Previous Verse
Next Verse

Shloka 107

Adhyaya 8: Yogasthanas, Ashtanga Yoga, Pranayama-Siddhi, and Shiva-Dhyana leading to Samadhi

सर्वोपाधिविनिर्मुक्तं ध्यानगम्यं विचारतः अद्वयं तमसश्चैव परस्तात्संस्थितं परम्

sarvopādhivinirmuktaṃ dhyānagamyaṃ vicārataḥ advayaṃ tamasaścaiva parastātsaṃsthitaṃ param

वह परम तत्त्व समस्त उपाधियों से रहित है; ध्यान और विवेक से ही गम्य है। वह अद्वय है, तमस् से परे स्थित परम—शिव, जो पाश में बँधे पशु को मुक्त करने वाले पति हैं।

सर्व (sarva)all
सर्व (sarva):
उपाधि (upādhi)limiting adjunct, conditioning attribute
उपाधि (upādhi):
विनिर्मुक्तम् (vinirmuktam)completely freed from
विनिर्मुक्तम् (vinirmuktam):
ध्यान-गम्यम् (dhyāna-gamyam)reachable/realizable by meditation
ध्यान-गम्यम् (dhyāna-gamyam):
विचारतः (vicārataḥ)through inquiry, discernment
विचारतः (vicārataḥ):
अद्वयम् (advayam)non-dual
अद्वयम् (advayam):
तमसः (tamasaḥ)of darkness/ignorance
तमसः (tamasaḥ):
च एव (ca eva)and indeed
च एव (ca eva):
परस्तात् (parastāt)beyond, on the farther side
परस्तात् (parastāt):
संस्थितम् (saṃsthitam)established, abiding
संस्थितम् (saṃsthitam):
परम् (param)supreme.
परम् (param):

Suta Goswami (narrating Shiva-tattva to the sages of Naimisharanya)