शिवपुत्रजननवर्णनम् — Description of the Birth/Manifestation of Śiva’s Son

Verse 1

ब्रह्मोवाच । तदाकर्ण्य महादेवो योगज्ञानविशारदः । त्यक्तकामो न तत्याज संभोगं पार्वतीभयात्

ブラフマーは言った。「それを聞いて、ヨーガの智に通じたマハーデーヴァは、欲を離れていながらも、パールヴァティーの御心を損ねることを畏れ敬い、夫婦の交わりを捨てなかった。」

Verse 2

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखंडे शिवपुत्रजननवर्णनं नाम द्वितीयोऽध्यायः

かくして、栄光ある『シヴァ・マハープラーナ』第二のルドラ・サンヒター、その第四部「クマーラ・カーンダ」において、「シヴァの御子誕生の叙述」と題する第二章はここに終わる。

Verse 3

देवास्सर्वे प्रभुं दृष्ट्वा हरिणा च मया शिवम् । बभूबुस्सुखिनश्चाति तदा वै भक्तवत्सलम्

すべての神々が、至上の主たるシヴァを、ハリ（ヴィシュヌ）と我（ブラフマー）とともに拝したとき、彼らは大いに歓喜した。まことに御方は常に帰依者を慈しむお方である。

Verse 4

इत्याकर्ण्य वचस्तेषां सुराणां भगवान्भवः । प्रत्युवाच विषण्णात्मा दूयमानेन चेतसा

神々のその言葉を聞き終えると、福徳具足のバヴァ（シヴァ）は答えた。内なる心は沈み、思いは悲しみに灼かれていた。

Verse 5

प्रणम्य सुमहाप्रीत्या नतस्कंधाश्च निर्जराः । तुष्टुवुः शंकरं सर्वे मया च हरिणा मुने

大いなる歓喜をもって礼拝し、肩を低く垂れて恭敬する不死の神々は、皆こぞってシャンカラを讃えた。わたしもまた、ハリ（ヴィシュヌ）とともに、ああ聖仙よ。

Verse 6

देवा ऊचुः । देवदेव महादेव करुणासागर प्रभो । अन्तर्यामी हि सर्वेषां सर्वं जानासि शंकर

デーヴァたちは言った。「神々の神よ、マハーデーヴァよ、主よ—慈悲の大海よ。あなたはまことに一切衆生の内なる統御者（アンタリヤーミン）である。ゆえに、シャンカラよ、あなたはすべてを知りたもう。」

Verse 7

देवकार्यं कुरु विभो रक्ष देवान् महेश्वर । जहि दैत्यान् कृपां कृत्वा तारकादीन् महाप्रभून्

全能の主よ、マハーデーヴァよ、神々の務めを成し遂げ、デーヴァたちをお護りください。慈悲をもって、ターラカらのごとき強大なダイティヤを討ち滅ぼしてください。

Verse 8

शिव उवाच । हे विष्णो हे विधे देवास्सर्वेषां वो मनोगतिः । यद्भावि तद्भवत्येव कोऽपि नो तन्निवारकः

シヴァは言われた。「おおヴィシュヌよ、おおヴィダートリ（ブラフマー）よ。おお諸天よ—汝らの心に抱く思いと意図は、すべてに知られている。起こるべきことは必ず起こる。これを妨げ得る者は誰もいない。」

Verse 9

यज्जातं तज्जातमेव प्रस्तुतं शृणुताऽमराः । शिरस्तस्खलितं वीर्यं को ग्रहीष्यति मेऽधुना

起こったことは、まことに起こった—いま相応しきことを聞け、神々よ。わが雄々しき精力（ヴィーリヤ）は頭頂より滑り落ちた；この瞬間、誰がそれを受け取り保つのか。

Verse 10

स गृह्णीयादिति प्रोच्य पातयामास तद्भुवि । अग्निर्भूत्वा कपोतो हि प्रेरितस्सर्वनिर्जरैः

「彼に取らせよ」と言って、それを地に落とさせた。まことに、その鳩は—諸神に促されて—火となった。

Verse 11

अभक्षच्छांभवं वीर्यं चंच्वा तु निखिलं तदा । एतस्मिन्नंतरे तत्राऽऽजगाम गिरिजा मुने

