Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 23

ईश्वर उवाच । इति दत्त्वा वरान्देवस्तत्रैवांतरधीयत । पृथिवीश्वरनामाभूत्तत्प्रभृत्येव शंकरः

īśvara uvāca | iti dattvā varāndevastatraivāṃtaradhīyata | pṛthivīśvaranāmābhūttatprabhṛtyeva śaṃkaraḥ

ઈશ્વરે કહ્યું—આ રીતે વરદાન આપી દેવ ત્યાં જ અંતર્ધાન થયા. ત્યારથી શંકર ‘પૃથિવીશ્વર’ નામે પ્રસિદ્ધ થયા.

ईश्वरःĪśvara (Lord)
ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्
इतिthus
इति:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्ययम्; इत्यादि-उक्त्यर्थकः (quotative particle)
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (gerund/absolutive), पूर्वकालः (having given)
वरान्boons
वरान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्ययम्; देशवाचक-अव्ययम् (locative adverb)
एवindeed, just
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारण-निपातः (emphatic particle)
अन्तर्धीयतdisappeared
अन्तर्धीयत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअन्तर्धा (धातु)
Formलङ्-लकारः (Imperfect/Past), आत्मनेपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्
पृथिवीश्वर-नामthe name ‘Pṛthivīśvara’
पृथिवीश्वर-नाम:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक) + नामन् (प्रातिपदिक)
Formसमासः (पृथिवीश्वर इति षष्ठी-तत्पुरुषः; ततः नाम इति सम्बन्ध-तत्पुरुषः), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; नाम-रूपेण (as a name)
अभूत्became
अभूत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलुङ्-लकारः (Aorist), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd), एकवचनम्
तत्from that
तत्:
Apadana (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative/5th) एकवचनस्य अव्ययीभाव-प्रयोगे (in compound with prabhṛti)
प्रभृतिfrom then onward
प्रभृति:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootप्रभृति (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formअव्ययम्; आरम्भार्थकः (from then on)
एवindeed
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारण-निपातः
शंकरःŚaṅkara
शंकरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Pṛthivīśvara (Prabhāsa-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: Śiva, after granting boons, becomes subtle and vanishes at Prabhāsa; the radiant liṅga remains, now famed as Pṛthivīśvara, with devotees awed by the sudden antaradhāna.

Ī
Īśvara (Śiva)
Ś
Śaṅkara
P
Pṛthivīśvara

FAQs

Divine grace culminates in sacred naming—Śiva’s boons and presence consecrate the site and its Liṅga identity.

Prabhāsa-kṣetra, where Śiva is specifically known as Pṛthivīśvara.

No direct prescription; the verse provides speaker attribution and explains the emergence of the name Pṛthivīśvara.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App