भोजन-आह्वान-प्रकरणम् — The Episode of Invitation and the Divine Feast

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ शैलवरस्तात हिमवान्भाग्यसत्तमः । प्राङ्गणं रचयामास भोजनार्थं विचक्षणः

ブラフマーは言った。「それから、山々のうち最勝にして最も幸運なるヒマヴァーンは、愛しき者よ、賢明にして洞察深く、食事のために中庭を整え備えをなした。」

Verse 2

मार्जनं लेपनं सम्यक्कारयामास तस्य सः । स सुगन्धैरलञ्चक्रे नानावस्तुभिरादरात्

彼はそれを丁重に清め、香油を塗って整えさせた。さらに敬虔の心をもって、芳香の品々と種々の供物により荘厳した。

Verse 3

अथ शैलस्सुरान्सर्वानन्यानपि च सेश्वरान् । भोजनायाह्वयामास पुत्रैश्शैलैः परैरपि

そのとき山王ヒマラヤは、すべての神々を、また他の天上の存在たちをもその主宰者とともに、儀礼の饗宴の食事へと招いた。さらに彼は、自らの子らである他の山々とともに招請した。

Verse 4

शैलाह्वानमथाकर्ण्य स प्रभुस्साच्युतो मुने । सर्वैस्सुरादिभिस्तत्र भोजनाय ययौ मुदा

聖仙よ、シァイラ（ヒマラヤ）からの招請を聞くや、力ある主アチュタ（ヴィシュヌ）は喜びに満ちてそこへ赴き、あらゆる神々と他の天上の衆を伴い、饗宴のために集った。

Verse 5

गिरिः प्रभुं च सर्वांस्तान्सुसत्कृत्य यथाविधि । मुदोपवेशयामास सत्पीठेषु गृहान्तरे

ついでギリラージャ（ヒマラヤ）は、定めの作法に従って主と一同を丁重にもてなし、喜びのうちに宮殿の奥の間にある尊き座へと着座させた。

Verse 6

नानासुभोज्यवस्तूनि परिविष्य च तत्पुनः । साञ्चलिर्भोजनायाज्ञां चक्रे विज्ञप्तिमानतः

さまざまな上等の食物を幾度も供したのち、サーンチャリーは謙虚に礼を尽くして、食事を始めるよう招き、許しを告げた。

Verse 7

अथ सम्मानितास्तत्र देवा विष्णुपुरोगमाः । सदाशिवं पुरस्कृत्य बुभुजुस्सकलाश्च ते

そのときそこにて、ヴィシュヌを先頭とする神々は相応に敬われ、サダーシヴァを最前に奉じて、皆そろって供物を共にいただいた。

Verse 8

तदा सर्वे हि मिलिता ऐकपद्येन सर्वशः । पंक्तिभूताश्च बुभुजु र्विहसन्तः पृथक्पृथक्

そのとき一同は四方より一つの場所に集い、整然と列をなして座し、それぞれの席にて供宴をいただき、歓びの笑いに満ちていた。

Verse 9

नन्दिभृंगिवीरभद्रवीरभद्रगणाः पृथक् । बुभुजुस्ते महाभागाः कुतूहलसमन्विताः

ナンディン、ブリンギー、ヴィーラバドラ、そしてヴィーラバドラのガナたちは、それぞれの場所にて供物の饗宴をいただいた。幸いなる従者たちは、好奇と驚嘆に満ちていた。

Verse 10

देवास्सेन्द्रा लोकपाला नानाशोभासमन्विताः । बुभुजुस्ते महाभागा नानाहास्यरसैस्सह

インドラならびに世界の守護神を伴う諸天は、さまざまな光輝に飾られ、幸いなる者たちは多彩な笑いと歓喜の趣のうちに祝宴をいただいた。

Verse 11

सर्वे च मुनयो विप्रा भृग्वाद्या ऋषयस्तथा । बुभुजु प्रीतितस्सर्वे पृथक् पंक्तिगतास्तदा

そのとき、すべての牟尼と婆羅門の聖仙たち—ブリグをはじめ他のリシたちも—は別々の列に座し、心からの歓喜をもって食事を共にした。

Verse 12

तथा चण्डीगणास्सर्वे बुभुजुः कृतभाजनाः । कुतूहलं प्रकुर्वन्तो नानाहास्यकरा मुदा

同じく、チャンディー（Caṇḍī）の一切の眷属も、取り分が整えられて食事をした。強い好奇心を抱き、さまざまな戯れの笑いを交わして、喜びに満ちていた。

Verse 13

एवन्ते भुक्तवन्तश्चाचम्य सर्वे मुदान्विताः । विश्रामार्थं गताः प्रीत्या विष्ण्वाद्यास्स्वस्वमाश्रमम्

かくして皆は満ち足りるまで食し、ついで浄めのために水をすすった。喜びに満たされたヴィシュヌら一同は、親愛の情をもってそれぞれのアーシュラマへ赴き、休息した。

Verse 14

मेनाज्ञया स्त्रियस्साध्व्य श्शिवं सम्प्रार्थ्य भक्तितः । गेहे निवासयामासुर्वासाख्ये परमोत्सवे

