Previous Verse
Next Verse

Shloka 38

ब्राह्मणानुयात्रा—शौनकोपदेशः

Brāhmaṇas Follow into Exile and Śaunaka’s Instruction

यथैध: स्वसमुत्थेन वह्लिना नाशमृच्छति । तथाकृतात्मा लोभेन सहजेन विनश्यति,'जैसे काष्ठ अपनेसे ही उत्पन्न हुई आगसे जलकर भस्म हो जाता है, उसी प्रकार जिसका मन वशमें नहीं है, वह मनुष्य अपने शरीरके साथ उत्पन्न हुए लोभके द्वारा स्वयं नष्ट हो जाता है

yathaidhāḥ svasamutthena vahninā nāśam ṛcchati | tathākṛtātmā lobhena sahajena vinaśyati ||

Seperti kayu yang binasa oleh api yang timbul dari kayu itu sendiri, demikian pula orang yang tak menaklukkan diri hancur oleh loba yang lahir bersama tubuh—membawa kehancurannya sendiri.

यथाjust as
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
इधःfuel, firewood
इधः:
Karta
TypeNoun
Rootइधस्
FormNeuter, Nominative, Singular
स्वone's own
स्व:
TypeAdjective
Rootस्व
FormMasculine, Instrumental, Singular
समुत्थेनarisen/produced (from)
समुत्थेन:
TypeAdjective
Rootसमुत्थ (सम्+उत्थ)
FormMasculine, Instrumental, Singular
वह्निनाby fire
वह्निना:
Karana
TypeNoun
Rootवह्नि
FormMasculine, Instrumental, Singular
नाशम्destruction
नाशम्:
Karma
TypeNoun
Rootनाश
FormMasculine, Accusative, Singular
ऋच्छतिreaches, comes to
ऋच्छति:
TypeVerb
Rootऋ (ऋच्छति)
FormPresent, Third, Singular, Parasmaipada
तथाso, likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
अकृतात्माone whose self is not disciplined
अकृतात्मा:
Karta
TypeNoun
Rootअकृतात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
लोभेनby greed
लोभेन:
Karana
TypeNoun
Rootलोभ
FormMasculine, Instrumental, Singular
सहजेनinborn, innate
सहजेन:
TypeAdjective
Rootसहज
FormMasculine, Instrumental, Singular
विनश्यतिperishes, is ruined
विनश्यति:
TypeVerb
Rootनश् (वि+नश्)
FormPresent, Third, Singular, Atmanepada

वैशम्पायन उवाच

F
fire (vahni)
F
firewood/kindling (edhāḥ)
G
greed (lobha)