Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 3
Devanagari script
ततो मयाऽखिला भूमिस्तद्वरार्थं विलोकिता । न तदर्थं वरो लब्धः सर्वैः समुचितो गुणैः
Transliteration
tato mayā'khilā bhūmistadvarārthaṃ vilokitā | na tadarthaṃ varo labdhaḥ sarvaiḥ samucito guṇaiḥ
Translation
પછી એવા વર માટે મેં સમગ્ર પૃથ્વીનું અવલોકન કર્યું; પરંતુ તે હેતુને યોગ્ય, સર્વ સમુચિત ગુણોથી યુક્ત એવો વર મને મળ્યો નહિ।
Word by Word
tataḥthen, thereafter
tataḥ:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) = indeclinable adverb; अर्थे: 'ततः/अनन्तरम्'
mayāby me
mayā:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, उत्तमपुरुष; तृतीया (3rd/करण), एकवचन; लिङ्ग-निर्देशः न (pronoun)
akhilāentire, whole
akhilā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootakhila (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; विशेषणम्
bhūmiḥearth, land
bhūmiḥ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootbhūmi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
tadof that
tad:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-सम्बन्धे (genitive sense) अव्यक्त-समासाङ्ग; 'तस्य' इत्यर्थः; समासपूर्वपदम्
vara-arthamfor the purpose of (obtaining) a boon
vara-artham:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी/सम्बन्ध): 'वरस्य अर्थः' = purpose of the boon; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
vilokitāwas examined/seen
vilokitā:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootvi√lok (धातु)
Formकृदन्त (क्त/क्त-प्रत्यय, past passive participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे 'विलोकिता (मया)' = was looked at/inspected
nanot
na:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (निपात)
Formअव्यय (निषेध-निपात)
tad-arthamfor that purpose
tad-artham:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास: 'तस्य अर्थः' = that purpose; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (क्रियाविशेषणवत्)
varaḥa boon
varaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
labdhaḥwas obtained
labdhaḥ:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√labh (धातु)
Formकृदन्त (क्त, past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'लब्धः' = obtained
sarvaiḥwith all
sarvaiḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषणम् (गुणैः इति सह)
samucitaḥendowed, fitting
samucitaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsam-√ci (धातु) / samucita (प्रातिपदिक)
Formकृदन्त/विशेषण (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'समुचितः' = endowed/appropriate
guṇaiḥwith qualities
guṇaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootguṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
Speaker
Garuḍa
Visual Art Cues
Scene: A dignified seeker (often a brāhmaṇa/elder figure in narrative context) surveying the vast earth—cities, forests, rivers—yet returning unsatisfied, holding a mental image of the ‘ideal’ endowed with all virtues.
Characters & Entities
G
GaruḍaB
Bhūmi (Earth)M
MādhavīFAQs
True worth is measured by virtues; dharmic choices require discernment rather than mere availability or worldly status.
No specific tīrtha is named in this verse; it is part of the narrative journey motif.
None.