そのとき鳩は、くちばしに取り、シャンバヴァの力をことごとく呑み込んだ。まさにその最中、聖仙よ、ギリジャー（パールヴァティー）がそこへ来臨した。

Verse 12

शिवागमविलंबे च ददर्श सुरपुंगवान् । ज्ञात्वा तद्वृत्तमखिलं महाक्रोधयुता शिवा

シヴァーの来臨が遅れているのを見て、神々の中の最勝者は事の次第を見定めた。シヴァーが一切の経緯を知るや、彼女は大いなる憤怒に満たされた。

Verse 13

उवाच त्रिदशान् सर्वान् हरिप्रभृतिकांस्तदा

その時、彼はハリ（ヴィシュヌ）をはじめとするすべての神々に向かって語りかけた。

Verse 14

देव्युवाच । रे रे सुरगणास्सर्वे यूयं दुष्टा विशेषतः । स्वार्थसंसाधका नित्यं तदर्थं परदुःखदाः

女神は仰せになった。「おおい、おおい、すべての神々の群れよ——とりわけ汝らは邪悪である。常に己が利を成さんとし、そのために他者の苦しみの因となるのだ。」

Verse 15

स्वार्थहेतोर्महेशानमाराध्य परमं प्रभुम् । नष्टं चक्रुर्मद्विहारं वंध्याऽभवमहं सुराः

己が利のために、神々は至上の主マヘーシャを供養し、なだめ奉った。彼らはわがリーラー（聖なる戯れ）を滅ぼし、わたしは不妊となった——おお神々よ。

Verse 16

मां विरोध्य सुखं नैव केषांचिदपि निर्जराः । तस्माद्दुःखं भवेद्वो हि दुष्टानां त्रिदिवौकसाम्

わたしに逆らえば、汝ら不死の者のうち誰一人として安楽を得ることはない。ゆえに、邪なる天界の住人よ、汝らにはただ悲しみのみが起こるであろう。

Verse 17

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा विष्णुप्रमुखान् सुरान्सर्वान् शशाप सा । प्रज्वलंती प्रकोपेन शैलराजसुता शिवा

ブラフマーは語った。かく言い終えるや、山王の娘シヴァは怒りに燃え、ヴィシュヌを筆頭とするすべての神々を呪った。

Verse 18

पार्वत्युवाच । अद्यप्रभृति देवानां वंध्या भार्या भवन्त्विति । देवाश्च दुःखितास्संतु निखिला मद्विरोधिनः

パールヴァティー（Pārvatī）は言った。「今日より、神々の妻たちは子を宿さぬ者となれ。さらに、我に敵対するすべての神々は、悲しみに沈み続けよ。」

Verse 19

ब्रह्मोवाच । इति शप्त्वाखिलान्देवान् विष्ण्वाद्यान्सकलेश्वरी । उवाच पावकं क्रुद्धा भक्षकं शिवरेतसः

ブラフマーは言った。「このようにヴィシュヌをはじめとする一切の神々を呪い終えると、万有を統べる女神は怒りに燃え、シヴァの精種を食らう役目を負うパーヴァカ（アグニ）に告げた。」

Verse 20

पार्वत्युवाच । सर्वभक्षी भव शुचे पीडितात्मेति नित्यशः । शिवतत्त्वं न जानासि मूर्खोऽसि सुरकार्यकृत्

パールヴァティーは言った。「おお嘆きの者よ、汝は万物を食らう者となり、常に『苦悩の魂を持つ者』と呼ばれよ。汝はシヴァの真実のタットヴァを知らぬ。神々の使い走りをするだけの愚か者よ。」

Verse 21

रे रे शठ महादुष्ट दुष्टानां दुष्टबोधवान् । अभक्षश्शिववीर्यं यन्नाकार्षीरुचितं हि तत्

「おいおい、この偽り者め、甚だ邪悪で、悪しき者どもの中でも悪意に満ちた者よ。汝がなしたこと――シヴァの聖なる威力（ヴィールヤ）を食らうべきものとして扱ったこと――それはまことに不相応である。」

