Sukta 117

Mantra 1

मध्वः सोमस्याश्विना मदाय प्रत्नो होता विवासते वाम् । बर्हिष्मती रातिर्विश्रिता गीरिषा यातं नासत्योप वाजैः ॥

Ashvin bhaiyon, Som ras ki meethi boondein tumhare liye hai. Purana pujari tumhe bula raha hai. Yeh offering ke liye. Barhi pe sab saaf bichha hai, aur shabd chhoot raha hai. Khane-peene ki cheezein taiyaar hain. Nasatya, apni taakat leke paas aao.

Mantra 2

यो वामश्विना मनसो जवीयान्रथः स्वश्वो विश आजिगाति । येन गच्छथः सुकृतो दुरोणं तेन नरा वर्तिरस्मभ्यं यातम् ॥

Ashvin bhaiyon, tumhara rath dimaag se bhi tez hai. Uske ghode zabardast hain. Woh rath logon tak pahunchta hai. Tum us rath se achche ghar jaate ho. Usi raste se hamare paas aao. Tum dono bahut balwan ho.

Mantra 3

ऋषिं नरावंहसः पाञ्चजन्यमृबीसादत्रिं मुञ्चथो गणेन । मिनन्ता दस्योरशिवस्य माया अनुपूर्वं वृषणा चोदयन्ता ॥

Tum dono ne rishi Atri ko bade sankat se bachaya. Woh paanch jaatiyon mein se ek the. Tumne apni taakat se unhe azaad kiya. Tumne dushman ki buri harkaton ko tod daala. Ek-ek karke tumne use haraya. Aage badhte rahe.

Mantra 4

अश्वं न गूळ्हमश्विना दुरेवैॠषिं नरा वृषणा रेभमप्सु । सं तं रिणीथो विप्रुतं दंसोभिर्न वां जूर्यन्ति पूर्व्या कृतानि ॥

Jaise koi chhupa hua ghoda dhundhta hai, waise tumne rishi Rebha ko paani mein dhundha. Woh toota hua tha, bikhra hua tha. Tumne use joda. Tumhari yeh purani karamatein purani nahi hoti. Tum balwan ho Ashvin bhaiyon.

Mantra 5

सुषुप्वांसं न निॠतेरुपस्थे सूर्यं न दस्रा तमसि क्षियन्तम् । शुभे रुक्मं न दर्शतं निखातमुदूपथुरश्विना वन्दनाय ॥

Jaise koi gehri neend mein so raha ho, jaise surya andhere mein chupa ho, jaise koi chamakta gehna dhool mein daba ho. Tumne Ashvin bhaiyon, Vandana ko uthaya. Tumne use wapas roshni mein la diya.

Mantra 6

तद्वां नरा शंस्यं पज्रियेण कक्षीवता नासत्या परिज्मन् । शफादश्वस्य वाजिनो जनाय शतं कुम्भाँ असिञ्चतं मधूनाम् ॥

Kakshivat naam ka rishi Ashvin bhaiyon ki tareef karta hai. Woh kehta hai ki Ashvin bhai ne ek taakatwar ghode ki khur se logon ke liye sau matke meetha ras diya. Yeh ras khushi aur taakat dono deta hai. Ashvin bhaiyon ka yeh kaam sabko batana chahiye.

Mantra 7

युवं नरा स्तुवते कृष्णियाय विष्णाप्वं ददथुर्विश्वकाय । घोषायै चित्पितृषदे दुरोणे पतिं जूर्यन्त्या अश्विनावदत्तम् ॥

Ashvin bhai ne Krishna naam ke vyakti ko Vishnu jaisi taakat di. Ek Ghosha naam ki ladki thi jo apne baap ke ghar mein rehti thi. Woh bimar ho rahi thi, tab Ashvin bhai ne uska byah karwaya. Ashvin bhiya logon ki mushkilon ko theek karte hain.

Mantra 8

युवं श्यावाय रुशतीमदत्तं महः क्षोणस्याश्विना कण्वाय । प्रवाच्यं तद्वृषणा कृतं वां यन्नार्षदाय श्रवो अध्यधत्तम् ॥

Ashvin bhai ne Shyava ko ek chamakta hua ashwa diya. Yeh Kanva rishi ke liye bada kaam tha. Ashvin bhai ne Narshada naam ke vyakti ko bada naam diya. Ashvin bhai logon ko izzat aur shakti dono dete hain. Yeh unka bada kaam hai jo sabko batana chahiye.

