarūpeṇa mahatā vyāptamāsījjagattrayam

Translation

「おおシャンブよ、あなたは他の者にも耐え難いそれを呑み込まれた。さらに、偉大なるリンガの姿となって、三界を遍く満たされた。」

Word by Word

• ग्रसितम्: swallowed
• ग्रसितम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: ग्रस् (धातु) + ग्रसित (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (कर्मणि प्रयोगः)

• तत्त्वया: by you
• तत्त्वया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; ‘त्वया’ (by you)

• शंभो: O Śambhu
• शंभो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: शंभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, संबोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन

• अन्येषाम्: of others
• अन्येषाम्: Shashthi-Sambandha (Genitive/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• अपि: even / also
• अपि: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (particle; also/even)

• दुर्द्धरम्: hard to bear
• दुर्द्धरम्: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दुर्-धर (प्रातिपदिक; घटकाः: दुर् + धर)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; उपसर्गपूर्वक-तत्पुरुषः (दुर्धर = hard to bear)

• लिंगरूपेण: in the form of the liṅga
• लिंगरूपेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग-रूप (प्रातिपदिक; घटकाः: लिङ्ग + रूप)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; तत्पुरुषः (लिङ्गस्य रूपम्)

• महता: great
• महता: Visheshana (Adjectival/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; (लिंगरूपेण इति विशेषणम्)

• व्याप्तम्: was pervaded
• व्याप्तम्: Karma (Predicate/कर्म-भाव)
• Type: Verb
• Root: व्याप् (धातु) + व्याप्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (आसीत् इति सह)

• आसीत्: was
• आसीत्: Kriya (Main verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आस् (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect/past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

• जगत्त्रयम्: the three worlds
• जगत्त्रयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: जगत्-त्रय (प्रातिपदिक; घटकाः: जगत् + त्रय)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; द्विगु-समासः (त्रीणि जगन्ति)

Speaker

Kāla

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra-liṅga

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Śiva swallowing the unbearable poison, then expanding as a colossal liṅga-form whose presence saturates the three worlds—heaven, earth, and nether realms—while beings gaze upward in astonishment.

Characters & Entities

• Śiva (Śambhu)
• Liṅga
• Three worlds (Trailokya)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Liṅga symbolizes Śiva’s all-pervading reality—He bears what none can bear and fills all realms with His presence.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedāra/Kedārnātha is the implied sacred landscape where Liṅga-mahimā is celebrated in this section.

What ritualistic prescription is mentioned?

Not explicit; the verse supports Liṅga-upāsanā—devotional worship of the Liṅga through praise and contemplation.