
Sukta 6.13
Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for 6.13)
Agni
Triṣṭubh
Is mantra mein Agni ki taareef ki gayi hai. Wo ek aisa srot hai jahan se sab achhi cheezein nikalti hain. Dhan, vijay, baarish aur paani ki dhaar sab Agni se aate hain. Jo insaan apne bhajan aur yagya se Agni tak pahunchta hai, use safalata ke darwaze khul jate hain. Usko khana, dhan aur ghar ki samriddhi milti hai. Ant mein, santaan aur vansh ka chalna maanga gaya hai.
Mantra 1
त्वद्विश्वा सुभग सौभगान्यग्ने वि यन्ति वनिनो न वयाः । श्रुष्टी रयिर्वाजो वृत्रतूर्ये दिवो वृष्टिरीड्यो रीतिरपाम् ॥
Agni, tum bhagwan ho. Tumse saari achhi cheezein nikalti hain. Jaise jungle se pakshi udte hain, waise hi tumse sab nikalta hai. Log tumhari sunte hain, tum taakat dete ho dushman pe jeet ke liye. Aasman se baarish aati hai, paani behta hai. Yeh sab tumhari den hai.
Mantra 2
त्वं भगो न आ हि रत्नमिषे परिज्मेव क्षयसि दस्मवर्चाः । अग्ने मित्रो न बृहत ऋतस्यासि क्षत्ता वामस्य देव भूरेः ॥
Agni, tum Bhaga jaise ho. Tum khazana laake dete ho. Tum har jagah ho, tumhari chamak alag hai. Tum Mitra jaise ho, tum dharam ki raksha karte ho. Tum bhagwan ho, tum acchi cheezein bantate ho.
Mantra 3
स सत्पतिः शवसा हन्ति वृत्रमग्ने विप्रो वि पणेर्भर्ति वाजम् । यं त्वं प्रचेत ऋतजात राया सजोषा नप्त्रापां हिनोषि ॥
Agni sach ka malik hai. Woh taakat se dushman ko maarta hai. Woh pandit hai, woh dushman se jeet le aata hai. Agni, tum jo logon ko jaante ho, unko aage badhaate ho. Paani ki shakti ke saath tum unko raasta dikhate ho.
Mantra 4
यस्ते सूनो सहसो गीर्भिरुक्थैर्यज्ञैर्मर्तो निशितिं वेद्यानट् । विश्वं स देव प्रति वारमग्ने धत्ते धान्यं पत्यते वसव्यैः ॥
Jo insaan Agni ke paas aake puja karta hai, woh Agni ki taakat ko samajhta hai. Woh bhagwan ki kirpa paata hai. Usko har cheez milti hai jo woh chahta hai. Uske paas khana hota hai, paisa hota hai, ghar hota hai. Woh acchi zindagi jeeta hai.
Mantra 5
ता नृभ्य आ सौश्रवसा सुवीराग्ने सूनो सहसः पुष्यसे धाः । कृणोषि यच्छवसा भूरि पश्वो वयो वृकायारये जसुरये ॥
Agni, tu taqat ka beta hai. Tu insaanon ko acchi badai aur bahaduri deta hai. Jinko tu apne paas rakhta hai, unko tu bada karta hai. Teri taqat se paal aur maal badh jaate hain. Tu dushmanon se aur choron se humein bacha leta hai.
Mantra 6
वद्मा सूनो सहसो नो विहाया अग्ने तोकं तनयं वाजि नो दाः । विश्वाभिर्गीर्भिरभि पूर्तिमश्यां मदेम शतहिमाः सुवीराः ॥
Agni, hum tujhe pukarte hain. Tu taqat ka beta hai aur hum sab tak pahunchta hai. Humein bacche de aur parivar bada kar. Tu jo chahta hai woh humein de. Hum apni saari duaon ke saath poora kaam karke khush ho jayein. Humein taqat mile aur hum jeevan mein aage badhein.
It teaches that Agni is the living source of auspicious powers—prosperity, victory over obstacles, rain, and right order—and that sincere worship at the altar opens the way to success and wellbeing.
It highlights Agni’s vigorous, effective power: he is the sharp force in ritual and life that can overcome resistance and make offerings—and human intentions—bear fruit.
It asks for “openings” to desired outcomes, grain/food and wealth, and especially for child (toka), continuing lineage (tanaya), and overall fulfilment (pūrti).
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.