Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 34

Devanagari script

नारायणवचः श्रुत्वा करमुद्यम्य दानवः । अभ्यधावत्तदा दैत्यः कालान्तकसमप्रभः

Transliteration

nārāyaṇavacaḥ śrutvā karamudyamya dānavaḥ | abhyadhāvattadā daityaḥ kālāntakasamaprabhaḥ

Translation

નારાયણના વચન સાંભળી દાનવે હાથ ઉંચો કર્યો અને દોડી આવ્યો; ત્યારે તે દૈત્ય કાલાંતક સમાન તેજથી પ્રજ્વલિત થઈ ધસી આવ્યો।

Word by Word

• नारायण-वचः: Nārāyaṇa’s words
• नारायण-वचः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नारायण (प्रातिपदिक) + वचस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; समासः—नारायणस्य वचः (षष्ठी-तत्पुरुष)

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वक्रिया

• करम्: hand
• करम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• उद्यम्य: having raised
• उद्यम्य: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: उद् + यम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund) रूपम्; ‘उद्यम्य’ = उद्-यमित्वा (having raised)

• दानवः: the demon
• दानवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दानव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• अभ्यधावत्: ran towards / charged
• अभ्यधावत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अभि + धाव् (धातु)
• Form: लङ् (imperfect/past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• तदा: then
• तदा: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तदा (अव्यय)
• Form: कालवाचक-अव्यय (temporal adverb)

• दैत्यः: the Daitya
• दैत्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: दैत्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; दानवः इत्यस्य विशेषण/समनाधिकरण

• कालान्तक-सम-प्रभः: having splendor like Kālāntaka
• कालान्तक-सम-प्रभः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: कालान्तक (प्रातिपदिक) + सम (अव्यय/प्रातिपदिक) + प्रभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—कालान्तकस्य समा प्रभा यस्य (उपमान-तत्पुरुष/कर्मधारयप्राय)

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator, contextually Sūta/Lomaharṣaṇa tradition)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa Kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī

Visual Art Cues

Scene: The daitya, hand raised, rushes forward in a blazing charge, his aura likened to the end-time destroyer; the battlefield darkens, winds rise, and the divine host braces for impact within the sacred center of Prabhāsa.

Characters & Entities

• Nārāyaṇa
• Dānava/Daitya
• Kālāntaka (end-time destroyer, simile)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Adharma often advances with terrifying force, yet it is ultimately met and restrained by divine resolve.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, within whose Māhātmya the climactic confrontation is described.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the verse is narrative description of the battle’s escalation.