おお徳高き淑女よ、メナーの命により、かの女たちは篤き信愛をもって主シヴァに祈り願い、「ヴァーサー」と名づくる至上の祭において御方を家にお迎えし、そこにお住まい頂いた。

Verse 15

रत्नसिंहासने शम्भुर्मेनादत्ते मनोहरे । सन्निधाय मुदा युक्तो ददृशे वासमन्दिरम्

メナーより捧げられた、心を奪う宝玉の獅子座に坐すシャンブは、歓喜に満ちて近づき、御住まいのために整えられた住殿の宮を御覧になった。

Verse 16

रत्नप्रदीपशतकैर्ज्वलद्भिर्ज्वलितं श्रिया । रत्नपात्रघटाकीर्णं मुक्तामणिविराजितम्

そこは吉祥の光輝に燃え立つように輝き、宝玉で作られた幾百の燈明が燦然と照らしていた。宝の器や壺が満ち、真珠と貴き宝石によってまばゆく映えていた。

Verse 17

रत्नदर्प्पणशोभाढ्यं मण्डितं श्वेतचामरैः । मुक्तामणिसुमालाभिर्वेष्टितं परमर्द्धिमत्

宝鏡の美に満ちて燦然とし、白きチャーマラ（払子）で荘厳されていた。さらに真珠と宝玉の花鬘に取り巻かれ、至上の栄華と豊饒にあふれていた。

Verse 18

अनूपमम्महादिव्यं विचित्रं सुमनोहरम् । चित्ताह्लादकरं नानारचनारचितस्थलम्

それは比類なく、至高の天界のごとく、奇瑞に満ちてこの上なく麗しかった。心を歓喜させ、その地は多様な意匠と配置の妙によって整えられていた。

Verse 19

शिवदत्तवरस्यैव प्रभावमतुलम्परम् । दर्शयन्तं समुल्लासि शिवलोकाभिधानकम्

そのとき光が赫々と現れ、シヴァより授けられた恩寵の、比類なき威力を示した。かくして「シヴァローカ」と名高い境界は、至高の昂揚に満ちて輝き渡った。

Verse 20

नानासुगन्धसद्द्रव्यैर्वासितं सुप्रकाशकम् । चन्दनागुरुसंयुक्तं पुष्पशय्यासमन्वितम्

そこは種々の妙なる香料に薫り、まばゆい光明を放っていた。白檀と沈香（アガル）を和し、花を敷きつめた寝台が備えられていた。

Verse 21

नानाचित्रविचित्राढ्यं निर्मितं विश्वकर्म्मणा । रत्नेन्द्रसाररचितैराचितं हारकैर्वरैः

ヴィシュヴァカルマンによって造られ、そこは多種多様で妙なる意匠に満ち、宝玉の王たる珠の最上の精髄で作られた優れた首飾りによって荘厳されていた。

Verse 22

कुत्रचित्सुरनिर्माणं वैकुण्ठं सुमनोहरम् । कुत्रचिच्च ब्रह्मलोकं लोकपालपुरं क्वचित्

ある所には、神々の造りし心奪うヴァイクンタが現れ、ある所にはブラフマローカが現れ、またある所には方位を護るローカパーラたちの都が現れた。

Verse 23

कैलासं कुत्रचिद्रम्यं कुत्रचिच्छक्रमन्दिरम् । कुत्रचिच्छिवलोकं च सर्वोपरि विराजितम्

ある所には麗しきカイラーサが輝き、ある所にはシャクラ（インドラ）の宮殿がそびえ、またある所にはシヴァローカが—万界の上に燦然と、至上として君臨していた。

Verse 24

एतादृशगृहं सर्वदृष्टाश्चर्य्यं महेश्वरः । प्रशंसन् हिमशैलेशं परितुष्टो बभूव ह

かくのごとき住まい――未曾有の驚異に満ちた御殿――を見て、マハーデーヴァはヒマーラヤの主を讃え、心より満悦された。

Verse 25

तत्रातिरमणीये च रत्नपर्य्यंक उत्तमे । अशयिष्ट मुदा युक्तो लीलया परमेश्वरः

そこはこの上なく麗しい場所であり、最上の宝玉の御寝台に、至上主パラメーシュヴァラは、心喜びつつ、神聖なるリーラーとして戯れるように横たわられた。

Verse 26

हिमाचलश्च स्वभ्रातॄन्भोजयामास कृत्स्नशः । सर्वानन्यांश्च सुप्रीत्या शेषकृत्यं चकार ह

