Mantra 6

Sukta 2

Sanskrit (Devanagari)

पुनस्त्वादित्या रुद्रा वसवः पुनर्ब्रह्मा वसुनीतिरग्ने । पुनस्त्वा ब्रह्मणस्पतिराधाद् दीर्घायुत्वाय शतशारदाय

IAST Transliteration

púnas tvā́ ādityā́ rudrā́ vásavaḥ púnar brahmā́ vásunītir agne | púnas tvā́ bráhmaṇas pátir ā́dhād dīrghāyutvā́ya śatáśāradāya

English Translation (Griffith/Whitney)

Anew the Ādityas, the Rudras, and the Vasus (set) thee; anew doth Brahmā, bringing good guidance, (set) thee, O Agni. Anew hath Brahmaṇaspati established thee, for long life, for a hundred autumns.

Word by Word

• पुनः: again
• पुनः: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय-प्रातिपदिक)

• त्वा: you (as object)
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• आदित्याः: the Ādityas
• आदित्याः: Kartā
• Type: Noun
• Root: आदित्य (प्रातिपदिक)

• रुद्राः: the Rudras
• रुद्राः: Kartā
• Type: Noun
• Root: रुद्र (प्रातिपदिक)

• वसवः: the Vasus
• वसवः: Kartā
• Type: Noun
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• पुनः: again
• पुनः: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय-प्रातिपदिक)

• ब्रह्मा: Brahmā / the Brahman-priest
• ब्रह्मा: Kartā
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक; नपुंसकलिङ्ग-शब्दस्य पुंवद्भावेन कर्तरि ‘ब्रह्मा’)

• वसुनीतिः: good guidance/prosperous leading
• वसुनीतिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: वसु-नीति (समास-प्रातिपदिक; वसु + नीति)

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• पुनः: again
• पुनः: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: पुनः (अव्यय-प्रातिपदिक)

• त्वा: you (as object)
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ब्रह्मणः: of prayer/sacred formula (brahman)
• ब्रह्मणः: Sambandha
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)

• पतिः: lord
• पतिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: पति (प्रातिपदिक)

• आदधात्: has placed/has bestowed
• आदधात्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √धा (आ + √धा; धातु)

• दीर्घायुत्वाय: for long life
• दीर्घायुत्वाय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: दीर्घायु-त्व (प्रातिपदिक; दीर्घायु + त्व)

• शतशारदाय: for a hundred autumns (i.e., years)
• शतशारदाय: Sampradāna
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: शत-शारद (समास-प्रातिपदिक; शत + शारद)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition (AV 12.2)

Devata: Agni; also Ādityas, Rudras, Vasus; Brahmaṇaspati

Chandas: Anuṣṭubh (probable; verify)

Mantra Rasa

{"primary_rasa":"adbhuta","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From vulnerability to awe-filled reassurance and steady confidence in protection.","listener_experience":"Feeling ‘held’ by many powers; a widening of breath and hope for long life.","intensity":5}