Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 32

Devanagari script

ब्रह्मादिस्तंबपर्यंता देवर्षि मनुमानवाः । तृप्यन्तु पितरः सर्वे मातृमातामहादयः

Transliteration

brahmādistaṃbaparyaṃtā devarṣi manumānavāḥ | tṛpyantu pitaraḥ sarve mātṛmātāmahādayaḥ

Translation

બ્રહ્માથી લઈને તૃણ-સ્તંભ સુધી; દેવ, ઋષિ, મનુ અને માનવ—સર્વ પિતૃગણ તૃપ્ત થાઓ; માતૃપક્ષના પિતૃઓ તથા માતામહ આદિ પણ.

Word by Word

• ब्रह्मादि: beginning with Brahmā
• ब्रह्मादि: Adhikarana (Scope/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (ब्रह्मादि = ब्रह्म च आदि च)

• स्तम्बपर्यन्ताः: up to a pillar (i.e., to the end)
• स्तम्बपर्यन्ताः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्तम्ब + पर्यन्त (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम्; समासः—तत्पुरुष (स्तम्बपर्यन्त = स्तम्बपर्यन्तम्)

• देवर्षि: divine sages
• देवर्षि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव + ऋषि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन (पाठे ‘देवर्षि’ इति संहितारूपम्; अपेक्षितं ‘देवर्षयः’); समासः—कर्मधारय (देवर्षि = देवः ऋषिः)

• मनु: Manus
• मनु: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मनु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन (पाठे ‘मनु’ इति; अपेक्षितं ‘मनवः’)

• मानवाः: humans
• मानवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मानव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• तृप्यन्तु: may (they) be satisfied
• तृप्यन्तु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: तृप् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्

• पितरः: the ancestors
• पितरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषणम्

• मातृमातामहादयः: mothers, maternal grandfathers, and others
• मातृमातामहादयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मातृ + मातामह + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; समासः—द्वन्द्व (मातृ च मातामहश्च) + ‘आदि’ (आदिगण)

Speaker

Sūta (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (tarpaṇa rite context)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A ritualist offers water; above him appear layered cosmic tiers—Brahmā, devas, ṛṣis, Manus, humans—descending to grasses; in the foreground, pitṛs including maternal ancestors receive satisfaction, shown as calm luminous figures.

Characters & Entities

• Brahmā
• Devas
• Ṛṣis
• Manus
• Pitṛs
• Mātāmaha

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇic ritual vision is cosmic and compassionate: offerings aim at universal harmony and ancestral contentment.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse functions as a tarpaṇa prayer within the Prabhāsakṣetra rite sequence rather than naming a new site.

What ritualistic prescription is mentioned?

A tarpaṇa-style invocation praying for the satisfaction of pitṛs, including the maternal lineage.