Verse 22

ब्रह्मोवाच । इति शप्त्वा शिवा वह्निं सहेशेन नगात्मजा । जगाम स्वालयं शीघ्रमसंतुष्टा ततो मुने

ブラフマーは言った。「このようにアグニを呪うと、山の娘シヴァーはマヘーシャと共に、なお満ち足りぬまま、すみやかに自らの住処へと帰って行った、聖仙よ。」

Verse 23

गत्वा शिवा शिवं सम्यक् बोधयामास यत्नतः । अजीजनत्परं पुत्रं गणेशाख्यं मुनीश्वर

その後、シヴァー（パールヴァティー）はシヴァのもとへ赴き、真摯な努力をもって余すところなく申し上げた。やがて彼女は、ガネーシャと名づけられた最上の御子を生んだ、ああ賢者の中の最勝よ。

Verse 24

तद्वृत्तांतमशेषं च वर्णयिष्ये मुनेऽग्रतः । इदानीं शृणु सुप्रीत्या गुहोत्पत्तिं वदाम्यहम्

おお聖仙よ、私はその一切の経緯をあなたの御前に余すところなく語ろう。いまは歓喜の信愛をもって聴け、我はグハ（スカンダ）の起源を説く。

Verse 25

पावकादितमन्नादि भुंजते निर्जराः खलु । वेदवाण्येति सर्वे ते सगर्भा अभवन्सुराः

まことに、不死の神々は、まず聖なる火（パーヴァカ）によって清められ供えられた食物などを享受した。さらにヴェーダの聖なる言葉の力により、彼らすべては受胎の力を得て、子孫を生みうる者となった。

Verse 26

ततोऽसहंतस्तद्वीर्यं पीडिता ह्यभवन् सुराः । विष्ण्वाद्या निखिलाश्चाति शिवाऽऽज्ञा नष्टबुद्धयः

そののち、彼らはその勇猛なる威力に耐えられず、神々はまことに圧迫された。ヴィシュヌをはじめ一切の神々は、シヴァの命令が彼らを支配したため、心がことごとく惑乱した。

Verse 27

अथ विष्णुप्रभृतिकास्सर्वे देवा विमोहिताः । दह्यमाना ययुः शीघ्रं शरणं पार्वतीपतेः

かくして、ヴィシュヌをはじめとする一切の神々は惑乱した。苦悩に灼かれ、彼らはただちにパールヴァティーの主（シヴァ）を避難所として急ぎ赴いた。

Verse 28

शिवालयस्य ते द्वारि गत्वा सर्वे विनम्रकाः । तुष्टुवुस्सशिवं शंभुं प्रीत्या सांजलयस्सुराः

そのシヴァの聖所の門口に至ると、神々は皆、へりくだった。愛に満ちた歓喜をもって合掌し、彼らはシャンブー――まさにシヴァ、吉祥なる主を讃えた。

Verse 29

देवा ऊचुः । देवदेव महादेव गिरिजेश महाप्रभो । किं जातमधुना नाथ तव माया दुरत्यया

デーヴァたちは言った。「神々の神よ、マハーデーヴァよ、ギリジャーの主よ、偉大なる主君よ。主よ、今いかなることが起こったのですか――越え難きあなたのマーヤーによって？」

Verse 30

सगर्भाश्च वयं जाता दह्यमानाश्च रेतसा । तव शंभो कुरु कृपां निवारय दशामिमाम्

「おおシャンブーよ、我らは身ごもりましたが、その種子の力に焼かれております。どうか憐れみを垂れ、この状態を鎮めてください。」

Verse 31

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्याऽमरनुतिं परमेशश्शिवापतिः । आजगाम द्रुतं द्वारि यत्र देवाः स्थिता मुने

ブラフマーは言った。「不死なる神々が捧げた讃歌をこのように聞き、至上主—シヴァ、シヴァー（パールヴァティー）の主—は、賢者よ、神々の立つ門口へと速やかにお出ましになった。」

