Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 20
Devanagari script
कृत्वोमायास्ततो रूपमप्रतर्क्यमनोहरम् । सर्वावयवसंपूर्णं सर्वाभिज्ञानसंवृतम्
Transliteration
kṛtvomāyāstato rūpamapratarkyamanoharam | sarvāvayavasaṃpūrṇaṃ sarvābhijñānasaṃvṛtam
Translation
तब उसने माया से एक ऐसा रूप रचा जो अचिन्त्य और मनोहर था। वह समस्त अंगों से पूर्ण और सभी पहचान-चिह्नों से युक्त था।
Word by Word
कृत्वाhaving made
कृत्वा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वकालिक क्रिया
उमायाःof Umā
उमायाः:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootउमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
ततःthereupon
ततः:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादान/क्रमबोधक (thereupon/from that)
रूपम्a form
रूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अप्रतर्क्यincomprehensible
अप्रतर्क्य:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-प्रतर्क्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कृदन्त-विशेषण (यत्-प्रत्ययार्थ/योग्यता), नकारार्थक उपसर्गः अ-; 'not to be reasoned out'
मनोहरम्charming
मनोहरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनोहर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; रूपम् इति विशेषणम्
सर्वावयवसंपूर्णम्complete in all limbs
सर्वावयवसंपूर्णम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + अवयव (प्रातिपदिक) + संपूर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः (सर्वैः अवयवैः संपूर्णम्) तृतीया-तत्पुरुष/बहुपदसमास-प्रायः
सर्वाभिज्ञानसंवृतम्covered with all signs/recognitions
सर्वाभिज्ञानसंवृतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + अभिज्ञान (प्रातिपदिक) + संवृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कृदन्त (संवृत = सम्+वृ धातोः क्त); समासः (सर्वैः अभिज्ञानैः संवृतम्) तृतीया-तत्पुरुष
Speaker
Narrator (frame speaker not explicit in excerpt)
Visual Art Cues
Scene: The asura, through māyā, constructs an irresistibly beautiful Umā-like body, flawless and fully marked, as if unquestionably genuine.
Characters & Entities
M
Māyā (illusion)A
Asura (disguiser)FAQs
Māyā can imitate outer signs perfectly, but it cannot become truth; discernment (viveka) is essential in dharmic life.
None is named; the verse focuses on the mechanics of deception through māyā.
None; it is descriptive narrative.