Shloka 46
Adhyaya 8: Yogasthanas, Ashtanga Yoga, Pranayama-Siddhi, and Shiva-Dhyana leading to Samadhi
Devanagari script
प्राणापाननिरोधस्तु प्राणायामः प्रकीर्तितः प्राणायामस्य मानं तु मात्राद्वादशकं स्मृतम्
Transliteration
prāṇāpānanirodhastu prāṇāyāmaḥ prakīrtitaḥ prāṇāyāmasya mānaṃ tu mātrādvādaśakaṃ smṛtam
Translation
प्राण और अपान का निरोधन ही ‘प्राणायाम’ कहा गया है। प्राणायाम का मान बारह मात्राओं का स्मृत है।
Word by Word
प्राण (prāṇa)upward-moving vital breath
प्राण (prāṇa):
अपान (apāna)downward-moving vital breath
अपान (apāna):
निरोधः (nirodhaḥ)restraint, cessation, regulated holding
निरोधः (nirodhaḥ):
तु (tu)indeed, and
तु (tu):
प्राणायामः (prāṇāyāmaḥ)breath-discipline, regulation of the life-force
प्राणायामः (prāṇāyāmaḥ):
प्रकीर्तितः (prakīrtitaḥ)declared, taught
प्रकीर्तितः (prakīrtitaḥ):
प्राणायामस्य (prāṇāyāmasya)of prāṇāyāma
प्राणायामस्य (prāṇāyāmasya):
मानम् (mānam)measure, standard
मानम् (mānam):
मात्राद्वादशकम् (mātrā-dvādaśakam)twelve mātrās (twelve time-units)
मात्राद्वादशकम् (mātrā-dvādaśakam):
स्मृतम् (smṛtam)remembered, traditionally stated
स्मृतम् (smṛtam):
Speaker
Suta Goswami (narrating Shaiva yogic discipline as taught in the Linga Purana tradition)