Adhyaya 164
ઈશ્વર દેવીને કહે છે—પૂર્વ દિશામાં જાઓ; ‘ધનુષ્યનાં પાંચના અંતરમાં’ આવેલું ‘અશ્વિનેશ્વર’ નામનું પવિત્ર સ્થાન મહિમાવંત છે. ત્યાં પૂજા કરવાથી મહાપાપસમૂહ શમન પામે છે અને સર્વ કામનાઓ પૂર્ણ થાય છે. તે લિંગના દર્શન માત્રથી સર્વ રોગો શાંત થાય છે; રોગગ્રસ્તો માટે આ ક્ષેત્ર મહૌષધિ સમાન ગણાયું છે. માઘ માસની દ્વિતીયા તિથિએ ત્યાં દર્શન દુર્લભ કહેવાયું છે, તેથી તે દિવસ વિશેષ પુણ્યદાયક માનવામાં આવે છે. સૂર્યપુત્રે પ્રતિષ્ઠિત બે લિંગો ત્યાં વિદ્યમાન છે; તેથી સંયત આત્માવાળો ભક્ત એ જ દ્વિતીયા દિવસે શ્રદ્ધાપૂર્વક દર્શન-પૂજન કરે—ભક્તિ, શુભ સમય અને આત્મનિયમને એકત્ર સાધતા.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि तस्मात्पूर्वेण संस्थितम् । महापापौघशमनं पूजितं सर्वकामदम्
ઈશ્વરે કહ્યું—હે મહાદેવી, ત્યારબાદ તે સ્થાનના પૂર્વમાં સ્થિત ધામે જાવ; તે ભક્તો દ્વારા પૂજિત છે, મહાપાપના પ્રવાહને શમાવે છે અને સર્વ કામનાઓ આપે છે.
Verse 2
अश्विनेश्वरनामानं धनुषां पंचके स्थितम् । सर्वरोगप्रशमनं दृष्टं सर्वार्थसाधकम्
તેનું નામ ‘અશ્વિનેશ્વર’ છે; તે પાંચ ધનુષ જેટલા અંતરે સ્થિત છે. તેનું દર્શન સર્વ રોગોને શમાવે છે અને સર્વ કાર્ય સિદ્ધ કરે છે.
Verse 3
ये केचिद्रोगिणो लोके तेषां तद्भेषजं महत् । माघमासे द्वितीयायां दर्शनं तस्य दुर्लभम्
લોકમાં જે કોઈ રોગી હોય, તેમના માટે તે મહાન ઔષધિ છે; પરંતુ માઘ માસની દ્વિતીયા તિથિએ તેનું દર્શન દુર્લભ છે.
Verse 4
तस्मात्पश्येच्च तद्भक्त्या यदि श्रेयोऽभिकांक्षितम् । महापापौघशमनं पूजितं सर्वकामदम्
અતએવ જે સાચા શ્રેય અને કલ્યાણની ઇચ્છા રાખે, તેણે ભક્તિપૂર્વક તેનું દર્શન કરવું. પૂજિત થતાં તે મહાપાપોના પ્રવાહને શમાવે છે અને સર્વ મનોઇચ્છિત વર આપે છે.
Verse 5
इति लिङ्गद्वयं देवि सूर्यपुत्रप्रतिष्ठितम् । तस्मिन्नेव दिने पश्येत्संयतात्मा नरोत्तमः
હે દેવી, આ રીતે સૂર્યપુત્રે આ લિંગદ્વયની પ્રતિષ્ઠા કરી. એ જ દિવસે સંયમી અને શ્રેષ્ઠ પુરુષે જઈને તેમનું દર્શન કરવું જોઈએ.
Verse 164
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्येऽश्विनेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुःषष्ट्युत्तरशततमोऽध्यायः
આ રીતે શ્રી સ્કંદ મહાપુરાણની એકાશીતિસાહસ્ર્ય સંહિતામાં, સાતમા પ્રભાસખંડમાં, પ્રથમ પ્રભાસક્ષેત્રમાહાત્મ્યમાં ‘અશ્વિનેશ્વરમાહાત્મ્યવર્ણન’ નામનો 164મો અધ્યાય સમાપ્ત થયો.