Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 86
Devanagari script
पताकयावधूताश्च हताः केचित्सहस्रशः । केचिद्धंटारवत्रस्ताश्छिन्नभिन्नहृदोऽपतन्
Transliteration
patākayāvadhūtāśca hatāḥ kecitsahasraśaḥ | keciddhaṃṭāravatrastāśchinnabhinnahṛdo'patan
Translation
कुछ तो ध्वजों की भाँति झकझोरकर बिखेर दिए गए और हजारों की संख्या में मारे गए; और कुछ घंटियों के नाद से भयभीत होकर, फटे-चिरे हृदय वाले, गिर पड़े।
Word by Word
पताकयाby a banner/flag
पताकया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपताका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
अवधूताःwere shaken/whirled
अवधूताः:
Karma (Patient/कर्म)
TypeVerb
Rootअवधूत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √धू धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), कर्मणि; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
Avyaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
हताःwere killed
हताः:
Karma (Patient/कर्म)
TypeVerb
Root√हन् (धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), कर्मणि; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
केचित्some
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अनिश्चित-प्रयोग (indefinite)
सहस्रशःby the thousands
सहस्रशः:
Avyaya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसहस्र (प्रातिपदिक) + शस् (तद्धित-अव्यय)
Formअव्यय (adverb) तद्धितान्त; प्रकार/परिमाण-बोधक
केचित्some
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अनिश्चित-प्रयोग
घण्टा-रव-त्रस्ताःfrightened by the sound of bells
घण्टा-रव-त्रस्ताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootघण्टा (प्रातिपदिक) + रव (प्रातिपदिक) + त्रस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; √त्रस् धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तृतीया/षष्ठी-तत्पुरुषार्थः (घण्टारवेण/घण्टारवात् त्रस्ताः)
छिन्न-भिन्न-हृदःwith hearts split and shattered
छिन्न-भिन्न-हृदः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootछिन्न (कृदन्त; √छिद्) + भिन्न (कृदन्त; √भिद्) + हृद्/हृदय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारय-समासः (छिन्नं भिन्नं च हृद् यस्य)
अपतन्fell
अपतन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पत् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), परस्मैपदी; प्रथम-पुरुष, बहुवचन
Speaker
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating
Visual Art Cues
Scene: Thousands fall as if wind-tossed banners; the battlefield trembles with bell-clamor that terrifies survivors, who collapse clutching shattered chests amid dust and torn standards.
Characters & Entities
D
DaityasFAQs
When divine justice moves, fear and inner collapse overcome those rooted in violence.
None.
None.