Varaha Purana 177.60: Adhyaya 177, Shloka 60

The Curse of Sāmba and the Prescribed Observance of Sun-Worship

Devanagari script

माघमासस्य सप्तम्यां दिव्यं साम्बपुरं नराः ॥ रथयात्रां प्रकुर्वन्ति सर्वद्वन्द्वविवर्जिताः ॥

Recitation with translationVaraha Purana 177.60

Transliteration

māghamāsasya saptamyāṁ divyaṁ sāṁbapuraṁ narāḥ || rathayātrāṁ prakurvanti sarvadvandvavivarjitāḥ ||

Translation

माघ महीने की सातवीं तारीख को लोग रथ निकालते हैं। साम्बपुर में यह होता है। लोग खुश रहते हैं, कोई झगड़ा नहीं होता। सब मिलकर भगवान की यात्रा करते हैं।

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• माघमासस्य: of the month Māgha
• माघमासस्य: सम्बन्ध (Sambandha/Genitive)
• Type: Noun
• Root: माघमास (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (माघः मासः); पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• सप्तम्याम्: on the seventh (lunar day)
• सप्तम्याम्: अधिकरण (Adhikaraṇa/Time)
• Type: Noun
• Root: सप्तमी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; तिथिवाचक (locative of date)

• दिव्यम्: divine
• दिव्यम्: विशेषण (Viśeṣaṇa of साम्बपुरम्)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifying साम्बपुरम्)

• साम्बपुरम्: Sāmba-city (Sāmbapura)
• साम्बपुरम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: साम्ब + पुर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (साम्बस्य पुरम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• नराः: men/people
• नराः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (Plural)

• रथयात्राम्: chariot procession
• रथयात्राम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: रथ + यात्रा (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (रथस्य यात्रा); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• प्रकुर्वन्ति: perform/undertake
• प्रकुर्वन्ति: क्रिया (Kriyā/Verb)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, बहुवचन; उपसर्ग: प्र-

• सर्वद्वन्द्वविवर्जिताः: free from all dualities/conflicts
• सर्वद्वन्द्वविवर्जिताः: विशेषण (Viśeṣaṇa of नराः)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + द्वन्द्व + विवर्जित (प्रातिपदिक; विवर्जित = कृदन्त from वर्ज् with वि-)
• Form: बहुपद-तत्पुरुष (सर्वाणि द्वन्द्वानि विवर्जिताः); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त)

Speaker

Varāha (default narrative frame)

Tags

• Sacred Cities
• Rathayātrā
• Purāṇic Pilgrimage
• Cultural Heritage

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It offers evidence for the Purāṇic valorization of public processional ritual (rathayātrā) and its linkage to calendrical observance, relevant to studies of early festival institutionalization.

Which geographic location is identified?

Sāmbapura is named; it may represent a sacralized urban locus associated with Sāmba traditions, though precise modern identification varies across secondary scholarship.

What is the primary ethical instruction?

The ideal participant is described as ‘free from dvandva’—suggesting composure, social harmony, and restraint as virtues alongside public ritual.