Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 23

Devanagari script

इति हासपुराणादिश्रुतिस्मृतिविशारदाः । एते चान्ये च बहवो मार्कंडेयपुरोगमाः

Transliteration

iti hāsapurāṇādiśrutismṛtiviśāradāḥ | ete cānye ca bahavo mārkaṃḍeyapurogamāḥ

Translation

આ રીતે તે ઋષિઓ—ઇતિહાસ-પુરાણોમાં નિપુણ અને શ્રુતિ-સ્મૃતિમાં વિશારદ—ત્યાં ઉપસ્થિત હતા. માર્કંડેયને અગ્રેસર રાખીને એ અને અન્ય અનેક મુનિઓ પણ ત્યાં ભેગા થયા હતા.

Word by Word

• इति: thus
• इति: Sambandha (Discourse marker)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; उद्धरण/समाप्त्यर्थक (thus)

• हासपुराणादिश्रुतिस्मृतिविशारदाः: experts in epics, purāṇas, etc., and in śruti and smṛti
• हासपुराणादिश्रुतिस्मृतिविशारदाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: हास (प्रातिपदिक) + पुराण (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + श्रुति (प्रातिपदिक) + स्मृति (प्रातिपदिक) + विशारद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (…-विशारदाः = experts in …); ‘आदि’ समाहारार्थ (etc.)

• एते: these
• एते: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक

• अन्ये: others
• अन्ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक

• बहवः: many
• बहवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बहु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• मार्कंडेयपुरोगमाः: with Mārkaṇḍeya as their leader
• मार्कंडेयपुरोगमाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मार्कण्डेय (प्रातिपदिक) + पुरोगम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; तत्पुरुषः (मार्कण्डेयः पुरोगमः येषाम् = those led by Mārkaṇḍeya)

Speaker

Deductive (Prabhāsa-kṣetra-māhātmya narration; likely Sūta/Lomaharṣaṇa addressing sages)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A solemn conclave of venerable ṛṣis, led by Mārkaṇḍeya, seated in orderly rows with palm-leaf manuscripts, facing the sacred landscape of Prabhāsa.

Characters & Entities

• Mārkaṇḍeya
• Śruti
• Smṛti
• Itihāsa
• Purāṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The tīrtha is upheld by both realization and right knowledge—sages grounded in Śruti-Smṛti preserve dharma and guide seekers.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa-kṣetra (Kṛtasmara Parvata context), shown as a gathering of scriptural authorities.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct prescription; the verse emphasizes scriptural mastery (Śruti-Smṛti, Itihāsa-Purāṇa) as a pillar of dharma.