Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 35, Shloka 17

माल्यवानुपदेशः

Malyavan’s Counsel, Portents in Laṅkā, and the Proposal of Alliance

Devanagari script

विषयेषुप्रसक्तेनयत्किञ्चित्कारणात्वया ।।।।ऋषीणामग्नकल्पानामुद्वेगोजनितोमहान् ।

Transliteration

viṣayeṣu prasaktena yat-kiñcit kāraṇāt tvayā | ṛṣīṇām agni-kalpānām udvego janito mahān |

Translation

感官の快楽に耽るがゆえに、いかなる因縁によるにせよ、汝は苦行の威力により火のごとき聖仙たちの間に、大いなる動揺を生じさせた。

Word by Word

• विषयेषु: in sense-objects/matters
• विषयेषु: अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
• Type: Noun
• Root: विषय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः (7th/Locative), बहुवचनम्

• प्रसक्तेन: by (one) attached/engrossed
• प्रसक्तेन: करण (Karaṇa/Instrument-cause)
• Type: Adjective
• Root: प्रसक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; सञ्ज्/सक्त from √सञ्ज्/√सज्)
• Form: पुंलिङ्गः, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), एकवचनम्; भूतकृदन्त (past participle) used adjectivally

• यत्: which/that
• यत्: सम्बन्ध (Relative connector)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)

• किञ्चित्: some/any (thing)
• किञ्चित्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अनिश्चितार्थक (indefinite)

• कारणात्: from the cause/reason
• कारणात्: अपादान (Apādāna/Source-cause)
• Type: Noun
• Root: कारण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम्

• त्वया: by you
• त्वया: कर्ता (Karta/Agent)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• ऋषीणाम्: of the seers
• ऋषीणाम्: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्

• अग्निकल्पानाम्: fire-like
• अग्निकल्पानाम्: सम्बन्ध (Genitive qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अग्नि-कल्प (प्रातिपदिक; अग्नि + कल्प)
• Form: पुंलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifying ऋषीणाम्)

• उद्वेगः: agitation/distress
• उद्वेगः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: उद्वेग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• जनितः: produced/caused
• जनितः: कर्ता-विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: जनित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √जन्)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; भूतकृदन्त (PPP)

• महान्: great
• महान्: कर्ता-विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्

Context

"Being engaged in matters of sense pleasures you have created great agitation(disturbance) in the minds of the seers (engaged in penance) who resemble gods of burning fire."

Characters & Entities

• Vibhīṣaṇa
• Rāvaṇa
• Ṛṣis (seers)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Unrestrained indulgence violates dharma by harming the spiritually devoted; harming tapasvins invites moral and karmic backlash.

What is the narrative situation?

Rāvaṇa is criticized for pleasure-driven behavior that has repeatedly disturbed ascetics, generating powerful opposition.

Which character virtue is emphasized?

Indriya-nigraha (control of the senses) as essential to righteous rule and social harmony.