Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 347›Shloka 28
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 28

Devanagari script

देवा ऊचुः । रक्षरक्ष द्विजश्रेष्ठ त्रैलोक्यं संशयं गतम् । कालकेयैः प्रतिध्वस्तं समुद्रं समुपाश्रितैः

Transliteration

devā ūcuḥ | rakṣarakṣa dvijaśreṣṭha trailokyaṃ saṃśayaṃ gatam | kālakeyaiḥ pratidhvastaṃ samudraṃ samupāśritaiḥ

Translation

દેવોએ કહ્યું—રક્ષા કરો, રક્ષા કરો, હે દ્વિજશ્રેષ્ઠ! ત્રિલોક સંકટમાં છે; સમુદ્રમાં આશ્રય લીધેલા કાલકેયોએ તેને ધ્વસ્ત કરી નાખ્યું છે.

Word by Word
देवाःthe gods
देवाः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन
रक्षprotect
रक्ष:
Kriyā (Command)
TypeVerb
Root√रक्ष् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन
रक्षprotect (again)
रक्ष:
Kriyā (Command)
TypeVerb
Root√रक्ष् (धातु)
Formलोट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; पुनरुक्ति (emphatic repetition)
द्विजश्रेष्ठO best of the twice-born
द्विजश्रेष्ठ:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (श्रेष्ठो द्विजः)
त्रैलोक्यम्the three worlds
त्रैलोक्यम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समासः (त्रयाणां लोकानां समाहारः)
संशयम्doubt/peril
संशयम्:
Karma (Object in idiom)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
गतम्has entered
गतम्:
Karma-viśeṣaṇa (Object-qualifier)
TypeAdjective
Rootगत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √गम् (धातु) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त, ‘gone to/entered’—संशयं गतम् (entered peril)
कालकेयैःby the Kālakeyas
कालकेयैः:
Karana/Agent (Doer in passive)
TypeNoun
Rootकालकेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
प्रतिध्वस्तम्devastated
प्रतिध्वस्तम्:
Karma-viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootप्रतिध्वस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; प्रति-√ध्वंस् (धातु) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त, ‘destroyed/ruined’
समुद्रम्the sea
समुद्रम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
समुपाश्रितैःhaving taken refuge in (it)
समुपाश्रितैः:
Karana-viśeṣaṇa (Agent qualifier)
TypeAdjective
Rootसम्-उप-आ-√श्रि (धातु) + क्त (आश्रित)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त, ‘having resorted to/occupied’—कालकेयैः ... समुपाश्रितैः (by those who have taken refuge in/occupied the sea)
Speaker

Devas (Suras)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (samudra-sannidhi)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Agastya

Visual Art Cues

Scene: The devas, distressed, address Agastya: ‘Protect the three worlds; the Kālakeyas devastate us from their ocean refuge.’ The ocean looms as a dark, sheltering expanse.

Characters & Entities
D
Devas
A
Agastya (addressed as dvijaśreṣṭha)
K
Kālakeyas
O
Ocean (Samudra)
T
Trailokya

FAQs

Even divine powers seek the shelter of spiritual authority; protection of the worlds is aligned with the sage’s dharmic power.

The plea occurs after reaching Prabhāsa Kṣetra, the sacred setting of the encounter with Agastya.

A direct supplication for protection (śaraṇāgati) is expressed; no formal rite is specified.

←Previous Verse
Next Verse→