Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 7

Sukta 2

यो अग्निः क्रव्यात् प्रविवेश नो गृहमिमं पश्यन्नितरं जातवेदसम्। तं हरामि पितृयज्ञाय दूरं स घर्ममिन्धां परमे सधस्थे

yó agníḥ kravyā́t prá viveśa no gṛhám imáṁ páśyann ítaraṁ jātávedasam | táṁ harāmi pitṛyajñā́ya dūráṁ sá ghármam índhāṁ paramé sádhasthé

The fire, corpse-devouring, that hath entered this our house, beholding the other Jātavedas—him do I carry far away for the Fathers’ sacrifice: let him kindle heat in the highest station.

यःwho (he who)
यः:
Kartā
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक ‘य’)
अग्निःAgni; fire
अग्निः:
Kartā
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
क्रव्यात्the flesh-devouring (fire)
क्रव्यात्:
Kartā
TypeNoun (epithet)
Rootक्रव्याद् (प्रातिपदिक; ‘कच्चा-मांस-भोजी/शवभोजी’)
प्रविवेशentered
प्रविवेश:
TypeVerb
Rootवि√विश् (प्र + वि√विश्)
नःour
नः:
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
गृहम्house
गृहम्:
Karma
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
इमम्this
इमम्:
Karma
TypePronoun/Determiner
Rootइदम् (सर्वनाम)
पश्यन्seeing
पश्यन्:
Kartā
TypeParticiple
Rootदृश् (√पश्) → पश्यत् (वर्तमान-कृदन्त)
इतरम्the other
इतरम्:
Karma
TypeAdjective
Rootइतर (प्रातिपदिक)
जातवेदसम्Jātavedas (Agni as knower of births/creatures)
जातवेदसम्:
Karma
TypeNoun (epithet)
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक; अग्नि-विशेषण)
तम्him/that
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
हरामिI carry/take away
हरामि:
TypeVerb
Rootहृ√ (हरति)
पितृयज्ञायfor the offering/sacrifice to the Fathers (Pitṛs)
पितृयज्ञाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootपितृयज्ञ (समास-प्रातिपदिक)
दूरम्far away
दूरम्:
TypeAdverbial (acc.)
Rootदूर (प्रातिपदिक)
सःhe
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
घर्मम्heat; hot offering/heat (gharma)
घर्मम्:
Karma
TypeNoun
Rootघर्म (प्रातिपदिक)
इन्धाम्may he kindle
इन्धाम्:
TypeVerb
Rootइन्ध् (इन्धते/इन्धति) → इन्धाम् (विधिलिङ्/आशीर्लिङ् रूप)
परमेin the highest
परमे:
Adhikaraṇa
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
सधस्थेseat/abode; place
सधस्थे:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसधस्थ (प्रातिपदिक)

Rishi: Atharvanic tradition (AV 12.2)

Devata: Agni (in two aspects: kravyād vs Jātavedas); Pitṛs implicitly

Chandas: Anuṣṭubh (probable; verify)

{"primary_rasa":"bhayankara","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From dread of intrusion to relief through decisive boundary-setting.","listener_experience":"A clear sense of ‘clearing out’ and reclaiming the home.","intensity":6}