Rig Veda 10.36.2: Mandala 10, Sukta 36, Mantra 2

Sukta 10.36

Devata: Dyāvāpṛthivī with appeal against Nirṛti; concluding refrain to devānām avaḥ

Chandas: Triṣṭubh (likely; refrain suggests fixed cadence)

Samhita Patha (Devanagari)

द्यौश्च नः पृथिवी च प्रचेतस ऋतावरी रक्षतामंहसो रिषः । मा दुर्विदत्रा निॠतिर्न ईशत तद्देवानामवो अद्या वृणीमहे ॥

Transliteration

dyáuś ca naḥ pṛthivī́ ca prácetasā ṛtā́varī rakṣatām áṃhaso ríṣaḥ | mā durvidátrā níṛtir na īśata tád devānām ávo adyā́ vṛṇīmahe ||

Translation

દ્યુલોક અને પૃથ્વી—પ્રચેતસ (જ્ઞાનસભર, ચેતન), ઋતાવરી (ઋતના રક્ષક)—અમને અંહસ (સંકટ/પાપ) અને રિષ (હાનિ)થી રક્ષો. દુર્વિદત્રા (કુવિતરણ કરનાર) નિઋતિ અમ પર શાસન ન કરે. દેવોના તે અવ (રક્ષણ)ને આજે અમે વરીએ છીએ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• द्यौः: Heaven (Sky)
• द्यौः: Kartā
• Type: Noun
• Root: द्यौ (प्रातिपदिक) < दिव्

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च

• नः: of us / our
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• पृथिवी: Earth
• पृथिवी: Kartā
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च

• प्रचेतसौ: the wise, fore-knowing (two)
• प्रचेतसौ: Kartā
• Type: Adjective
• Root: प्रचेतस् (प्रातिपदिक)

• ऋतावरी: upholding ṛta (cosmic order), true
• ऋतावरी: Kartā
• Type: Adjective
• Root: ऋतावरी (प्रातिपदिक)

• रक्षताम्: let (them two) protect
• रक्षताम्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: रक्ष्

• अंहसः: from distress / sin
• अंहसः: Apādāna
• Type: Noun
• Root: अंहस् (प्रातिपदिक)

• रिषः: from harm, injury
• रिषः: Apādāna
• Type: Noun
• Root: रिष्/रिषा (प्रातिपदिक; ‘हानि/क्षति’)

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा

• दुर्विदत्रा: ill-disposing, giving ill
• दुर्विदत्रा: Kartā
• Type: Adjective
• Root: दुर्विदत्रा (प्रातिपदिक; दुḥ+विदत्रा)

• निॠतिः: Nirṛti (goddess of destruction), calamity
• निॠतिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: निॠति (प्रातिपदिक)

• नः: of us / our
• नः: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• ईशत: let (her) not rule / have power
• ईशत: Kriyā
• Type: Verb
• Root: ईश्

• तत्: that
• तत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद्

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• अवः: help, protection
• अवः: Karma
• Type: Noun
• Root: अवस् (प्रातिपदिक)

• अद्य: today, now
• अद्य: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य

• वृणीमहे: we choose / we seek
• वृणीमहे: Kriyā
• Type: Verb
• Root: वृ (वृणुते)