Verse 32

आगतं शंकरं द्वारि सर्वे देवाश्च साच्युताः । प्रणम्य तुष्टुवुः प्रीत्या नर्तका भक्तवत्सलम्

シャンカラが門口に到来すると、アチュタ（ヴィシュヌ）をも含むすべての神々は礼拝してひれ伏し、愛に満ちた歓喜をもって讃えた。すなわち、 भक्तに慈しみ深い宇宙の舞王を。

Verse 33

देवा ऊचुः । शंभो शिव महेशान त्वां नतास्स्म विशेषतः । रक्ष नश्शरणापन्नान्दह्यमानांश्च रेतसा

デーヴァたちは言った。「おおシャンブ、シヴァ、マヘーシャーナよ！われらは殊更に切なる心をもって御前に礼拝する。御身に帰依したわれらを守り給え。われらはレータス（精液）の熱に焼かれている。」

Verse 34

इदं दुःखं हर हर भवामो हि मृता ध्रुवम् । त्वां विना कस्समर्थोऽद्य देवदुःखनिवा रणे

「おおハラ、ハラよ――この苦しみを取り除き給え。御身なくしては、われらは必ず滅びる。今日、御身を離れて、戦いのただ中で神々の憂いを鎮め得る者が誰であろうか。」

Verse 35

ब्रह्मोवाच । इति दीनतरं वाक्यमाकर्ण्य सुरराट् प्रभुः । प्रत्युवाच विहस्याऽथ स सुरान् भक्तवत्सलः

ブラフマーは言った。きわめてへりくだったその言葉を聞くや、神々の主にして大いなる力をもつ御方—常に帰依者を慈しむ御主—は微笑み、デーヴァたちに答えられた。

Verse 36

शिव उवाच । हे हरे हे विधे देवास्सर्वे शृणुत मद्वचः । भविष्यति सुखं वोऽद्य सावधाना भवन्तु हि

シヴァは仰せになった。「おおハリよ、おおヴィダートリ（ブラフマー）よ、そしてすべてのデーヴァたちよ、わが言葉を聞け。今日、汝らに安楽と救いの安堵が訪れる。ゆえに心して聴け。」

Verse 37

एतद्वमत मद्वीर्यं द्रुतमेवाऽखिलास्सुराः । सुखिनस्तद्विशेषेण शासनान्मम सुप्रभो

「これをわが左方の威力と知れ。わが命により、すべてのデーヴァは速やかに安楽を得、さらに殊勝にして高き歓喜を得る。」

Verse 38

ब्रह्मोवाच । इत्याज्ञां शिरसाऽधाय विष्ण्वाद्यास्सकलास्सुराः । अकार्षुर्वमनं शीघ्रं स्मरंतश्शिवमव्ययम्

ブラフマーは言った。「かくしてその命を頭上に戴き（恭順して受け）、ヴィシュヌをはじめとするすべての神々は、滅びなき主シヴァを念じつつ、ただちに吐き出した。」

Verse 39

तच्छंभुरेतस्स्वर्णाभं पर्वताकारमद्भुतम् । अभवत्पतितं भूमौ स्पृशद् द्यामेव सुप्रभम्

そのとき、シャンブの種子は黄金の色に輝き、驚異に満ち、山のごとき形をなして地上に落ちた。その光輝は天をも触れるかと思われるほど、まばゆく燃えさかっていた。

Verse 40

अभवन्सुखिनस्सर्वे सुरास्सर्वेऽच्युतादयः । अस्तुवन् परमेशानं शंकरं भक्तवत्सलम्

そのとき、すべての神々は歓喜した――アチュタ（ヴィシュヌ）をはじめとする一切のデーヴァたちである。彼らは、信愛の者に常に慈しみ深い至上主パラメーシャーナ・シャンカラを讃嘆した。

Verse 41

पावकस्त्वभवन्नैव सुखी तत्र मुनीश्वर । तस्याज्ञां परमोऽदाद्वै शंकरः परमेश्वरः

おお、牟尼たちの主よ、そこではパーヴァカ（火神）は少しも安らげなかった。されどシャンカラ――至上の主――は、まことに彼の願い（命）を受け入れ、これを成し遂げられた。