Mantra 9

पुरू वर्पांस्यश्विना दधाना नि पेदव ऊहथुराशुमश्वम् । सहस्रसां वाजिनमप्रतीतमहिहनं श्रवस्यं तरुत्रम् ॥

Ashvin bhai ne Pedu naam ke vyakti ko ek tez ghoda diya. Woh ghoda hazaron mein sabse aage tha, koi usko hara nahi sakta tha. Woh ghoda badi taakat wala tha aur dushmanon ko harata tha. Ashvin bhai jeetne wale logon ki madad karte hain.

Mantra 10

एतानि वां श्रवस्या सुदानू ब्रह्माङ्गूषं सदनं रोदस्योः । यद्वां पज्रासो अश्विना हवन्ते यातमिषा च विदुषे च वाजम् ॥

Ashvin bhai ke yeh sab kaam bahut bade hain. Yeh dono duniya ke beech mein unki jagah hai. Jab log Ashvin bhai ko pukarte hain, woh taakat aur jeet ke saath aate hain. Ashvin bhiya unhe madad dete hain jo unhe jaante hain.

Mantra 11

सूनोर्मानेनाश्विना गृणाना वाजं विप्राय भुरणा रदन्ता । अगस्त्ये ब्रह्मणा वावृधाना सं विश्पलां नासत्यारिणीतम् ॥

Ashvin bhaiyon ki prarthana hai, jo gaana gaate hain, unhe taakat milti hai. Rishi Agastya ki brahman shakti se yeh badhte hain. Ashvin bhai Vishpala ko theek karke wapas laaye, jo raste mein toota hua tha, usse poora kar diya.

Mantra 12

कुह यान्ता सुष्टुतिं काव्यस्य दिवो नपाता वृषणा शयुत्रा । हिरण्यस्येव कलशं निखातमुदूपथुर्दशमे अश्विनाहन् ॥

Ashvin bhai, tum kahan gaye the? Rishi ki prarthana sunne ke liye aasman se utre the. Jaise koi sona ka bartan zameen mein daba hua hota hai aur usey bahar nikaalte hain, waise hi tumne dasvein din us khushi ko bahar laye jo chhupi hui thi.

Mantra 13

युवं च्यवानमश्विना जरन्तं पुनर्युवानं चक्रथुः शचीभिः । युवो रथं दुहिता सूर्यस्य सह श्रिया नासत्यावृणीत ॥

Ashvin bhaiyon ne Chyavan rishi ko buddha hokar bhi wapas jawan bana diya. Unki shakti se yeh ho gaya. Surya ki beti ne unka rath chuna, usmein chamak thi, shaan thi. Woh rath safar ke liye taiyaar tha.

Mantra 14

युवं तुग्राय पूर्व्येभिरेवैः पुनर्मन्यावभवतं युवाना । युवं भुज्युमर्णसो निः समुद्राद्विभिरूहथुॠज्रेभिरश्वैः ॥

Tugra ke liye Ashvin bhai phir se jawan ban gaye, purani shakti se. Bhujyu ko samundar ke paani mein phansa hua dekha, wahin se bahar nikaala. Unke ghode chamak rahe the, tez chal rahe the, bahut saare tarike the unke paas.

Mantra 15

अजोहवीदश्विना तौग्र्यो वां प्रोळ्हः समुद्रमव्यथिर्जगन्वान् । निष्टमूहथुः सुयुजा रथेन मनोजवसा वृषणा स्वस्ति ॥

Taugrya ne Ashvin bhaiyon ko pukara, woh samundar mein bahut door chala gaya tha, koi sahare ke bina. Ashvin bhai usko bahar laye. Unka rath aisa tha jaise mann ki tarah tez ho. Woh usey surakshit jagah le aaye.

Mantra 16

अजोहवीदश्विना वर्तिका वामास्नो यत्सीममुञ्चतं वृकस्य । वि जयुषा ययथुः सान्वद्रेर्जातं विष्वाचो अहतं विषेण ॥

Vartika ne tum Ashvins ko bulaya jab tumne usey bheriye ke munh se chhudaya. Phir tum jeet ke saath aage badhe. Pahad par paida hua woh bada khane wala janwar, tumne usey zeher se maara, yeh tumhara ilaaj tha.

