Rig Veda Sukta 60
Mandala 1Sukta 605 Mantras

Sukta 60

Sukta 1.60

Rishi

Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for RV 1.60)

Devata

Agni (with Mātariśvan in narrative role)

Chandas

Triṣṭubh

Yah mantra Agni ki tarif karta hai jo sabke samne chamakta hai aur jaldi pahunchne wala duta hai. Matarishvan ne pehle Agni ko Bhrgu logon ko diya tha. Ab log apne dil se aur yagya ke sthan se Agni ko bar bar jalate hain. Agni aisa hai jo jaldi asar dikhata hai. Kavi kehte hain Agni dhan ka malik hai. Subah hone par hum Agni se pray karte hain ki jaldi aaye. Wo andar se bhi roshni deta hai.

Recitation with translationRig Veda 1.60

Mantras

Mantra 1

वह्निं यशसं विदथस्य केतुं सुप्राव्यं दूतं सद्योअर्थम् । द्विजन्मानं रयिमिव प्रशस्तं रातिं भरद्भृगवे मातरिश्वा ॥

Matarishvan ne Bhrigu rishi ko ek tohfa diya. Woh tohfa agni hai. Yeh agni bahut badhiya hai, sabke saamne chamakta hai. Jaldi kaam karta hai, paigaam le jaata hai. Do baar janma hai yeh agni. Log iski tareef karte hain jaise koi bada dhan mil gaya ho.

Mantra 2

अस्य शासुरुभयासः सचन्ते हविष्मन्त उशिजो ये च मर्ताः । दिवश्चित्पूर्वो न्यसादि होतापृच्छ्यो विश्पतिर्विक्षु वेधाः ॥

Agni ke niyam ko sab maante hain. Jo log hawan karte hain, woh bhi. Jo sadhe sadhe insaan hain, woh bhi. Yeh hota purana hai, aasman se bhi pehle se hai. Baitha hai apni jagah pe. Poochho to batata hai, sabka malik hai, samajhdar hai.

Mantra 3

तं नव्यसी हृद आ जायमानमस्मत्सुकीर्तिर्मधुजिह्वमश्याः । यमृत्विजो वृजने मानुषासः प्रयस्वन्त आयवो जीजनन्त ॥

Hamari badhiya naam-ni ho, woh is agni tak pahunche. Yeh agni dil se nikalta hai. Mithi baat karta hai. Pandit log khule maidan mein isko wapas laate hain. Mehnat karte hain, puja karte hain. Bar bar isko jagate hain.

Mantra 4

उशिक्पावको वसुर्मानुषेषु वरेण्यो होताधायि विक्षु । दमूना गृहपतिर्दम आँ अग्निर्भुवद्रयिपती रयीणाम् ॥

Yeh agni chamakta hai, saaf hai. Insanon ke beech mein khazana hai. Puja ke waqt sabse pehle isko bulate hain. Ghar mein rehta hai, ghar ka malik hai. Hamare paas aata hai. Dhan aur daulat ka raksha karta hai.

Mantra 5

तं त्वा वयं पतिमग्ने रयीणां प्र शंसामो मतिभिर्गोतमासः । आशुं न वाजम्भरं मर्जयन्तः प्रातर्मक्षू धियावसुर्जगम्यात् ॥

Hum Gautama parivar ke log Agni ko pukarte hain. Agni, tum dhan ka malik ho. Hum apni soch se tumhari mahima gaate hain. Jaise koi tez ghoda taakat le kar aata hai, waise hi hum apni puja saaf karke laate hain. Subah subah, jab roshni aati hai, tab tak tum aa jao. Tumhare paas gyan ki taakat hai.

Frequently Asked Questions

It recalls Mātariśvan bringing Agni as a divine gift to the Bhṛgus, and connects that ancient event to the daily act of kindling Agni in the ritual.

Because Agni has a cosmic birth (as divine fire/light) and a repeated human birth when priests kindle him again in the ritual fire.

It points to inner intention and inspired speech: Agni is not only a physical flame but also the awakened fire of will and insight arising from the heart during worship.

Ask anything about Sukta 60 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play