Verse 42

ततस्सवह्निर्विकलस्सांजलिर्नतको मुने । अस्तौच्छिवं सुखी नात्मा वचनं चेदमब्रवीत्

そのとき火神は、動揺し身を震わせつつ、聖者よ、合掌して礼拝した。吉祥なるシヴァを讃え終えると心は安らぎ、次の言葉を述べた。

Verse 43

अग्निरुवाच । देवदेव महेशान मूढोऽहं तव सेवकः । क्षमस्व मेऽपराधं हि मम दाहं निवारय

アグニは言った。「神々の神よ、マヘーシャーナよ。私はあなたの僕でありながら迷妄に沈みました。どうか罪過をお赦しくださり、我が燃えさかる力を鎮めてください。」

Verse 44

त्वं दीनवत्सल स्वामिञ्शंकरः परमेश्वरः । प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा पावको दीनवत्सलम्

火神は心和らぎ、苦しむ者に憐れみ深い主に答えた。「あなたこそシャンカラ、至上の主、我が主よ――常に卑しき者に慈しみを垂れたもう方。」

Verse 45

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य शुचेर्वाणीं स शंभुः परमेश्वरः । प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा पावकं दीनवत्सलः

ブラフマーは語った。かくしてシュチの言葉を聞くや、シャンブ――至上の主――は心静かに、苦しむ者を憐れみ、パーヴァカ（火神）に答えられた。

Verse 46

शिव उवाच । कृतं त्वनुचितं कर्म मद्रेतो भक्षितं हि यत् । अतोऽनिवृत्तस्ते दाहः पापाधिक्यान्मदाज्ञया

シヴァは言われた。「汝は不相応の業をなした。まことに汝は我が種子を食したゆえである。ゆえに我が命により、汝の灼熱は鎮まらぬ——罪があまりにも重いからだ。」

Verse 47

इदानीं त्वं सुखी नाम शुचे मच्छरणागतः । अतः प्रसन्नो जातोऽहं सर्वं दुःखं विनश्यति

いま、悲しむ者よ、汝はまことに安楽となる。汝が我に帰依したからである。ゆえに我は歓喜し、汝のあらゆる苦しみは滅び去る。

Verse 48

कस्याश्चित्सुस्त्रियां योनौ मद्रेतस्त्यज यत्नतः । भविष्यति सुखी त्वं हि निर्दाहात्मा विशेषतः

慎み深く努めて、徳ある女人の胎に汝の種子を放て。そうすれば汝はまことに安楽となり、とりわけ内なる身は灼熱の悩みより解き放たれる。

Verse 49

ब्रह्मोवाच । शंभुवाक्यं निशम्येति प्रत्युवाच शनैः शुचिः । सांजलिर्नतकः प्रीत्या शंकरं भक्तशंकरम्

ブラフマーは言った。シャンブの言葉を聞き終えると、その清浄なる者は静かに答えた。合掌して敬い、愛をもって身をかがめ、シャンカラ—信者に常に慈悲深きシヴァ—に申し上げた。

Verse 50

दुरासदमिदं तेजस्तव नाथ महेश्वर । काचिन्नास्ति विना शक्त्या धर्तुं योनौ जगत्त्रये

主よ、マハーデーヴァよ、汝のこの光輝は近づきがたい。三界において、シャクティなくしては、胎内にそれを担い得る者は誰もいない。

Verse 51

इत्थं यदाऽब्रवीद्वह्निस्तदा त्वं मुनिसत्तम । शंकरप्रेरितः प्रात्थ हृदाग्निमुपकारकः

火神アグニがこのように語ったとき、汝は、最勝の牟尼よ—シャンカラ（Śaṅkara）に促されて—その「心の火」（胸中の熱）を受け入れ、点火と成就を助ける利益の与え手となった。

Verse 52

नारद उवाच । शृणु मद्वचनं वह्ने तव दाहहरं शुभम् । परमानंददं रम्यं सर्वकष्टनिवारकम्

