Shloka 33
अगम्यागमन-निष्कृति-निर्णयः
Expiations for Forbidden Sexual Relations
Devanagari script
इयमंबा जगद्धात्री पुरुषो ऽयं सदाशिवः / पञ्चविंशतितत्त्वानां प्रीतये मथ्यते ऽधुना
Transliteration
iyamaṃbā jagaddhātrī puruṣo 'yaṃ sadāśivaḥ / pañcaviṃśatitattvānāṃ prītaye mathyate 'dhunā
Translation
यह अम्बा जगत् की धात्री है, और यह पुरुष सदा-शिव है; पञ्चविंशति तत्त्वों की प्रीति के लिए अब यह मथन किया जाता है।
Word by Word
इयम्this (she)
इयम्:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootइदम् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अम्बाMother (Ambā)
अम्बा:
सम्बोधन/विधेय (Apposition/predicate)
TypeNoun
Rootअम्बा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
जगद्धात्रीsustainer of the world
जगद्धात्री:
विधेय (Predicate/apposition)
TypeNoun
Rootजगद्धात्री (प्रातिपदिक; जगत्+धात्री)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘जगतः धात्री’ षष्ठी-तत्पुरुष
पुरुषःthe Person (Puruṣa)
पुरुषः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootपुरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अयम्this (he)
अयम्:
कर्ता (Subject/apposition)
TypeNoun
Rootइदम् (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
सदाशिवःSadāśiva
सदाशिवः:
विधेय (Predicate/apposition)
TypeNoun
Rootसदाशिव (प्रातिपदिक; सदा+शिव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; ‘सदा शिवः’ इति कर्मधारय
पञ्चविंशतितत्त्वानाम्of the twenty-five principles (tattvas)
पञ्चविंशतितत्त्वानाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootपञ्चविंशतितत्त्व (प्रातिपदिक; पञ्चविंशति+तत्त्व)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; द्विगु-समासः (संख्यापूर्वक)
प्रीतयेfor (their) satisfaction/pleasure
प्रीतये:
सम्प्रदान (सम्प्रदान/Dative-purpose)
TypeNoun
Rootप्रीति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; सम्प्रदानार्थे (dative of purpose)
मथ्यतेis being churned/agitated
मथ्यते:
क्रिया (Verb; passive action)
TypeVerb
Rootमथ् (धातु)
Formलट् (Present/लट्), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)
अधुनाnow
अधुना:
कालाधिकरण (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootअधुना (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (temporal adverb)