Varaha Purana 187.97: Adhyaya 187, Shloka 97

Determination of the Origin and Procedure of the Ancestral Offering

Pitṛyajña/Śrāddha

Devanagari script

मन्त्रेणानेन कर्तव्यं सर्वसंसारमोक्षणम् ॥ मधुपर्कं त्वरन् गृह्य चेमं मन्त्रमुदाहरेत् ॥

Recitation with translationVaraha Purana 187.97

Transliteration

mantreṇānena kartavyaṃ sarvasaṃsāramokṣaṇam || madhuparkaṃ tvaran gṛhya cemam mantram udāharet ||

Translation

इस मंत्र से वो इंसान इस दुनिया के बंधन से आज़ाद हो जाता है। जल्दी-जल्दी मधुपर्क ले के उस मंत्र को बोलना चाहिए।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• मन्त्रेण: by/with the mantra
• मन्त्रेण: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• अनेन: by this
• अनेन: Karaṇa (करण)
• Type: Noun
• Root: इदम्/एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक (contextual), तृतीया (3rd), एकवचन; सर्वनाम

• कर्तव्यम्: should be done
• कर्तव्यम्: Vidhi (विधेय/भाव)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: कृत्य-प्रत्यय (तव्यत्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय (obligatory)

• सर्व-संसार-मोक्षणम्: complete liberation from saṃsāra
• सर्व-संसार-मोक्षणम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + संसार (प्रातिपदिक) + मोक्षण (प्रातिपदिक)
• Form: समास-समूहः; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (संसारस्य मोक्षणम्) तत्पुरुष, ‘सर्व’ उपपद-विशेषण

• मधुपर्कम्: madhuparka offering (honey-mixture)
• मधुपर्कम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मधुपर्क (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक (usage varies), द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• त्वरन्: hastening
• त्वरन्: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: त्वर् (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्यय वर्तमान कृदन्त (present participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; क्रियासहचर

• गृह्य: having taken
• गृह्य: Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: ग्रह् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), ‘गृह्य’ = गृहीत्वा; पूर्वकालिक क्रिया

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

• इमम्: this
• इमम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: इदम्/एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम

• मन्त्रम्: mantra
• मन्त्रम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• उदाहरेत्: should recite/utter
• उदाहरेत्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उद्-आ-हृ (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद

Speaker

Varāha (default, dialogue framework)

Tags

• Purāṇic Literature
• Mantra
• Madhuparka
• Soteriology (descriptive)

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It links a classical hospitality/ritual substance (madhuparka) with end-of-life liturgy, illustrating adaptive reuse of older ritual forms.

Which geographic location is identified?

No geographic location is specified.

What is the primary ethical instruction?

To act promptly and correctly in providing the prescribed support to the dying person.