ナーラダは言った。「おおアグニよ、我が言葉を聞け。汝の灼熱を除く吉祥の言葉である。麗しく、至上の歓喜を授け、あらゆる苦患を払い除ける。」

Verse 53

कृत्वोपायमिमं वह्ने सुखी भव विदाहकः । शिवेच्छया मया सम्यगुक्तं तातेदमादरात्

「この方策を行じたなら、アグニよ、安らぎを得て、供物を正しく受け取って焼き尽くす者となれ。シヴァの御意により、我は正しく語った—愛しき者よ—敬虔に受け取れ。」

Verse 54

तपोमासस्नानकर्त्र्यस्त्रियो यास्स्युः प्रगे शुचे । तद्देहेषु स्थापय त्वं शिवरेतस्त्विदं महत्

おお清浄なる者よ、夜明けに、儀礼の沐浴によってタポマーサの誓戒を守る女たちの身に、この偉大なるシヴァの種子の力を汝は据え置け。

Verse 55

ब्रह्मोवाच । तस्मिन्नवसरे तत्रा ऽगतास्सप्तमुनिस्त्रियः । तपोमासि स्नानकामाः प्रातस्सन्नियमा मुने

ブラフマーは言った。「まさにその時、聖仙よ、七人のムニの妻たちがそこへ来た。聖なるタポマーサの月に、儀礼の沐浴を望み、誓戒と規律を守って早朝に到来したのである。」

Verse 56

स्नानं कृत्वा स्त्रियस्ता हि महाशीतार्द्दिताश्च षट् । गंतुकामा मुने याता वह्निज्वालासमीपतः

沐浴を終えると、その六人の女たちは――激しい寒さに苦しめられつつ――立ち去ろうとして、聖仙よ、火の炎の近くへと歩み寄った。

Verse 57

विमोहिताश्च ता दृष्ट्वारुन्धती गिरिशाज्ञया । निषिषेध विशेषेण सुचरित्र सुबोधिनी

その女たちがかくも迷妄に沈むのを見て、行い高く理解明晰なるアルンダティーは、ギリジャーの命により、特別の方法で厳しく制し、正しき道へと立ち返らせた。

Verse 58

ताः षड् मुनिस्त्रियो मोहाद्धठात्तत्र गता मुने । स्वशीतविनिवृत्त्यर्थं मोहिताः शिवमायया

おお聖仙よ、仙人たちの六人の妻は、迷妄により忽ちそこへ赴いた。自らの冷えを退けんとして、シヴァのマーヤーに惑わされたのである。

Verse 59

तद्रेतःकणिकास्सद्यस्तद्देहान् विविशुर्मुने । रोमद्वाराऽखिला वह्निरभूद्दाहविवर्जितः

おお聖仙よ、彼の精の微滴はただちに皮膚の毛孔を通って彼女らの身に入り、あらゆる毛孔に遍満した火は焼く力を失った。シヴァの神聖なる定めにより、その灼熱は鎮められたのである。

Verse 60

अंतर्धाय द्रुतं वह्निर्ज्वालारूपो जगाम ह । सुखी स्वलोकं मनसा स्मरंस्त्वां शंकरं च तम्

そのときアグニはたちまち姿を隠し、燃えさかる炎の相となって去った。満ち足りて自らの界へ帰り、心のうちに汝—吉祥なる主シャンカラ—を念じ続けた。

Verse 61

सगर्भास्ताः स्त्रियस्साधोऽभवन् दाहप्रपीडिताः । जग्मुस्स्वभवनं तातारुंधती दुःखिताऽग्निना

おお聖なる者よ、身ごもっていた女たちは焼けつく熱に苦しめられた。彼女らはそれぞれの住まいへ帰り、アルンダティーもまた火のような苦悩に悩まされ、悲しみのうちに戻っていった。

Verse 62

दृष्ट्वा स्वस्त्रीगतिं तात नाथाः क्रोधाकुला द्रुतम् । तत्यजुस्ताः स्त्रियस्तात सुसंमंत्र्य परस्परम्

いとしき者よ、自らの妻たちの進むさまを見て、夫たちはたちまち怒りに乱れた。彼らは互いに相談し合い、ただちにその女たちを捨て去った。

Verse 63

अथ ताः षट् स्त्रियस्सर्वा दृष्ट्वा स्वव्यभिचारकम् । महादुःखान्वितास्ताताऽभवन्नाकुलमानसाः