そののちヒマーチャラ（ヒマラヤ）は、自らの兄弟たちをことごとく満ち足りるまで饗し、また深い慈愛をもって他の者すべてをも敬い、残る儀礼をしかるべく執り行った。

Verse 27

एवं कुर्वति शैलेशे स्वपति प्रेष्ठ ईश्वरे । व्यतीता रजनी सर्वा प्रातःकालो बभूव ह

山の主母（パールヴァティー）がこのように誓行を修している間、彼女の最愛の主イーシュヴァラは眠りに就いた。夜はすべて過ぎ去り、朝が訪れた。

Verse 28

अथ प्रभातकाले च धृत्युत्साहपरायणाः । नानाप्रकारवाद्यानि वादयाञ्चक्रिरे जनाः

やがて夜明けの時、人々は忍耐と熱意に満ち、さまざまな楽器を奏で始めた。

Verse 29

सर्वे सुरास्समुत्तस्थुर्विष्ण्वाद्यास्सुमुदान्विताः । स्वेष्टं संस्मृत्य देवेशं सज्जिभूतास्ससंभ्रमाः

そのとき、ヴィシュヌを先頭とする諸天は皆、歓喜に満ちて一斉に立ち上がった。自らの選び敬う主、神々の主シヴァを念じ、彼らは敬虔な熱意と急ぎの心でただちに整えた。

Verse 30

स्ववाहनानि सज्जानि कैलासङ्गन्तुमुत्सुकाः । कृत्वा सम्प्रेषयामासुर्धर्मं शिवसमीपतः

カイラーサへ発とうと切望し、彼らはそれぞれの乗り物を整え、そして主シヴァの御前からダルマを遣わした。

Verse 31

वासगेहमथागत्य धर्मो नारायणाज्ञया । उवाच शंकरं योगी योगीशं समयोचितम्

ついでダルマは、ナーラーヤナの命により住まいへ赴き、ヨーギンの主たるシャンカラに、時宜にかなう言葉をもって申し上げた。

Verse 32

धर्म उवाच । उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भद्रन्ते भव नः प्रमथाधिप । जनावासं समागच्छ कृतार्थं कुरु तत्र तान्

ダルマは言った。「起きよ、起きよ、吉祥なる御方よ。われらのために、プラマタたちの主として現れたまえ。人々の住まいへお越しになり、そこで彼らの願いを成就させたまえ。」

Verse 33

ब्रह्मोवाच । इति धर्मवचः श्रुत्वा विजहास महेश्वरः । ददर्श कृपया दृष्ट्या तल्पमुज्झाञ्चकार ह

ブラフマーは語った。かくダルマの言葉を聞くと、マヘーシュヴァラはほほえまれた。ついで慈悲の眼差しを注ぎ、大いなる主は臥床を離れて起き上がられた。

Verse 34

उवाच विहसन् धर्म त्वमग्रे गच्छ तत्र ह । अहमप्यागमिष्यामि द्रुतमेव न संशयः

微笑んで彼は言った。「おおダルマよ、まず汝が先にそこへ行け。われもまた速やかに赴く—疑いはない。」

Verse 35

ब्रह्मोवाच । इत्युक्तश्शंकरेणाथ जनावासं जगाम सः । स्वयङ्गन्तुमना आसीत्तत्र शम्भुरपि प्रभुः

ブラフマーは言った。かくシャンカラに告げられて、彼は人々の住まいへと赴いた。主なるシャンブー、至高の主宰者もまた、自らの御意によりそこへ行くことを決した。

Verse 37

अथ शंम्भुर्भवाचारी प्रातःकृत्यं विधाय च । मेनामान्त्र्य कुध्रं च जनावासं जगाम सः

その後、シャンブ（Śambhu）は聖なる誓願にふさわしい行儀を守り、朝の作法を成し終えた。ついでメナー（Menā）とクドゥラー（Kudhrā）に恭しく暇乞いし、人々の住まいへと赴いた。

Verse 38

महोत्सवस्तदा चासीद्वेदध्वनिरभून्मुने । वाद्यानि वादयामासुर्जनाश्चातुर्विधानि च

聖仙よ、その時は大いなる祭礼が催され、ヴェーダ誦唱の響きが立ちのぼった。四つのヴァルナの人々もまた、さまざまな楽器を奏でた。

Verse 39

शम्भुरागत्य स्वस्थानं ववन्दे च मुनींस्तदा । हरिं च मां भवाचारात् वन्दितोऽभूत्सुरादिभिः

その後、シャンブは自らの住処に戻り、聖仙たちに礼拝した。正しい聖なる作法に従い、ハリにも敬礼し、また私も、デーヴァたちをはじめとする天界の者に相応しく崇敬された。

Verse 40

जयशब्दो बभूवाथ नमश्शब्दस्तथैव च । वेदध्वनिश्च शुभदो महाकोलाहलोऽभवत्

そのとき「勝利あれ！」の叫びが起こり、同じく「ナマハ（礼拝）」の声も響いた。さらに吉祥なるヴェーダの響きが鳴り渡り、偉大で崇高な轟きが生じた。

Verse 52

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्डे वरवर्गभोजनशिवशयनवर्णनं नाम द्विपञ्चाशत्तमोऽध्यायः

かくして『シュリー・シヴァ・マハープラーナ』—第二部ルドラ・サンヒター、第三分パールヴァティー・カーンダ—において、「花婿一行の饗宴とシヴァの安臥の描写」と題する第52章はここに終わる。