Mantra 17

शतं मेषान्वृक्ये मामहानं तमः प्रणीतमशिवेन पित्रा । आक्षी ऋज्राश्वे अश्विनावधत्तं ज्योतिरन्धाय चक्रथुर्विचक्षे ॥

Rijrashva ne bheriye ko sau bhede diye. Uska baap usse bura maanta tha, usne usey andhere mein le gaya. Ashvins, tumne usmein aankhein bana di. Andhe ke liye roshni kar di, taaki woh saaf dekh sake.

Mantra 18

शुनमन्धाय भरमह्वयत्सा वृकीरश्विना वृषणा नरेति । जारः कनीन इव चक्षदान ऋज्राश्वः शतमेकं च मेषान् ॥

Andhe ke liye bojh ko log bhagya kehte the. Bheriye ne kaha, 'Hey Ashvins, tum balwan ho!' Rijrashva ne jawaan ladke ki tarah ladki ko nazar deta hua sau ek bhede diye.

Mantra 19

मही वामूतिरश्विना मयोभूरुत स्रामं धिष्ण्या सं रिणीथः । अथा युवामिदह्वयत्पुरंधिरागच्छतं सीं वृषणाववोभिः ॥

Tumhari madad badi hai Ashvins, khushi laati hai. Thaka hua aur girte hue ko bhi tumne theek kiya. Isliye Purandhi ne tumhe bulaya, tum uske paas aao, balwan ho, apni madad leke.

Mantra 20

अधेनुं दस्रा स्तर्यं विषक्तामपिन्वतं शयवे अश्विना गाम् । युवं शचीभिर्विमदाय जायां न्यूहथुः पुरुमित्रस्य योषाम् ॥

Ashvins, tumne woh gaye jaise gaay ko dudh dene lagaya, jo pehle nahi deti thi. Sayava ke liye kiya yeh. Aur tumne Vimada ke liye dulhan laye, Purumitra ki beti, jiska mann tha uske liye sahi jodi bana di.

Mantra 21

यवं वृकेणाश्विना वपन्तेषं दुहन्ता मनुषाय दस्रा । अभि दस्युं बकुरेणा धमन्तोरु ज्योतिश्चक्रथुरार्याय ॥

Ashvin bhai, jo kheti karte hain aur logon ke liye doodh dete hain. Unhone dushman par apna baja bajaya aur Arya ke liye bada ujala banaya. Yeh ujala andhera door karke saaf raasta dikhata hai.

Mantra 22

आथर्वणायाश्विना दधीचेऽश्व्यं शिरः प्रत्यैरयतम् । स वां मधु प्र वोचदृतायन्त्वाष्ट्रं यद्दस्रावपिकक्ष्यं वाम् ॥

Ashvin bhai ne Dadhichi rishi ka ghoda wala sar wapas laga diya. Phir rishi ne unko wo baat batayi jo madh jaisi meethi hai. Yeh baat bhagwan ki taraf se mili thi aur chhupi hui thi.

Mantra 23

सदा कवी सुमतिमा चके वां विश्वा धियो अश्विना प्रावतं मे । अस्मे रयिं नासत्या बृहन्तमपत्यसाचं श्रुत्यं रराथाम् ॥

Main hamesha Ashvin bhai ki acchi soch ki taraf dekhta hoon. Woh mere saare khayalon ko aage badhate hain. Woh mujhe bada dharam aur paisa dete hain. Yeh sab log sunte hain aur yaad rakhte hain.

Mantra 24

हिरण्यहस्तमश्विना रराणा पुत्रं नरा वध्रिमत्या अदत्तम् । त्रिधा ह श्यावमश्विना विकस्तमुज्जीवस ऐरयतं सुदानू ॥

Ashvin bhai ne Vadhri-mati naam ki aurat ko beta diya. Woh beta sona jaisa chamakta tha. Ek aur aadmi jo bimar tha aur toota hua tha, usko bhi unhone jinda kar diya. Woh bahut acche dete hain.

Mantra 25

एतानि वामश्विना वीर्याणि प्र पूर्व्याण्यायवोऽवोचन् । ब्रह्म कृण्वन्तो वृषणा युवभ्यां सुवीरासो विदथमा वदेम ॥

Logon ne Ashvin bhai ke purane kaam bataye hain. Woh bahut taakatwale hain. Hum bhi unki puja karte hain aur mantra bolte hain. Isse hum logon mein bhi taakat aati hai aur sabke saamne baat kar sakte hain.