そのとき六人の女たちは、自らの過ちの行いを見て、激しい悲嘆に沈み、心はすっかり乱れて動揺し苦しんだ。

Verse 64

तत्यजुश्शिव रेतस्तद्गर्भरूपं मुनिस्त्रियः । ता हिमाचलपृष्ठेऽथाभवन् दाहविवर्जिताः

その後、仙人たちの妻らは、胎児の姿となったシヴァの精を捨て去った。するとヒマーチャラの山腹において、彼女たちはその烈しい火の力による灼熱の苦しみから解き放たれた。

Verse 65

असहञ्शिवरेतस्तद्धिमाद्रिः कंपमुद्वहन् । गंगायां प्राक्षिपत्तूर्णमसह्यं दाहपीडितः

シヴァの強大なる種子に耐えられず、ヒマラヤは震え、堪え難い灼熱の痛みに責められて、ただちにそれをガンガーの流れへ投げ入れた。

Verse 66

गंगयाऽपि च तद्वीर्यं दुस्सहं परमात्मनः । निःक्षिप्तं हि शरस्तंबे तरंगैः स्वैर्मुनीश्वर

おお牟尼の主よ、至上我パラマートマンのその烈しい威力は、ガンガーでさえ耐えがたかった。ゆえに彼女は自らの波によって、それを葦の茂みへと投げ入れた。

Verse 67

पतितं तत्र तद्रेतो द्रुतं बालो बभूव ह । सुन्दरस्सुभगः श्रीमांस्तेजस्वी प्रीतिवर्द्धनः

その種子がそこに落ちるや、たちまち一人の幼子となった――麗しく、吉祥にして、栄光に輝き、火のごとき威光を放ち、歓喜を増し広げる源となった。

Verse 68

मार्गमासे सिते पक्षे तिथौ षष्ठ्यां मुनीश्वर । प्रादुर्भावोऽभवत्तस्य शिवपुत्रस्य भूतले

おお、牟尼の中の最勝者よ。マールガシールシャ月、白分の第六日（シャシュティー）に、シヴァの御子の顕現がこの地上に起こった。

Verse 69

तस्मिन्नवसरे ब्रह्मन्न कस्माद्धिम शैलजा । अभूतः सुखिनौ तत्र स्वगिरौ गिरिशोऽपि च

おおブラフマーよ。その時、外に特段の理由もなく、ヒマーラヤの娘は憂いに沈み、彼らの山において、ギリーシャ（主シヴァ）さえも安らかではなかった。

Verse 70

शिवाकुचाभ्यां सुस्राव पय आनन्दसंभवम् । तत्र गत्वा च सर्वेषां सुखमासीन्मुनेऽधिकम्

シヴァー女神の乳房から、歓喜（アーナンダ）より生じた乳が流れ出た。そこへ赴くと、皆が幸福に満たされたが、牟尼の喜びはなお一層大きかった。

Verse 71

मंगलं चाऽभवत्तात त्रिलोक्यां सुखदं सताम् । खलानामभवद्विघ्नो दैत्यानां च विशेषतः

そして、いとしき者よ、三界に吉祥が起こり、善き者たちに安楽をもたらした。だが悪しき者にはそれが障りとなり、とりわけダイティヤたちには甚だ不利となった。

Verse 72

अकस्मादभवद्व्योम्नि परमो दुंदुभिध्वनिः । पुष्पवृष्टिः पपाताऽशु बालकोपरि नारद

たちまち虚空に、天のドゥンドゥビの最上の轟きが起こった。するとすぐに花の雨が幼子の上に降り注いだ、ああナーラダよ。

Verse 73

विष्ण्वादीनां समस्तानां देवानां मुनिसत्तम । अभूदकस्मात्परम आनन्दः परमोत्सवः

おお最勝の聖仙よ、ヴィシュヌをはじめとするすべての神々の間に、たちまち無上の歓喜、最高の祝祭の悦びが満ちあふれた。